Astrofizyka

Źródło: Australian National University
Astrofizyka Supernowe

Naukowcy poszukują źródła antymaterii w Drodze Mlecznej

Międzynarodowy zespół astrofizyków kierowany przez badaczy z ANU (Australian National University) wykazał w jaki sposób powstaje większość antymaterii w Drodze Mlecznej. Antymateria to materia stworzona z antycząstek, które są cząstkami elementarnymi podobnymi do zwykłej materii, ale o przeciwnym znaku – kiedy cząstka antymaterii spotyka się z cząstką normalnej materii dochodzi […]

Źródło: SwRI
Astrofizyka Egzoplanety

Rozpad radioaktywny może wspierać życie na dnie oceanów Europy i Enceladusa

W lodowych obiektach Układu Słonecznego promieniowanie emitowane przez skaliste jądra może rozbijać cząsteczki wody i wspierać mikroby żywiące się wodorem. Rozważając taką możliwość naukowcy z Uniwersytetu w San Antonio (UTSA) oraz  Southwest Research Institute (SwRI) stworzyli model naturalnego procesu rozbijania wody zwanego radiolizą. Następnie zastosowali ten model do zbadania kilku […]

Ultrachłodny karzeł TRAPPIST-1 i jego siedem planet. Badacze z Uniwersytetu w Waszyngtonie poznali szczegóły ostatniej planety układu. Źródło: NASA
Astrofizyka Egzoplanety Video

Kepler poznaje szczegóły najbardziej zewnętrznej planety układu TRAPPIST-1

Międzynarodowy zespół astronomów kierowany przez badaczy z Uniwersytetu w Waszyngtonie wykorzystał dane zebrane przez Kosmiczny Teleskop Kepler do zbadania i potwierdzenia szczegółów o najbardziej oddalonej z siedmiu planet w układzie planetarnym TRAPPIST-1. Badacze potwierdzili, że planeta TRAPPIST-1h okrąża swoją gwiazdę co 18,77 dni, związana jest orbitalnie z innymi planetami układu […]

RECENZJA: Earths of Distant Suns – Michael Carroll
Astrofizyka Egzoplanety Inne Recenzje

RECENZJA: Earths of Distant Suns – Michael Carroll

Kilka dni temu trafiła do mnie wyjątkowo wciągająca książka autorstwa Michaela Carrolla. Z resztą nie oszukujmy się, ciężko jest napisać książkę traktującą o egzoplanetach, która nie będzie wciągająca (choć czasami się ta sztuka niektórym autorom udawała). Nic zatem dziwnego, że próba pobieżnego przeskanowania książki wzrokiem zakończyła się wczoraj wyłączeniem z życia […]

Złożone zdjęcie układu Fomalhaut. Dane z ALMA (pomarańczowy) przedstawiają odległy i nachylony dysk odłamków w niespotykanym dotąd poziomie szczegółów. Centralna kropka to nierozdzielona emisja z gwiazdy o masie ok. 2 mas Słońca. Dane w zakresie optycznym z Kosmicznego Teleskopu Hubble'a przedstawiono na niebiesko; ciemny obszar to fragment przesłonięty przez koronagraf. Źródło: ALMA (ESO/NAOJ/NRAO), M. Mac Gregor; NASA/ESA Hubble, P. Kalas; B. Saxton (NRAO/AUI/NSF)
Astrofizyka Egzoplanety Gwiazdy

ALMA obserwuje lodowy pierścień wokół młodego układu planetarnego

Międzynarodowy zespół astronomów korzystających z obserwatorium ALMA (Atacama Large Milimeter/submilimeter Array) wykonał pierwsze, kompletne zdjęcie w zakresie milimetrowym pierścienia pyłowych odłamków otaczającego młodą gwiazdę Fomalhaut. Ta niesamowicie wyraźna opaska głazów i gazu najprawdopodobniej jest wynikiem zderzeń zachodzących między egzokometami w zewnętrznych rejonach układu planetarnego oddalonego od Ziemi o 25 lat […]

Dżet HH1165 wyemitowany przez brązowego karła na zewnętrznych krawędziach gromady sigma Ori. Zauważony jako ślad emisji jednokrotnie zjonizowanej siarki (zielony) dżet rozciąga się na 0,7 roku świetlnego. Źródło: National Optical Observatory
Astrofizyka Gwiazdy

HH 1165: wyjątkowo długi dżet wyemitowany przez brązowego karła

Astronomowie pracujący przy teleskopie SOAR w Obserwatorium Cerro Tololo poinformowali o odkryciu spektakularnego dżetu wyemitowanego przez młodego brązowego karła. Brązowe karły charakteryzujące się masą niewystarczającą do rozpoczęcia fuzji wodoru w swoich wnętrzach pod względem masy plasują się między gwiazdami i planetarnymi olbrzymami. Choć młode gwiazdy bardzo często emitują dżety rozciągające […]

Wizja artystyczna przedstawiająca powierzchnię planety Proxima b krążącej wokół czerwonego karła Proxima Centauri, najbliższej gwiazdy poza Układem Słonecznym. Podwójny układ gwiazd Alfa Centauri AB także widoczny jest na niebie w górnej, prawej części kadru. Proxima b jest nieznacznie masywniejsza od Ziemi i krąży w ekostrefie wokół swojej gwiazdy macierzystej, czyli w miejscu, w którym możliwe jest występowanie wody w stanie ciekłym na powierzchni planety.
Astrofizyka Egzoplanety

Pierwsze próby badania potencjalnego klimatu Proximy b

Wysiłki podejmowane w celu zbadania czy planeta krążąca wokół naszego najbliższego gwiezdnego sąsiada, gwiazdy Proxima Centauri (4,2 lata świetlne lub 40 bln km od Ziemi) potencjalnie może sprzyjać powstaniu na niej życia przyniosły nowe, ekscytujące wyniki. Proxima b to planeta odkryta w sierpniu 2016 roku. Uważa się, że rozmiarami przypomina […]

Wyjątkowo młoda gwiazda i hamburger pyłowy
Astrofizyka Gwiazdy

Wyjątkowo młoda gwiazda i hamburger pyłowy

Powyższe intrygujące zdjęcie może na pierwszy rzut oka wyglądać jak zbiór kolorowych kształtów, ale w rzeczywistości jest to wysokiej rozdzielczości zdjęcie nowo narodzonej gwiazdy zanurzonej w obłoku pyłowym. Owa gwiazda to HH212 – zaskakująco młoda gwiazda znajdująca się w odległości 1300 lat świetlnych od nas w Mgławicy Oriona. Średnia długość […]

Wizja artystyczna przedstawiająca siedem planet o rozmiarach Ziemi krążących wokół gwiazdy TRAPPIST-1. Źródło: NASA
Astrofizyka Egzoplanety Video

Układ planetarny TRAPPIST-1 istnieje dzięki wyjątkowej harmonii orbit planetarnych

Kiedy NASA ogłosiła w lutym odkrycie układu planetarnego TRAPPIST-1 w środowisku pojawiło się nie lada zamieszanie, i to nie bez powodu. Trzy z siedmiu planet rozmiarami przypominających Ziemię znajduje się bowiem w ekosferze wokół gwiazdy co oznacza, że potencjalnie na ich powierzchni mogą istnieć warunki sprzyjające powstaniu życia. Jedną z […]

This artist's conception illustrates the brown dwarf named 2MASSJ22282889-431026. NASA's Hubble and Spitzer space telescopes observed the object to learn more about its turbulent atmosphere. Brown dwarfs are more massive and hotter than planets but lack the mass required to become sizzling stars. Their atmospheres can be similar to the giant planet Jupiter's. 

Spitzer and Hubble simultaneously observed the object as it rotated every 1.4 hours. The results suggest wind-driven, planet-size clouds.

Image credit:
Astrofizyka Egzoplanety Gwiazdy

Gdy brązowy karzeł okazuje się być planetą…

Czasami brązowy karzeł w rzeczywistości jest planetą – lub przynajmniej czymś planetopodobnym. Zespół naukowców z Institute for Research on Exoplanets (iREx) na Universite de Montreal, American Museum of Natural History oraz University of California San Diego pracujących pod kierownictwem Jonathana Gagne z Carnegie odkrył, że obiekt wcześniej nazywany przez  astronomów […]

Nadwyżka promieniowania gamma obserwowana w centrum Drogi Mlecznej najprawdopodobniej pochodzi od populacji szybko rotujących, bardzo gęstych i silnie magnetycznych gwiazd neutronowych, tzw. pulsarów. Źródło: NASA/CXC/University of Massachusetts/D. Wang et al.
Ciemna materia Kosmologia Pulsary

Nadwyżka promieniowania gamma w centrum Drogi Mlecznej nie ma ciemnego pochodzenia

Tajemnicza poświata w zakresie promieniowania gamma w centrum Drogi Mlecznej najprawdopodobniej ma swoje źródło w pulsarach – niesamowicie gęstych, szybko rotujących jądrach dawnych gwiazd, które uległy kolapsowi, a których masa sięgała nawet 30 mas Słońca. Do takich wniosków prowadzą wyniki najnowszej analizy przeprowadzonej przez międzynarodowy zespół astrofizyków m.in z SLAC […]

Hubble: jasna gwiazda w Jaszczurce przesłaniająca galaktykę NGC 7250
Astrofizyka Gwiazdy

Hubble: jasna gwiazda w Jaszczurce przesłaniająca galaktykę NGC 7250

W przestrzeni kosmicznej ryzyko znalezienia się w blasku innego obiektu to ryzyko zawodowe. Powyższe zdjęcie wykonane za pomocą Kosmicznego Teleskopu Hubble’a przedstawia galaktykę NGC 7250. Pomimo faktu, że sama w sobie jest niesamowicie ciekawa – występują w niej obszary gwiazdotwórcze, a i odnotowywano w niej wybuchy supernowych – to jednak […]