październik 2016 – PULS KOSMOSU

Data publikacji 31 października 2016

Satelity Swarm rozwiązują zagadkę utraty sygnału GPS nad równikiem

Inżynierowie od dawna zastanawiają się dlaczego niektóre systemy nawigacji GPS zainstalowane na nisko orbitujących satelitach takich jak należące do ESA Swarm często tracą połączenie podczas przelatywania nad równikiem między Afryką i Ameryką Południową. Dzięki satelitom Swarm okazuje się, że przyczyną takiego zachowania mogą być burze w jonosferze. Trio Swarm wyniesione w przestrzeń kosmiczną w

Data publikacji 30 października 2016

Hubble podziwia młodą gromadę kulistą

Gromady kuliste stanowią jedne z najbardziej spektakularnych obiektów nocnego nieba. Te zdobione kule zawierają setki tysięcy gwiazd krążących gdzieś na obrzeżach swoich galaktyk macierzystych. Droga Mleczna posiada około 150 gromad tego typu. Na zdjęciu wykonanym za pomocą Kosmicznego Teleskopu Hubble’a możemy podziwiać gromadę kulistą NGC 362, która jest jedną z nietypowych obiektów tego typu. W

Data publikacji 30 października 2016

Misje NASA odkrywają tabuny dyniowatych gwiazd

Astronomowie analizujący obserwacje wykonywane w ramach misji Kepler i Swift odkryli grupę szybko rotujących gwiazd, które emitują promieniowanie rentgenowskie ponad 100 razy silniejsze od maksymalnych poziomów kiedykolwiek zarejestrowanych w przypadku Słońca. Tak szybko rotujące gwiazdy ulegają spłaszczeniu, przez co wyglądem przypominają dynie. Uważa się, że są one wynikiem połączenia się dwóch gwiazd, które wcześniej tworzyły

Data publikacji 28 października 2016

New Horizons zakończyła przesyłanie danych z przelotu w pobliżu Plutona

Sonda New Horizons zakończyła w tym tygodniu przesyłanie danych naukowych zebranych w trakcie zeszłorocznego przelotu w pobliżu Plutona. Po przebyciu ponad 5 miliardów kilometrów (5 godzin 8 minut świetlnych), ostatnie zdjęcie układu Pluton-Charon wykonane za pomocą kamery Ralph/LEISA dotarło do centrum kontroli misji w Johns Hopkins Applied Physics Laboratory (APL) w Laurel w stanie Maryland

Data publikacji 28 października 2016

Mroczna poświata po dawnej gwieździe

Poświata po dawno umarłej gwieździe, która pod koniec swojego życia eksplodowała jako supernowa mrocznie przedstawiona została na powyższym zdjęciu Mgławicy Krab wykonanym za pomocą Kosmicznego Teleskopu Hubble’a. Jednak nie dajcie się nabrać. Ten mroczny obiekt nadal ma puls (kosmosu? ;-)). W centrum mgławicy skrywa się serce umarłej gwiazdy, które wciąż rytmicznie bije. Tym sercem jest

Data publikacji 27 października 2016

15 000 głazów i wciąż coraz więcej

Międzynarodowe wysiłki mające na celu znalezienie, potwierdzenie i skatalogowanie planetoid zagrażających naszej planecie osiągnęły kolejną okrągłą liczbę: 15 000 odkrytych obiektów. Ich liczba jednak bezustannie wzrasta. Liczba skatalogowanych planetoid, które poruszając się po swojej orbicie zbliżają się do Ziemi zaczęła gwałtownie rosnąć odkąd osiągnęła poziom 10 000 zaledwie trzy lata temu. Obiekty zbliżające się do Ziemi,

Data publikacji 27 października 2016

Młody układ gwiezdny z którego powstanie ciasny układ wielokrotny

Po raz pierwszy w historii astronomowie dostrzegli fragmentację pyłowego dysku materii wokół młodej gwiazdy. Naukowcy podejrzewali, że istnieją takie procesy spowodowane przez niestabilność grawitacyjną – jednak dopiero nowe obserwacje przeprowadzone za pomocą obserwatorium Atacama Large Milimeter/submilimeter Array (ALMA) oraz Karl G. Jansky Very Large Array (VLA) pozwoliły zaobserwować ten proces w akcji. „Uzyskane przez nas

Data publikacji 26 października 2016

Usterka komputera mogła pogrążyć lądownik Schiaparelli

Zdjęcia sporych rozmiarów koła wzburzonej gleby marsjańskiej nie pozostawiają wiele dla wyobraźni: lądownik Europejskiej Agencji Kosmicznej, którego zadaniem było przetestowanie technologii lądowania na Marsie rozbił się o powierzchnię Czerwonej Planety, być może przy tym nawet eksplodując. Wydarzenia z 19. października mogą być wciąż bolesne dla naukowców z ESA jednak teraz będą musieli je przeżywać jeszcze

Data publikacji 26 października 2016

Australijski teleskop obserwuje niebo w radiowym technikolorze

Teleskop zlokalizowany głęboko na zachodnio-australisjskich pustkowiach stworzył zdjęcie Wszechświata przedstawiające go w taki sposób, w jaki widziałyby go nasze oczy gdyby mogły rejestrować promieniowanie radiowe. Opublikowane dzisiaj w periodyku Monthly Notices of the Royal Astronomical Society wyniki przeglądu nieba o nazwie GaLactic and Extragalactic All-sky MWA (GLEAM) obejmują katalog 300 000 galaktyk zaobserwowanych przez Murchison

Data publikacji 26 października 2016

VLT niespodziewanie wykrył olbrzymie halo wokół odległych kwazarów

Międzynarodowy zespół naukowców odkrył świecący obłoki gazu otaczające odległe kwazary. Nowy przegląd wykonany przy pomocy instrumentu MUSE na teleskopie VLT wskazuje, że halo wokół kwazarów są znacznie powszechniejsze niż sądzono. Na dodatek własności halo nie są zgodne z obecnie akceptowanymi teoriami na temat powstawania galaktyk we wczesnym Wszechświecie. Międzynarodowa grupa badawcza astronomów, kierowana przez Swiss

Data publikacji 26 października 2016

Aerobits zwycięzcą Galileo Masters 2016

System zapewniający bezpieczną separację między dronami, a załogowymi statkami powietrznymi zwyciężył w polskiej edycji konkursu Galileo Masters. Technologia już wkrótce ma zabezpieczyć lotnictwo przed realnym zagrożeniem kolizji z bezzałogowymi pojazdami powietrznymi. W samych Stanach Zjednoczonych miesięcznie dochodzi do ponad 100 groźnych incydentów z udziałem dronów. W większości bezzałogowe statki powietrzne niebezpiecznie zbliżają się do pasażerskich

Data publikacji 26 października 2016

BLOG: Puls Kosmosu patronem medialnym Konferencji Studenckich Astronomicznych Kół Naukowych

Już za 9 dni (4-6 listopada 2016) w Poznaniu odbędzie się Konferencja Studenckich Astronomicznych Kół Naukowych. Miło mi poinformować, że Puls Kosmosu został patronem medialnym tego wydarzenia. Jednocześnie, aby zachęcić młodych naukowców do czynnego udziału w konferencji i zaprezentowania wyników swoich badań naukowych, Puls Kosmosu ufundował dodatkowe nagrody książkowe dla autorów najlepszego referatu i najlepszego posteru.

Data publikacji 26 października 2016

Sonda Juno wychodzi z trybu awaryjnego, pierwsze manewry

Sonda Juno wyszła z trybu awaryjnego i z powodzeniem uruchomiła silniki przygotowując się do kolejnego bliskiego przelotu w pobliżu Jowisza. Kontrolerzy misji wysłali do sondy Juno komendę wyjścia z trybu awaryjnego 24 października. Potwierdzenie wykonania komendy dotarło na Ziemię 25 października. Sonda weszła w tryb awaryjny 18 października po tym jak monitor wydajności oprogramowania rozpoczął

Data publikacji 25 października 2016

Wokół czerwonych karłów może być wiele planet ziemskich bogatych w wodę

Symulacje komputerowe procesów formowania planet w ekosferach wokół małomasywnych gwiazd takich jak Proxima Centauri przeprowadzone przez astrofizyków z Uniwersytetu w Brnie wskazują, że te planety najprawdopodobniej będą rozmiarami przypominać Ziemię i zawierać duże ilości wody. W sierpniu 2016 roku ogłoszenie odkrycia planety typu ziemskiego krążącej w ekosferze wokół Proximy Centauri pobudziło wyobraźnię tak ekspertów jak

Data publikacji 25 października 2016

Dynamika płynów w chmurach Saturna

Chmury Saturna to czyste piękno, to idealna reprezentacja całego działu fizyki zwanego dynamiką płynów. To dziedzina zajmująca się ruchem gazów i cieczy. Brak stąłej powierzchni planety w przypadku Saturna (w przeciwieństwie do Merkurego, Wenus, Ziemi i Marsa) oznacza, że jego atmosfera swobodnie może płynąć wokół planety praktycznie bez jakichkolwiek przeszkód. To jeden z czynników prowadzących do

Data publikacji 24 października 2016

Soczewkowanie grawitacyjne na Alfa Centauri A w 2028 roku

Zespół francuskich astronomów pracujących pod kierownictwem Pierre’a Kervella z CNRS/Universidad de Chile przewidział bardzo rzadkie zjawisko soczewkowania grawitacyjnego, które będzie miało miejsce w 2028 roku. Będzie to doskonała okazja do poszukiwania dowodów istnienia planety krążącej wokół pobliskiej gwiazdy. Wykorzystując nowe oraz archiwalne dane zebrane za pomocą całej planety teleskopów Europejskiego Obserwatorium Południowego, zespół przewidział trajektorie

Data publikacji 24 października 2016

Kepler zarejestrował setki planetoid

Pierwotnie Kosmiczny Teleskop Kepler spoglądał na zewnątrz Układu Słonecznego w kierunku niemal prostopadłym do płaszczyzny ekliptyki i płaszczyzny orbit planet. W ten sposób mógł obserwować ten sam obszar przez cały rok, bowiem Słońce i większość Układu Słonecznego znajdowały się poza jego polem widzenia. Jednak od rozpoczęcia misji K2, Kepler obserwuje równolegle do tej płaszczyzny w

Data publikacji 21 października 2016

Sonda MRO zlokalizowała lądownik Schiaparelli

Sonda Mars Reconnaissance Orbiter zidentyfikowała nowe ślady na powierzchni Czerwonej Planety, które najprawdopodobniej związane są z demonstratorem technologii wejścia w atmosferę, opadania i lądowania Schiaparelli. Schiaparelli wszedł w atmosferę Marsa 19 października o godzinie 14:42 GMT rozpoczynając trwającą 6 minut procedurę opadania na powierzchnię. Niestety kontakt z lądownikiem został utracony jeszcze przed lądowaniem. Dane zebrane przez

Data publikacji 21 października 2016

Sonda Cassini obserwuje zmiany pór roku na Tytanie

Wraz ze zbliżającym się przesileniem zimowym w układzie Saturna, sonda Cassini rejestruje dramatyczne zmiany temperatury i składu chemicznego atmosfery Tytana związane ze zmianą pory roku. Zima zaciska dłoń na południowej półkuli Tytana, a silny, wirujący układ atmosferyczny – wir polarny – rozwinął się w górnych warstwach atmosfery nad biegunem południowym. Sonda Cassini wykryła także, że

Data publikacji 21 października 2016

Rozszerzanie Wszechświata przyspiesza – czy aby na pewno?

Pięć lat temu Nagroda Nobla z fizyki powędrowała do trzech astronomów za odkrycie faktu przyspieszania tempa rozszerzania się Wszechświata, którego dokonali pod koniec lat dziewięćdziesiątych. Ich wnioski opierały się na analizie supernowych typu Ia – spektakularnych eksplozji termonuklearnych umierających gwiazd – zarejestrowanych przez Kosmiczny Teleskop Hubble’a i duże teleskopy naziemne. Odkrycie to doprowadziło do upowszechnienia