Dwie galaktyki karłowate połączone gwiezdnym mostem

Na zdjęciu: biała linia przedstawia przybliżony ślad strumienia gwiazd, niebieska linia przedstawia ślad strumienia gazu. Źródło: V. Belorukow, D. Erkal i A. Mellinger Obłoki Magellana, dwie największe galaktyki satelitarne Drogi Mlecznej, połączone są mostem rozciągającym się na 43 000 lat świetlnych – informuje międzynarodowy zespół astronomów pracujących pod kierownictwem badaczy z University of Cambridge. Odkrycie

Intensywne odchudzanie gwiazd

Widoczna wyżej bardzo jasna gwiazda – AG Carinae – traci masę w niesamowitym tempie. Emitowane przez nią sile wiatry osiągają prędkość nawet 7 000 000 km/h i wywierają  potężne ciśnienie na obłoki materii już odrzuconej przez gwiazdę. Te niesamowite wiatry oczyściły już obszar w bezpośrednim otoczeniu gwiazdy i wyrzeźbiły znajdującą się nieco dalej materię tworząc strukturę

Kosmiczne soczewki potwierdzają szybsze od oczekiwanego tempo rozszerzania Wszechświata

Wykorzystując galaktyki jako gigantyczne soczewki grawitacyjne, międzynarodowa grupa astronomów korzystająca z Kosmicznego Teleskopu Hubble’a wykonała niezależne pomiary prędkości rozszerzania Wszechświata. Najnowsze pomiary tempa rozszerzania lokalnego Wszechświata zgadzają się z wcześniejszymi wynikami. Co ciekawe, nie zgadzają się z pomiarami wczesnego Wszechświata. Wyniki zatem wskazują na fundamentalny problem leżący u samych podstaw naszej wiedzy o Wszechświecie. Stała

Hubble odkrywa egzokomety opadające na młodą gwiazdę

Międzygwiezdna prognoza pogody dla pobliskiej gwiazdy: nadchodzą opady komet! Kosmiczny teleskop Hubble’a odkrył komety opadające na odległą od nas o 95 lat świetlnych gwiazdę HD 172555, której wiek szacuje się na zaledwie 23 miliony lat. Egzokomety – komety spoza Układu Słonecznego – nie zostały bezpośrednio zaobserwowane wokół gwiazdy, ale ich obecność została wydedukowana z obserwacji

Hubble obserwuje niewielką galaktykę w Gwiazdozbiorze Psów Gończych

Pewnego bezchmurnego wieczora w kwietniu 1789 roku słynny astronom William Herschel jak wielokrotnie wcześniej kontynuował przegląd nocnego nieba poszukując nowych obiektów kosmicznych – poszukiwania zakończyły się sukcesem! Zaobserwował bowiem tę jasną galaktykę spiralną – NGC 4707 – skrywającą się w gwiazdozbiorze Psów Gończych (Canes Venatici). NGC 4707 leży około 22 milionów lat świetlnych od Ziemi.

Barwne mgławice rozświetlają satelitę Drogi Mlecznej

Mocy obserwacyjnej Kosmicznego Teleskopu Hubble’a ciężko dowieść lepiej niż za pomocą takiego zdjęcia jak powyższe. Przedstawiona na nim świecąca, różowa mgławica NGC 248 znajduje się w Małym Obłoku Magellana, niecałe 200 000 lat świetlnych od Ziemi – mimo to możemy oglądać szczegóły jej budowy. Nasza własna galaktyka – Droga Mleczna – stanowi element zbioru galaktyk

Rozszerzanie Wszechświata przyspiesza – czy aby na pewno?

Pięć lat temu Nagroda Nobla z fizyki powędrowała do trzech astronomów za odkrycie faktu przyspieszania tempa rozszerzania się Wszechświata, którego dokonali pod koniec lat dziewięćdziesiątych. Ich wnioski opierały się na analizie supernowych typu Ia – spektakularnych eksplozji termonuklearnych umierających gwiazd – zarejestrowanych przez Kosmiczny Teleskop Hubble’a i duże teleskopy naziemne. Odkrycie to doprowadziło do upowszechnienia

Hubble obserwuje: mgławica planetarna z ramionami spiralnymi

Dwa ramiona spiralne zawijające się w kierunku jasnego centrum mogą sprawić, że pomyślisz, że spoglądasz na galaktykę trochę przypominającą naszą Drogę Mleczną. Jednak obiekt, na który patrzysz to zupełnie coś innego: PK 329-02.2 – mgławica planetarna znajdująca się w naszej własnej galaktyce. Pomimo nazwy obiekty tego typu nie mają nic wspólnego z planetami. Mgławica planetarna to

Hubble obserwuje rozpadającą się kometę

Kosmiczny Teleskop Hubble’a wykonał jedno z najwyraźniejszych i najbardziej szczegółowych zdjęć rozpadającej się komety. Do zdarzenia doszło około 100 milionów kilometrów od Ziemi. Na serii zdjęć wykonanych w ciągu trzech dni stycznia 2016 roku Hubble zarejestrował 25 elementów złożonych z mieszaniny lodu i pyłu stopniowo, niespiesznie oddalających się od komety. Obserwacje wskazują, że licząca 4,5 miliarda lat

Eksploracja Jowisza przez NASA na przestrzeni lat

Sonda Juno wyniesiona w przestrzeń kosmiczną 5 sierpnia 2011 roku weszła na orbitę wokół Jowisza 4 lipca 2016 rozpoczynając kolejny etap długiej tradycji eksploracji największej planety Układu Słonecznego. Jako jeden z najjaśniejszych obiektów nocnego nieba Jowisz od setek lat zachwycał mieszkańców Ziemi. Dzisiaj, naukowcy uważają, że badając gazowego olbrzyma możemy odkryć wiele informacji dotyczących pochodzenia i

Abell S1063 – ostateczna granica

Pięćdziesiąt lat temu Kapitan Kirk oraz załoga statku Enterprise rozpoczęli swoją podróż w otchłań przestrzeni kosmicznej. Teraz, gdy do kin wchodzi nowy film z serii Star Trek, Kosmiczny Teleskop Hubble’a także bada granice wszechświata obserwując odległe galaktyki znajdujące się w gromadzie galaktyk Abell S1063 w ramach programu Frontier Fields. Kosmos… ostateczna granica. Oto opowieść o Kosmicznym Teleskopie

Pierwsze badania atmosfer planet skalistych krążących wokół TRAPPIST-1

2 maja 2016 roku naukowcy z MIT, University of Liege i innych ośrodków naukowych ogłosili, że odkryli układ planetarny zaledwie 40 lat świetlnych od Ziemi, w którym znajdują się trzy potencjalnie sprzyjające powstaniu życia planety o rozmiarach Ziemi. Bazując na rozmiarach i temperaturze panującej na tych planetach naukowcy ustalili, że na niektórych obszarach powierzchni każdej

Hubble obserwuje: gwiazdy w Wielkim Obłoku Magellana

Powyższe zdjęcie wykonane za pomocą Kosmicznego Teleskopu Hubble’a przedstawia gromadę kulistą NGC 1854, zbiór białych i niebieskich gwiazd w południowym gwiazdozbiorze Złota Ryba (Dorado). NGC 1854 znajduje się około 135 000 lat świetlnych od nas w Wielkim Obłoku Magellana (LMC), jednej z najbliższych nam galaktyk poza Drogą Mleczną. LMC jest miejscem intensywnych procesów gwiazdotwórczych. Bogata

NOWA ciemna plama na Neptunie – dostrzeżona przez HST

Nowe zdjęcia wykonane 16 maja 2016 roku za pomocą Kosmicznego Teleskopu Hubble’a potwierdzają obecność ciemnego wiru w atmosferze Neptuna. Choć podobne formacje obserwowane były podczas przelotu sondy Voyager 2 w pobliżu Neptuna w 1989 roku oraz przez Kosmiczny Teleskop Hubble’a w 1994 roku, nowy wir jest pierwszym dostrzeżonym na Neptunie w XXI wieku. Odkrycie zostało

Hubble obserwuje pole gwiazdowe w Strzelcu

Ten barwny i usiany gwiazdami rzut oka na Drogę Mleczną został zarejestrowany gdy Kosmiczny Teleskop Hubble’a skierował swoje kamery w stronę Gwiazdozbioru Strzelca (Sagittarius). Na zdjęciu widać niebieskie gwiazdy dominujące nad tłem złożonym z czerwonawych gwiazd.  Widoczne tutaj niebieskie gwiazdy najprawdopodobniej uformowały ię z tego samego zapadającego się obłoku molekularnego. Barwa gwiazd może odsłonić przed

Nowa mapa radiowa Jowisza pozwala zajrzeć pod chmury

Astronomowie korzystający z sieci teleskopów Karl G. Jansky Very Large Array w Nowym Meksyku stworzyli najbardziej szczegółową dotąd radiową mapę atmosfery Jowisza, odkrywając przed nami niesamowity ruch gazowego amoniaku pod kolorowymi pasmami, plamami i obłokami widocznymi gołym okiem. Badacze z University of California w Berkeley zmierzyli promieniowanie w zakresie radiowym pochodzące z atmosfery Jowisza, na

Tajemnicze obłoki na Marsie a pogoda kosmiczna

Tajemnicze chmury, które już kilka razy pojawiały się wysoko w marsjańskiej atmosferze mogą być związane z pogodą kosmiczną – mówią naukowcy z misji sondy Mars Express. Amatorzy astronomii korzystający z teleskopów na Ziemi jako pierwsi zaobserwowali nietypowe chmury na Marsie w 2012 roku. Według najlepszych pomiarów chmury sięgały nawet na wysokość 250 kilometrów nad powierzchnię

Już jutro opozycja Marsa!

W maju 2016 roku Ziemia i Mars będą bliżej siebie niż przez ostatnie dziesięć lat. Kosmiczny Teleskop Hubble’a wykorzystał tą szczególną konfigurację do wykonania nowego zdjęcia naszego czerwonego sąsiada, na którym uchwycił niektóre z jego słynnych, charakterystycznych szczegółów powierzchni. 22 maja Mars znajdzie się w opozycji, w punkcie w którym znajduje się na niebie dokładnie

Zapasowy zbiornik paliwa supernowej typu Ia

Niektóre supernowe mają zapasowy zbiornik paliwa radioaktywnego, który potrafi trzykrotnie wydłużyć czas trwania eksplozji. Zespół astronomów pracujący pod kierownictwem dr Ivo Seitenzahla z Australian National University (ANU) wykrył delikatną poświatę po supernowej i odkrył, że jest ona napędzana przez radioaktywny kobalt-57. Odkrycie to daje nam nowe, istotne wskazówki dotyczące mechanizmów prowadzących do eksplozji supernowych typu

RECENZJA: Dreams of other worlds – Chris Impey, Holly Henry

„Co za fantastyczna podróż!” – to pierwsze zdanie, które przychodzi mi do głowy po zaledwie sześciu godzinach spędzonych na lekturze tej książki. Odkąd pamiętam zawsze interesowałem się astronomią mniej lub bardziej. Nigdy nie potrafiłem się zdecydować która „działka” astronomii jest najciekawsza: czy są to galaktyki? Gwiazdy? A może planety i księżyce? Zawsze towarzyszyła mi jakaś nieodparta