Kosmologia

Impuls promieniowania rentgenowskiego z okolic horyzontu zdarzeń czarnej dziury

Impuls promieniowania rentgenowskiego z okolic horyzontu zdarzeń czarnej dziury

22 listopada 2014 roku astronomowie zauważyli rzadkie zdarzenie na nocnym niebie: supermasywna czarna dziura w centrum galaktyki prawie 300 milionów lat świetlnych od Ziemi rozrywała przelatującą w jej pobliżu gwiazdę. Zdarzenie zwane rozbłyskiem spowodowanym rozerwaniem pływowym, którego źródłem jest masywne przyciąganie pływowe czarnej dziury, które rozrywa gwiazdę na strzępy, prowadzi […]

Obłoki Magellana dowodzą, że nigdy nie jest za późno na wzrost aktywności

Obłoki Magellana dowodzą, że nigdy nie jest za późno na wzrost aktywności

Po “leniwym” początku procesów gwiazdotwórczych w trakcie pierwszych kilku miliardów lat swojego życia, zarówno Wielki jak i Mały Obłok Magellana produkują nowe gwiazdy w niesamowitym tempie. Astronomowie z Sloan Digital Sky Survey (SDSS) doszli do tego wniosku po wykonaniu, a następnie przeanalizowaniu, pierwszych w historii szczegółowych map składu chemicznego galaktyk […]

This gigantic image of the Triangulum Galaxy — also known as Messier 33 — is a composite of about 54 different pointings with Hubble’s Advanced Camera for Surveys. With a staggering size of 34 372 times 19 345 pixels, it is the second-largest image ever released by Hubble. It is only dwarfed by the image of the Andromeda Galaxy, released in 2015. The mosaic of the Triangulum Galaxy showcases the central region of the galaxy and its inner spiral arms. Millions of stars, hundreds of star clusters and bright nebulae are visible. This image is too large to be easily displayed at full resolution and is best appreciated using the zoom tool.

Hubble wykonuje gigantyczne zdjęcie Galaktyki Trójkąta

Kosmiczny Teleskop Hubble’a wykonał jak dotąd najdokładniejsze zdjęcie bliskiego sąsiada Drogi Mlecznej – Galaktyki Trójkąta, spiralnej galaktyki oddalonej od nas o jedynie trzy miliony lat świetlnych. Ten panoramiczny przegląd trzeciej pod względem wielkości galaktyki w Grupie Lokalnej dostarczył nam zachwycającego spojrzenia a 40 miliardów gwiazd tworzących ten jeden z najodleglejszych […]

Zderzenie galaktyk może wyrzucić Układ Słoneczny w przestrzeń międzygalaktyczną

Zderzenie galaktyk może wyrzucić Układ Słoneczny w przestrzeń międzygalaktyczną

Najnowsze badania prowadzone przez astrofizyków z Uniwersytetu w Durham w Wielkiej Brytanii wskazują, że Wielki Obłok Magellana (LMC) może zderzyć się z Drogą Mleczną w ciągu najbliższych dwóch miliardów lat. Do zderzenia może dojść na długo przed prognozowanym zderzeniem Drogi Mlecznej z Galaktyką Andromedy, do którego według naukowców może dojść […]

Delikatne światło na zdjęciach z Hubble’a odkrywa przed nami rozmieszczenie ciemnej materii

Delikatne światło na zdjęciach z Hubble’a odkrywa przed nami rozmieszczenie ciemnej materii

Astronomowie korzystający z danych zebranych za pomocą Kosmicznego Teleskopu Hubble’a zastosowali rewolucyjną metodę do wykrycia ciemnej materii w gromadach galaktyk. Metoda ta pozwala astronomom “zobaczyć” rozkład ciemnej materii dokładniej niż jakakolwiek inna metoda spośród dotychczas wykorzystywanych i może w przyszłości zostać wykorzystana do zbadania ostatecznej natury ciemnej materii. Wyniki badań […]

Tajemnica korony otaczającej supermasywne czarne dziury tylko się pogłębia

Tajemnica korony otaczającej supermasywne czarne dziury tylko się pogłębia

Badacze z RIKEN oraz JAXA wykorzystali obserwacje wykonane za pomocą radioobserwatorium ALMA w północnym Chile do zmierzenia – po raz pierwszy w historii – siły pól magnetycznych wokół dwóch supermasywnych czarnych dziur w centrach ważnego typu aktywnych galaktyk. Co ciekawe, moc pól magnetycznych nie wydaje się wystarczająca do zasilania “korony”, […]

Mapa ciemnej materii  rejonie G12 w przeglądzie KiDS. Źródło: KiDS Survey

Nowa teoria może tłumaczyć brakujące 95 procent kosmosu

Naukowcy z University of Oxford mogli rozwiązać jedną z największych zagadek współczesnej fizyki unifikując w najnowszym artykule naukowym ciemną materię i ciemną energię w jedno zjawisko: płyn charakteryzujący się “ujemną masą”. Gdybyśmy popchnęli ujemną masę, przyspieszyłaby w naszym kierunku. Ta zdumiewająca nowa teoria może także potwierdzać przewidywania Einsteina sprzed ponad […]

Hubble odkrywa tysiące gromad kulistych pośród galaktyk w Gromadzie Coma

Hubble odkrywa tysiące gromad kulistych pośród galaktyk w Gromadzie Coma

Spoglądając 300 milionów lat świetlnych stąd w potężne morze galaktyk, astronomowie korzystający z Kosmicznego Teleskopu Hubble’a dokonali pełnego przeglądu najmniejszych jego elementów: 22 426 gromad kulistych. Przegląd opublikowany 9 listopada 2018 roku w periodyku Astrophysical Journal pozwoli astronomom wykorzystanie pola gromad kulistych do stworzenia mapy rozkładu materii i ciemnej materii w […]

Gaia dostrzegła galaktycznego ‘ducha’ nieopodal Drogi Mlecznej

Gaia dostrzegła galaktycznego ‘ducha’ nieopodal Drogi Mlecznej

Satelita Gaia dostrzegła potężną galaktykę czającą się tuż za Drogą Mleczną. Międzynarodowy zespół astronomów odkrył podczas analizy danych zebranych przez satelitę Gaia masywny obiekt. Ów obiekt, nazwany Antlia 2 (Ant 2), unikał wykrycia do teraz dzięki swojej wyjątkowo niskiej gęstości oraz idealnej kryjówce, schowany za gęstym dyskiem Drogi Mlecznej. Wyniki […]

Źródło: ESO/Gravity Consortium/L. Calçada

Pierwsze szczegółowe obserwacje materii krążącej blisko czarnej dziury

Należący  do ESO niesamowicie czuły instrument GRAVITY uzyskał kolejne dowody na potwierdzenie istniejącej od dawna hipotezy, mówiącej że w centrum Drogi Mlecznej znajduje się supermasywna czarna dziura. Nowe obserwacje pokazują obłok gazu wirującego wokół czarnej dziury z prędkością blisko 30% prędkości światła, na kołowej orbicie tuż nad horyzontem zdarzeń – […]

Astronomowie potwierdzają zderzenie dwóch galaktyk satelitarnych Drogi Mlecznej

Astronomowie potwierdzają zderzenie dwóch galaktyk satelitarnych Drogi Mlecznej

Stojąc na półkuli południowej Ziemi w ciemną, bezchmurną noc, możesz zobaczyć dwa jasne obłoki oddalone nieco od Drogi Mlecznej. Te obłoki gwiazd to galaktyki satelitarne Drogi Mlecznej: Mały Obłok Magellana oraz Wielki Obłok Magellana, w skrócie odpowiednio SMC oraz LMC. Wykorzystując niedawno opublikowane dane z nowego teleskopu kosmicznego, astronomowie z […]

Credit: UZH

Fale grawitacyjne mogą rzucić nowe światło na ciemną materię

Zbliżające się wielkimi krokami obserwatorium LISA (Laser Interferometer Space Antenna) będzie potężnym instrumentem, który umożliwi astronomom badanie zjawisk obejmujących zderzenia czarnych dziur i fale grawitacyjne> Badacze z Uniwersytetu w Zurychu odkryli teraz, że LISA może także rzucić nowe światło na umykające nam cząstki ciemnej materii. LISA umożliwi astrofizykom obserwowanie fal […]