Kosmologia

Astronomowie odkrywają nietypowe wrzecionowate galaktyki
Galaktyki Kosmologia

Astronomowie odkrywają nietypowe wrzecionowate galaktyki

Galaktyki to wspaniałe, rotujące dyski złożone z gwiazd? Nie w przypadku galaktyk przypominających wrzeciono, badanych przez Athanasię Tsatsi (Instytut Maxa Plancka)  i jej współpracowników. W ramach przeglądu CALIFA, astronomowie odkryli, że te osobliwe galaktyki rotujące wzdłuż swoich najdłuższych osi są znacznie powszechniejsze niż się wcześniej wydawało. Najnowsze dane pozwoliły astronomom […]

Credit: X-ray: NASA/CXC/Univ. of Victoria/S.Ellison et al. & NASA/CXC/George Mason Univ./S.Satyapal et al.; Optical: SDSS
Astrofizyka Czarne dziury Fale grawitacyjne Kosmologia

Widzenie podwójne: naukowcy odkrywają pary czarnych dziur

Astronomowie zidentyfikowali kolejne pary supermasywnych czarnych dziur w centrach galaktyk. Odkrycie to może pomóc astronomom lepiej zrozumieć w jaki sposób rosną gigantyczne czarne dziury i jak mogą one emitować najsilniejsze fale grawitacyjne we Wszechświecie. Nowe dowody obejmują pięć par supermasywnych czarnych dziur, z których każda charakteryzuje się masą milionów mas […]

Źródło: ESA/Hubble & NASA
Galaktyki Kosmologia

Hubble obserwuje galaktyki gęsto otoczone gromadami kulistymi

W centrum bogatej gromady galaktyk znajdującej się w kierunku gwiazdozbioru Warkocza Bereniki znajduje się galaktyka otoczona gąszczem gromad gwiazd. NGC 4874 to gigantyczna galaktyka eliptyczna dziesięć razy większa od Drogi Mlecznej leżąca w centrum Gromady Warkocza Bereniki. Dzięki swojemu przyciąganiu grawitacyjnemu jest w stanie utrzymywać wokół siebie ponad 30 000 […]

LIGO i Virgo rejestrują fale grawitacyjne ze zderzenia dwóch czarnych dziur
Czarne dziury Kosmologia

LIGO i Virgo rejestrują fale grawitacyjne ze zderzenia dwóch czarnych dziur

W sierpniu detektory znajdujące się na dwóch kontynentach zarejestrowały falę grawitacyjną wyemitowaną w zderzeniu dwóch czarnych dziur. To odkrycie, ogłoszone godzinę temu stanowi pierwszą obserwację fal grawitacyjnych przeprowadzoną jednocześnie przez trzy różne detektory, co oznacza początek nowej ery wspaniałych odkryć i lepszych możliwości lokalizacji źródła fal grawitacyjnych obserwowanych przez globalną […]

Hubble: chłodna galaktyka z gorącą koroną
Galaktyki Kosmologia

Hubble: chłodna galaktyka z gorącą koroną

Galaktyka NGC 6753 sfotografowana za pomocą Kosmicznego Teleskopu Hubble’a to barwna spirala – niebieskie plamy rozsiane po spiralnych ramionach galaktyki to obszary wypełnione młodymi gwiazdami jasno świecącymi w zakresie ultrafioletowym, podczas gdy bardziej czerwone obszary pełne są starszych gwiazd świecących w chłodniejszej bliskiej podczerwieni. Tak czy inaczej NGC 6753 to […]

Uboga w tlen galaktyka karłowata odkrywa przed nami początki Wszechświata
Galaktyki Kosmologia

Uboga w tlen galaktyka karłowata odkrywa przed nami początki Wszechświata

Niedawno odkryta galaktyka karłowata znajdująca się w gwiazdozbiorze Rysia może posłużyć naukowcom do badania rozwijającej się chemii wczesnego Wszechświata, wskazują badacze. Najnowszy artykuł opublikowany w periodyku Monthly Notices of the Royal Astronomical Society dowodzi, że poziom tlenu w tej galaktyce jest najniższy spośród dotąd odkrytych jakichkolwiek galaktyk aktywnie tworzących gwiazdy, co […]

Układ podwójny czarnych dziur zaskakująco blisko nas
Czarne dziury Kosmologia

Układ podwójny czarnych dziur zaskakująco blisko nas

Na początku 2016 roku grupa naukowców z obserwatorium LIGO poinformowała, że po raz pierwszy w historii udało się zarejestrować fale grawitacyjne – zmarszczki w czasoprzestrzeni – pochodzące ze zderzenia dwóch supermasywnych czarnych dziur w innej galaktyce. Odkrycie to było doniosłe nie tylko dlatego, że w końcu udało się odkryć fale […]

Sekwencja 13 z 15 wykrytych błysków ilustruje ich spektrum i ekstremalną zmienność.
Galaktyki Kosmologia

Odległa galaktyka wyemitowała 15 wysokoenergetycznych impulsów radiowych

Breakthrough Listen, inicjatywa poszukiwania sygnałów emitowanych przez inteligentne życie we Wszechświecie doprowadziła do zarejestrowania 15 krótkich ale silnych impulsów radiowych pochodzących z tajemniczego i powtarzalnego źródła – FRB 121102 – w odległych częściach Wszechświata. Szybkie błyski radiowe (FRB, ang. Fast Radio Bursts) to krótkie, jasne impulsy promieniowania radiowego pochodzące z […]

Masywna, młoda gromada galaktyk widziana w zakresie renttgenowskim (niebieski), widzialnym (zielony) i podczerwonym (czerwony). Źródło: X-ray: NASA/CXC/Univ of Missouri/M. Brodwin et al; optyczny: NASA/STScI; podczerwień: JPL/CalTech
Gromady galaktyk Kosmologia

Gromady galaktyk skrywają informacje o ciemnej materii i ciemnej energii

To swego rodzaju kosmiczna ironia: największe obiekty we Wszechświecie mogą być najtrudniejszymi do znalezienia. Elizabeth Blanton, profesor astronomii z Uniwersytetu w Bostonie rozpoczęła poszukiwania odległych gromad galaktyk już ponad 20 lat temu. Pojedyncza gromada galaktyk może mieć masę nawet biliarda słońc, a mimo to być na tyle od nas odległa, […]

Hubble obserwuje: IC 1727
Galaktyki Kosmologia

Hubble obserwuje: IC 1727

Grawitacja rządzi mechaniką kosmosu. Odpowiada za powstawanie mniejszych i większych gromad galaktyk, przyciąga do siebie członków układów podwójnych na tyle, że zaczynają wpływać wzajemnie na swój kształt.  Ten drugi scenariusz może nieść za sobą istotne konsekwencje, gdzie dwie oddziałujące ze sobą galaktyki mogą zostać dramatycznie zniekształcone, rozerwane lub po prostu […]

Astrofizycy tłumaczą nietypowe zachowanie promieni kosmicznych
Astrofizyka Galaktyki Kosmologia

Astrofizycy tłumaczą nietypowe zachowanie promieni kosmicznych

Zespół naukowców z Rosji i Chin opracował model tłumaczący naturę wysokoenergetycznych promieni kosmicznych (CR, ang. cosmic rays) w naszej Galaktyce. Owe promienie kosmiczne charakteryzują się energiami wyższymi o 1-2 rzędy wielkości od tych powstających w eksplozjach supernowych. Model opiera się głównie na niedawnym odkryciu gigantycznych struktur nazwanych bąblami Fermiego. Jednym z […]

Soczewka grawitacyjna pozwala nam zajrzeć do źródła dżetów emitowanych przez supermasywne czarne dziury
Galaktyki Kosmologia

Soczewka grawitacyjna pozwala nam zajrzeć do źródła dżetów emitowanych przez supermasywne czarne dziury

Astronomowie korzystający z teleskopu OVRO (Owens Valley Radio Observatory) należącego do Caltech odkryli dowody na nietypowy układ soczewkujący w przestrzeni kosmicznej, w którym duży zbiór gwiazd powiększa dużo bardziej odległą galaktykę zawierającą emitującą dżety materii supermasywną czarną dziurę. Odkrycie to pozwala nam spojrzeć na obłoki gorącego gazu emitowane z pobliża […]