Gwiazdy

Źródło: Michael Smelzer, Uniwersytet Vanderrbilt

Nowa metoda pomiaru mas pojedynczych gwiazd

Astronomowie opracowali nową, lepszą metodę mierzenia mas milionów pojedynczych gwiazd, szczególnie tych z układami planetarnymi. Dokładne pomiary mas gwiazd nie tylko odgrywają kluczową rolę w badaniu narodzin, ewolucji i śmierci gwiazd, ale także w szacowaniu prawdziwej natury tysięcy egzoplanet, o których teraz wiemy, że krążą wokół większości gwiazd. Metoda została […]

Dwa płatki wycięte w maerii przez dżety z jednej z nowo powstających gwiazd. ALMA pozwoliła odkryć 11 takich obiektów zaskakująco blisko supermasywnej czarnej dziury w centrum naszej Galaktyki. Źródło: ALMA (ESO/NAOJ/NRAO), Yusef-Zadeh et al.; B. SAxton (NRAO/AUI/NSF)

ALMA obserwuje młode gwiazdy zaskakująco blisko supermasywnej czarnej dziury

W centrum naszej galaktyki, w bezpośrednim sąsiedztwie jej supermasywnej czarnej dziury, znajduje się region doświadczany przez silne siły pływowe oraz skąpany w intensywnym promieniowaniu ultrafioletowym i rentgenowskim. Te trudne warunki nie sprzyjają według naukowców procesom powstawania gwiazd, szczególnie małomasywnych gwiazd takich jak Słońce. Ku zaskoczeniu naukowców, nowe obserwacje przeprowadzone za […]

Ilustracja przedstawia porównanie rozmiary gwiazdy neutronowej do rozmiarów wyspy Manhattan w Nowym Jorku. Źródło: Goddard Space Flight Center

Nowe metody pomiaru rozmiarów gwiazd neutronowych

Gwiazdy neutronowe zbudowane są z zimnej, ultra-gęstej materii. Jak zachowuje się taka materia? To jedna największych tajemnic współczesnej fizyki jądrowej. Badacze opracowali nową metodą pomiaru rozmiarów gwiazd neutronowych, dzięki czemu będą mogli lepiej zrozumieć co się dzieje z materią wewnątrz gwiazdy. Nowa metoda opiera się na modelowaniu tego jak eksplozje […]

Źródło: ESO

Pierwsze pomiary ruchu własnego dla gwiazd spoza naszej Galaktyki

Łącząc dane z Kosmicznego Teleskopu Hubble’a oraz misji Gaia, astronomowie z Uniwersytetu w Groningen  zmierzyli ruch własny 15 gwiazd w galaktyce NGC  253. To pierwsze tego typu pomiary wykonywane dla gwizd w małej galaktyce poza Drogą mleczną. Analiza wskazuje nieoczekiwaną preferencję kierunku ruchu, co wskazuje, że standardowe modele teoretyczne wykorzystywane […]

Supermasywna czarna dziura otoczona odłamkami rozerwanej gwiazdy

Astronomowie odkrywają nowy typ kosmicznych eksplozji

Międzynarodowy zespół astronomów odkrył eksplozję nowego typu w jednej z odległych galaktyk. Eksplozja oznaczona PS1-10adi zdaje się preferować aktywne galaktyki z supermasywnymi czarnymi dziurami pożerającymi gaz i materię wokół ze swojego otoczenia. Przy użyciu teleskopów w La Palma oraz na Hawajach, badacze odkryli eksplozję tak energetyczną, że jej źródłem mogła […]

Biały karzeł z HD49798/RX J0648.0-4418. Źródło: Francesco Mereghetti

Pierwszy zaobserwowany kurczący się biały karzeł

Astrofizycy z Moskiewskiego Uniwersytetu Państwowego w Rosji wraz ze współpracownikami z Włoch i Rosyjskiej Akademii Nauk odkryli pierwsze obserwacyjne dowody na kurczącego się białego karła. Stałe wysokie tempo przyspieszania rotacji gwiazdy tego typu, należącej do enigmatycznego układu podwójnego, można z łatwością wytłumaczyć kurczeniem się białego karła – dowodzą badacze. Odkrycie […]

Credit: European Southern Observatory/M. Kornmesser.

Gwiazda, która eksplodowała, przetrwała i eksplodowała ponownie 50 lat później

To prawdziwy niebiański odpowiednik zombie – gwiazda, której znudziło się życie po śmierci. Międzynarodowy zespół astronomów odkrył gwiazdę, która eksplodowała więcej niż jeden raz na przestrzeni nieco ponad 50 lat. Odkrycie, opisane w artykule opublikowanym w periodyku Nature, całkowicie podważyło naszą obecną wiedzę o tym jak gwiazda może zakończyć swoje życie. […]

Znajdująca się 320 lat świetlnych stąd gwiazda W Hydrae jest kilka miliardów lat starsza od Słońca. Dla porównania przerywaną linią zaznaczono rozmiary orbity Ziemi wokół Słońca widzianej pod kątem. Źródło: ALMA (ESO/NAOJ/NRAO)/W. Vlemmings

ALMA pozwala nam spojrzeć na przyszłość Słońca

Zespół astronomów pracujący pod kierownictwem badaczy z Chalmers University of Technology jako pierwszy zaobserwował szczegóły powierzchni starzejącej się gwiazdy o masie podobnej do masy Słońca. Wykonane za pomocą obserwatorium ALMA zdjęcia przedstawiają czerwonego olbrzyma o średnicy dwukrotnie większej od średnicy orbity Ziemi wokół Słońca. Naukowcy zaznaczają, że atmosfera gwiazdy rozdęła […]

KIC 8462852 bezustannie zdumiewa naukowców

KIC 8462852 bezustannie zdumiewa naukowców

W 2015 roku ze względu na swoje gwałtowne spadki jasności gwiazda KIC 8462852 obserwowana przez Kosmiczny Teleskop Kepler spowodowała nie lada zamieszanie tak w środowisku astronomicznym jak i poza nim. Od tego czasu gwiazda ta skutecznie nie pozwalała naukowcom zrozumieć swojej natury. Najnowsze wyniki badań prowadzonych przez Josha Simona i […]

ALMA i Rosetta wykryły w kosmosie freon-40

ALMA i Rosetta wykryły w kosmosie freon-40

Obserwacje prowadzone przy pomocy teleskopu ALMA (Atacama Large Millimeter/submillimeter Array) i sondy Rosetta, ujawniły występowanie organicznego halonowego gazu freonu-40 w otoczeniu gwiazdy oraz komety. Halony powstają na Ziemi w procesach organicznych. Teraz po raz pierwszy w historii udało się je wykryć w przestrzeni międzygwiazdowej. Odkrycie sugeruje, że halony organiczne mogą […]

Starzejąca się gwiazda wywiewa mglistą otoczkę

Starzejąca się gwiazda wywiewa mglistą otoczkę

Astronomowie korzystający z teleskopu ALMA wykonali zdumiewająco piękne zdjęcie delikatnej bańki materii wywiewanej przez egzotyczną, czerwoną gwiazdę U Antliae. Obserwacje te pomogą astronomom lepiej zrozumieć ewolucję gwiazd w późnych stadiach życia. W słabo widocznej konstelacji Pompy, uważny obserwator korzystający z lornetki może zauważyć bardzo czerwoną gwiazdę, którą lekko zmienia jasność z […]

Podczas sierpniowego zaćmienia Słońca Regulus znajdował się zaledwie 2 stopnie od Słońca i dla wielu obserwatorów był jedyną gwiazdą widzianą w maksymalnej fazie zaćmienia.

Naukowcy odkrywają tajemnice jasnej, szybko rotującej gwiazdy

Prawie 50 lat po tym gdy po raz pierwszy przewidziano, że szybko rotujące gwiazdy mogę emitować spolaryzowane światło, zespołowi naukowców z UNSW w Sydney jako pierwszemu udało się zaobserwować to zjawisko. Do swoich prac naukowcy wykorzystali bardzo czułe instrumenty zaprojektowane i zbudowane w UNSW i zainstalowane na Anglo-Australian Telescope w […]