Uran – PULS KOSMOSU

Data publikacji 2 lipca 20262 lipca 2026

Uran i Neptun są w rzeczywistości światami magmy? Nowe badania burzą dotychczasowe teorie.

Dwa najbardziej tajemnicze globy w naszym Układzie Słonecznym – Uran i Neptun – od dekad intrygują naukowców. Odwiedzone zaledwie raz, przez sondę NASA Voyager 2 w latach 1986 i 1989, planety te od dawna znane są jako „lodowe olbrzymy”. Nazwa ta odzwierciedlała dominującą hipotezę o ich wnętrzach, złożonych z lodowego płaszcza pod gęstą atmosferą wodoru

Data publikacji 3 marca 20263 marca 2026

Chandra i niebiańska symfonia Jowisza, Saturna i Urana

Wyobraź sobie, że możesz usłyszeć pulsujące zorze Jowisza, majestatyczny szum pierścieni Saturna czy subtelny śpiew Urana. Dzięki nowemu, rewolucyjnemu projektowi NASA, wszechświat przestaje być tylko widokiem – staje się słuchowiskiem. Obserwatorium Rentgenowskie Chandra przekształciło świeże dane zebrane podczas niedawnej „parady planet” w hipnotyzujące pejzaże dźwiękowe, otwierając przed nami zupełnie nowy wymiar eksploracji kosmosu.

Data publikacji 30 września 202529 września 2025

Ariel – księżyc Urana, który mógł skrywać ocean głębszy niż się spodziewano

Najnowsze badania sugerują, że pod lodową skorupą Ariela – jednego z największych księżyców Urana – mógł kiedyś istnieć ocean o głębokości nawet 170 kilometrów. Odkrycie, opublikowane w periodyku naukowym Icarus, rzuca nowe światło na geologiczną historię Ariela i wzmacnia hipotezę, że w systemie Urana mogą istnieć tzw. globy oceaniczne. Ariel jest drugim co do bliskości i

Data publikacji 20 sierpnia 202520 sierpnia 2025

Nowy księżyc Urana. Nawet sonda Voyager go nie zarejestrowała

Astronomowie korzystający z Kosmicznego Teleskopu Jamesa Webba odkryli nieznany wcześniej księżyc Urana. Dzięki temu liczba znanych satelitów tej planety wzrosła do 29. Odkrycia dokonał zespół naukowców z Southwest Research Institute (SwRI) podczas obserwacji przeprowadzonych 2 lutego 2025 roku za pomocą instrumentu NIRCam zainstalowanego na pokładzie Kosmicznego Teleskopu Jamesa Webba.

Data publikacji 11 czerwca 202511 czerwca 2025

Hubble obala dotychczasowe teorie o wpływie magnetosfery Urana na jego księżyce

Układ satelitów Urana od dawna intryguje naukowców ze względu na jego unikalne właściwości i niezwykłą magnetosferę tej lodowej planety. Najnowsze obserwacje dokonane za pomocą Kosmicznego Teleskopu Hubble’a przyniosły zaskakujące odkrycia, które zmieniają nasze wyobrażenia o tym, jak środowisko magnetyczne Urana wpływa na jego największe księżyce.

Data publikacji 8 kwietnia 20258 kwietnia 2025

W końcu! Naukowcy ustalili długość doby na Uranie

Astronomowie dokonali przełomu w zrozumieniu Urana, precyzyjnie określając długość jego dnia. Okazało się, że dekady temu przelatująca w pobliżu planety sonda Voyager 2 dokonała tego samego zaskakująco dokładnie i pomyliła się tylko o kilkadziesiąt sekund. Do pomiaru zastosowano nową metodę, która pozwoliła poprawić dokładność poprzednich pomiarów o współczynnik 1000. Efekt? W końcu wiemy, że doba

New Horizons

Data publikacji 17 sierpnia 202312 sierpnia 2023

Sonda New Horizons ma nowy cel obserwacji! Ale to nie to, co myślisz

Czternastego lipca 2015 roku amerykańska sonda New Horizons, wystrzelona niemal dokładnie dziewięć lat wcześniej w podróż przez Układ Słoneczny, dotarła do celu swojej podróży: Plutona i Charona. Z uwagi na to, że sonda została wystrzelona tak, aby dotrzeć do ostatniej (wtedy) planety Układu Słonecznego, w pobliżu Plutona miała ogromną prędkość i nie mogła wejść na

Data publikacji 24 sierpnia 2022

NASA ma chrapkę na Urana. Czy w końcu wyślemy jakąś sondę do lodowego olbrzyma?

Spokojnie, nawet jeżeli faktycznie już teraz zabierzemy się za przygotowywanie misji do Urana, to i tak doleci ona do celu w latach czterdziestych. Policzcie sobie ile wtedy będziecie mieć lat. Mnie wynik tego działania co najmniej nie cieszy. Wizjonerzy już teraz bardzo często roztaczają przed nami wizję kosmosu, w których to nie latamy już na

Data publikacji 1 czerwca 2022

Kosmiczny Teleskop Hubble’a wyjaśnia różnicę barw lodowych olbrzymów

Powszechnie przyjmuje się, że w Układzie Słonecznym mamy cztery planety skaliste i cztery planety gazowe. Jak ktoś troszeczkę bardziej interesuje się astronomią to wie, że tę drugą grupę dzielimy tak naprawdę na gazowe olbrzymy oraz lodowe olbrzymy. W tej drugiej kategorii znajdują się Uran i Neptun, przedostatnia i ostatnia planeta Układu Słonecznego. Teraz poznaliśmy także

Data publikacji 20 września 2021

Gdzie się podział amoniak na lodowych olbrzymach? Jest hipoteza

Planety zewnętrznej części Układu Słonecznego można podzielić na dwie kategorie: gazowe olbrzymy (Jowisz i Saturn) oraz lodowe olbrzymy (Uran i Neptun). Ta druga grupa ma pozornie mylącą nazwę. Wszak ani Uran, ani Neptun nie są wielkimi kulami lodu. Naukowcy nazywają je tak, ponieważ w przeciwieństwie do Jowisza i Saturna w ich atmosferach jest wiele złożonych

Data publikacji 20 czerwca 2019

Astronomowie obserwują „ciepłą” poświatę pierścieni Urana

Odkryte dopiero w 1977 roku pierścienie Urana są niewidoczne dla wszystkich z wyjątkiem największych teleskopów. Jednak na najnowszych termicznych zdjęciach planety wykonanych przez dwa ogromne teleskopy w Chile są zaskakująco jasne. Termiczna poświata jest dla astronomów nowym oknem na pierścienie, które dostrzeżono tylko dlatego, że odbijają trochę światła w zakresie optycznym i w bliskiej podczerwieni.

Data publikacji 7 lutego 2019

Hubble fotografuje dynamiczne atmosfery Urana i Neptuna

W trakcie wykonywania dorocznego monitoringu pogody na zewnętrznych planetach Układu Słonecznego, Kosmiczny Teleskop Hubble’a odkrył nową, tajemniczą, ciemną burzę na Neptunie i zebrał nowe informacje o długotrwałej burzy krążącej wokół północnego obszaru biegunowego Urana. Tak samo jak Ziemia, Uran i Neptun doświadczają różnych pór roku, co z pewnością przekłada się na niektóre z ich charakterystycznych

Data publikacji 3 lipca 2018

Czy potężne zderzenie ukształtowało ewolucję Urana?

Uran zderzył się z masywnym, dwukrotnie większym od Ziemi obiektem, co doprowadziło do nachylenia planety i może tłumaczyć panujące na niej niezwykle niskie temperatury. Astronomowie z Uniwersytetu w Durham w Wielkiej Brytanii kierujący międzynarodowym zespołem ekspertów, zastanawiali się co mogło do prowadzić do przechylenia Urana na bok oraz jakie konsekwencje dla ewolucji planety mogło nieść

Data publikacji 24 kwietnia 2018

Jaki zapach mają chmury Urana?

Siarkowodór – gaz, który nadaje zgniłym jajkom charakterystycznego zapachu, dominuje górne warstwy atmosfery Urana. Opierając się na szczegółowych spektroskopowych obserwacjach planety przeprowadzonych za pomocą teleskopu Gemini North, astronomowie odkryli ten mdlący gaz w wyższych warstwach chmur lodowego olbrzyma, przedostatniej planety Układu Słonecznego. Nawet po dziesięcioleciach obserwacji i wizycie sondy Voyager 2, Uran zachowywał dla siebie

Data publikacji 22 grudnia 2017

Promienie galaktyczne i cykle słoneczne wpływają na jasność Urana

Zmiany aktywności słonecznej wpływają na kolor i formowanie się chmur na Uranie – wskazują badacze z uniwersytetów w Oksfordzie i Reading. Uran to przedostatnia ze znanych ośmiu planet Układu Słonecznego, okrążająca Słońce w czasie 84 lat ziemskich. Badacze odkryli, że po przeanalizowaniu długich i osobliwych pór roku w atmosferze lodowej planety dostrzegli, że jej jasność

Data publikacji 6 września 2017

Księżyce Urana na kursach kolizyjnych

Troje badaczy z Uniwersytetu Idaho oraz Wellesley College odkryło dowody wskazujące, że dwie pary księżyców Urana znajdują się na kursie kolizyjnym. Robert Chancia, Mattthew Hedman oraz Richard French udostępnili artykuł opisujący ich obserwacje na serwerze preprintów naukowych arXiv. Uran to siódma planeta od Słońca, trzecia pod względem wielkości w Układzie Słonecznym. Wcześniejsze badania wskazywały, że

Data publikacji 20 czerwca 2017

NASA bada możliwość zaplanowania misji do lodowych olbrzymów

Opublikowano kierowane i sponsorowane przez NASA badanie potencjalnych, przyszłych misji do tajemniczych lodowych olbrzymów: Urana i Neptuna – to pierwsze z serii opracowań, które wykona NASA w ramach przygotowania do kolejnego przeglądu dziesięcioletniego NASA. Wyniki tego i przyszłych badań zostaną wykorzystane w trakcie debaty nad priorytetami nauk planetarnych NASA na lata 2022-2032. W ramach badań

Data publikacji 24 stycznia 2017

31 lat temu jedyny raz odwiedziliśmy Urana

Voyager 2 może mieć numer dwa, jednak w rzeczywistości to ta sonda, jako pierwsza z pary dwóch eksploratorów o tej samej nazwie, znalazła się w przestrzeni kosmicznej 20 sierpnia 1977 roku. Osiem i pół roku później – dokładnie 31 lat temu – Voyager 2 została pierwszą (i ostatnią) sondą, która odwiedziła Urana – trzecią pod

Data publikacji 15 października 2016

Uran może mieć jeszcze dwa dodatkowe księżyce

Wokół Urana po bardzo ciasnych orbitach mogą krążyć dwa małe, dotąd niezauważone księżyce. Mogłyby one tłumaczyć falistą strukturę pierścieni wokół planety. Lodowy olbrzym posiada 27 znanych księżyców – dużo mniej niż 67 i 62 naturalne satelity krążące wokół odpowiednio Jowisza i Saturna. Uran jest jednak mniejszą od nich planetą, co może po części tłumaczyć tę

Data publikacji 2 maja 2016

Misja do Urana w stylu Galileo (2003)

Cztery największe i najbardziej masywne księżyce Jowisza, wymieniając je w kolejności pod względem ich odległości od planety, to Io, Europa, Ganimedes i Kallisto. Io i Europa tworzą parę o mniej więcej takiej samej wielkości; podobnie Ganimedes i Kallisto. Io posiada średnicę 3636 kilometrów, podczas gdy Europa, najmniejsza z czwórki, ma 3138 kilometrów. Ganimedes, największy księżyc