listopad 2017 – PULS KOSMOSU

Data publikacji 30 listopada 2017

WASP-18b ma gorącą stratosferę bez wody

Zespół badaczy kierowany przez naukowców z NASA odkrył, że potężna egzoplaneta WASP-18b znajdująca się 325 lat świetlnych od Ziemi, otoczona jest gorącą stratosferą bogatą w tlenek węgla oraz pozbawioną wody. Wyniki opierają się na nowej analizie obserwacji przeprowadzonych za pomocą teleskopów kosmicznych Hubble oraz Spitzer. Tworzenie stratosfery w atmosferach planet przypisywane jest związkom stanowiącym swego

Data publikacji 29 listopada 2017

MUSE bada niezbadaną głębię Ultragłębokiego Pola Hubble’a

Wykorzystując instrument MUSE zainstalowany na Bardzo Dużym Teleskopie (VLT) w Chile astronomowie przeprowadzili najgłębszy spektroskopowy przegląd nieba w historii. Badacze skupili się na ultragłębokim polu Hubble’a, mierząc odległości i właściwości 1600 bardzo słabych galaktyk, wśród których znalazły się 72 dotychczas nieodkryte galaktyki (nawet przez Hubble’a).Ten przełomowy zestaw danych doprowadził już do powstania 10 artykułów naukowych,

Data publikacji 29 listopada 2017

NASA buduje kolejny łazik marsjański

Już za kilka lat kolejny łazik marsjański zbudowany przez NASA będzie leciał w kierunku Czerwonej Planety. Na pierwszy rzut oka łazik przypomina swojego poprzednika, łazika Curiosity. Jednak nie ma wątpliwości, że jest to zupełnie inna maszyna: posiada siedem nowych instrumentów, przeprojektowane koła i więcej autonomii. Wiertło będzie w stanie ostać się do wnętrza próbek skał,

Data publikacji 29 listopada 2017

ALMA obserwuje młode gwiazdy zaskakująco blisko supermasywnej czarnej dziury

W centrum naszej galaktyki, w bezpośrednim sąsiedztwie jej supermasywnej czarnej dziury, znajduje się region doświadczany przez silne siły pływowe oraz skąpany w intensywnym promieniowaniu ultrafioletowym i rentgenowskim. Te trudne warunki nie sprzyjają według naukowców procesom powstawania gwiazd, szczególnie małomasywnych gwiazd takich jak Słońce. Ku zaskoczeniu naukowców, nowe obserwacje przeprowadzone za pomocą obserwatorium ALMA, wskazują, że

Data publikacji 28 listopada 2017

Najbardziej szczegółowy radiowy obraz pobliskiej galaktyki karłowatej

Astronomowie z ANU stworzyli jak dotąd najbardziej szczegółowy radiowy obraz pobliskiej galaktyki karłowatej – Małego Obłoku Magellana – ujawniając tym samym informacje o tym jak powstał i jak może ewoluować w przyszłości. Zdjęcie wykonano za pomocą nowego radioteleskopu ASKAP (Australian Square Kilometre Array Pathfinder) należącego do CSIRO. Mały Obłok Magellana wielokrotnie mniejszy i mniej masywny

Data publikacji 28 listopada 2017

Polska kieruje pracami nad nowym portalem kosmicznym HATCH

Wkrótce działalność rozpocznie nowy portal internetowy (HATCH) dedykowany projektom badawczym europejskiej branży kosmicznej. Dzięki innowacyjnym rozwiązaniom spełniał on będzie liczne funkcje: ułatwi specjalistom pracującym w sektorze kosmicznym nawiązywanie współpracy i formowanie nowych konsorcjów; umożliwi im także identyfikację możliwości pozyskania dofinansowania oraz możliwości komercjalizacji uzyskanych wyników i wykorzystania nowo powstałych technologii; wszystkim zainteresowanym, w tym dziennikarzom

Data publikacji 28 listopada 2017

Nowe metody pomiaru rozmiarów gwiazd neutronowych

Gwiazdy neutronowe zbudowane są z zimnej, ultra-gęstej materii. Jak zachowuje się taka materia? To jedna największych tajemnic współczesnej fizyki jądrowej. Badacze opracowali nową metodą pomiaru rozmiarów gwiazd neutronowych, dzięki czemu będą mogli lepiej zrozumieć co się dzieje z materią wewnątrz gwiazdy. Nowa metoda opiera się na modelowaniu tego jak eksplozje termonuklearne zachodzące w górnych warstwach

Data publikacji 27 listopada 2017

Pierwsze pomiary ruchu własnego dla gwiazd spoza naszej Galaktyki

Łącząc dane z Kosmicznego Teleskopu Hubble’a oraz misji Gaia, astronomowie z Uniwersytetu w Groningen zmierzyli ruch własny 15 gwiazd w galaktyce NGC 253. To pierwsze tego typu pomiary wykonywane dla gwizd w małej galaktyce poza Drogą mleczną. Analiza wskazuje nieoczekiwaną preferencję kierunku ruchu, co wskazuje, że standardowe modele teoretyczne wykorzystywane do opisywania ruchu gwiazd i

Data publikacji 27 listopada 2017

Rea oczami sondy Cassini

Powyższe zdjęcie wykonane przez sondę Cassini przedstawia ostatnie obserwacje Rei, jednego z lodowych księżyców Saturna. Średnica Rei to 1527 kilometrów (dla porównania: średnica Księżyca to 3476 km). W momencie wykonywania zdjęcia sonda Cassini znajdowała się wysoko nad płaszczyzną pierścieni Saturna i spoglądała z góry na północną półkulę księżyca. Tuż przy krawędzi księżyca po lewej widać

Data publikacji 25 listopada 2017

Teleskop NASA bada osobliwą kometę 45P

Gdy kometa 45P przeleciała w pobliżu Ziemi na początku 2017 roku badacze obserwujący ją za pomocą IRTF (Infrared Telescope Facility) na Hawajach wykonali jej dogłębną analizę. Wyniki badań pomagają teraz uzupełnić luki w naszej wiedzy o lodzie w kometach z rodziny Jowisza i potwierdzają, że 45P nie przypomina żadnej z dotąd badanych komet. Niczym lekarz

Data publikacji 22 listopada 2017

RECENZJA: The Planet Remade – Oliver Morton

Zmiany klimatu i ich wpływ na naszą planetę to temat szeroko poruszany w wielu książkach, artykułach naukowych i debatach tak politycznych jak i naukowych. Co ciekawe, stosunkowo niewielką część tych rozważań zajmuje kwestia tego co właściwie można zrobić, aby zapobiec dalszej degeneracji środowiska. Oczywiście dość dużo słyszymy na co dzień o ograniczeniach emisji dwutlenku węgla,

Data publikacji 22 listopada 2017

Odkrywanie pochodzenia gwiezdnych halo wokół dużych galaktyk

Korzystając z Teleskopu Subaru na szczycie Maunakea, badacze zidentyfikowali 11 galaktyk karłowatych i dwa zawierające gwiazdy halo w zewnętrznych rejonach dużej galaktyki spiralnej oddalonej od nas o 25 milionów lat świetlnych. Wyniki badań opublikowane w periodyku The Astrophysical Journal dostarczają nowych informacji o procesach powstawania takich strumieni gwiezdnych wokół galaktyk. Badacze z Tohoku University wraz ze

Data publikacji 21 listopada 2017

Pył kosmiczny może przenosić życie między planetami

Zycie na naszej planecie może pochodzić od biologicznych cząstek przyniesionych na Ziemię przez strumienie pyłu kosmicznego. Szybko poruszające się strumienie pyłu międzyplanetarnego, które bezustannie bombardują atmosferę naszej planety mogły dostarczyć na Ziemię niewielkie organizmy z innych planet, lub też wysłać ziemskie organizmy w kierunku innych planet. Strumienie pyłu mogła zderzać się z biologicznymi cząstkami znajdującymi

Data publikacji 21 listopada 2017

RECENZJA: Artemis – Andy Weir

Na wstępie zastrzeżenie: Moje pierwsze spotkanie z Andym Weirem to film „Marsjanin”, który całkowicie mnie rozczarował. Dużo efektów, typowa hollywoodzka historia o „american hero”, ot taki sobie prosty blockbuster głęboki jak kałuża po jesiennym deszczu. Na tyle film nie przypadł mi do gustu, że do książki nawet nie zaglądałem. Jutro (22 listopada) na polskim rynku

Data publikacji 20 listopada 2017

Obserwacje ESO wskazują, że pierwsza planetoida międzygwiezdna nie przypomina niczego co znamy

Credit: ESO/M. KornmesserPo raz pierwszy w historii astronomowie zbadali planetoidę, która weszła do Układu Słonecznego przestrzeni międzygwiezdnej. Obserwacje przeprowadzone za pomocą Bardzo Dużego Teleskopu (VLT) w Chile oraz inne obserwacje z całego świata wskazują, że ten unikalny obiekt podróżował przez przestrzeń międzygwiezdną od milionów lat zanim przypadkiem trafił na nasz układ planetarny. Jest to ciemny,

Data publikacji 19 listopada 2017

RECENZJA: Wszechświat krok po kroku – Łukasz Lamża

Krótka recenzja: Uważasz się za miłośnika astronomii? Wiesz więcej o gwiazdach, galaktykach i planetach niż wszyscy twoi znajomi i rodzina? Nie potrafisz z nikim rozmawiać przez dłużej niż godzinę nie robiąc przy tym odniesień do kosmosu? Ta książka jest dla Ciebie! Absolutny MUST (nie Musk). Dłuższa recenzja: OK, to teraz do rzeczy. Zapewniam, że nie przesadzam

Data publikacji 19 listopada 2017

Hubble’a poszukiwania brakującego ramienia galaktycznego

Powyższe zdjęcie wykonane za pomocą Kosmicznego Teleskopu Hubble’a przedstawia galaktykę karłowatą NGC 4625 znajdującą się około 30 milionów lat świettlnych od nas w kierunku gwiazdozbioru Psów Gończych. Na zdjęciu wykonanym za pomocą kamery Advanced Camera for Surveys (ACS) widać jedno wyraźne spiralne ramię galaktyki, które nadaje jej niesymetrycznego wyglądu. Ale dlaczego jest to tylko jedno

Data publikacji 18 listopada 2017

Minima słoneczne zaskakująco podobne

Wykorzystując ponad pół wieku obserwacji, astronomowie z Japonii odkryli, że mikrofale pochodzące ze Słońce w minimach ostatnich pięciu cyklów słonecznych były za każdym razem takie same, mimo dużych różnic między poszczególnymi szczytami aktywności. Stałe obserwacje Słońca na czterech częstotliwościach w zakresie mikrofalowym (1, 2, 3.75 oraz 9,4 GHz) w Japonii rozpoczęto w 1957 roku w

Data publikacji 17 listopada 2017

55 Cancri e najprawdopodobniej ma atmosferę

O dwukrotnie większej od Ziemi superziemi 55 Cancri e mówiło się, że jej powierzchnia to jedno wielkie morze lawy. Planeta wszak znajduje się wyjątkowo blisko swojej gwiazdy i zawsze zwrócona jest do niej jedna stroną, przez co połowa planety jest skryta wieczną ciemnością, a na drugiej połowie panuje wieczny dzień. Bazując na badaniach z 2016

Data publikacji 15 listopada 2017

Astronomowie odkrywają nowy typ kosmicznych eksplozji

Międzynarodowy zespół astronomów odkrył eksplozję nowego typu w jednej z odległych galaktyk. Eksplozja oznaczona PS1-10adi zdaje się preferować aktywne galaktyki z supermasywnymi czarnymi dziurami pożerającymi gaz i materię wokół ze swojego otoczenia. Przy użyciu teleskopów w La Palma oraz na Hawajach, badacze odkryli eksplozję tak energetyczną, że jej źródłem mogła być albo ekstremalnie masywna gwiazda