PULS KOSMOSU

Radek Kosarzycki

Kategoria: Gwiazdy

  • Data publikacji

Spitzer i Kepler odkrywają układ burzowy na gwieździe

Korzystając z kosmicznych teleskopów Spitzer oraz Kepler astronomowie odkryli obiekt, który wydaje się być niewielką gwiazdą charakteryzującą się potężnym systemem burzowym. Ciemna plama burzowa przypomina Wielką Czerwoną Plamę na Jowiszu: stały, aktywny antycyklon o średnicy większej od średnicy Ziemi.
  • Data publikacji

Najgorętszy biały karzeł w Drodze Mlecznej

Astronomowie z Uniwersytetów w Tybindze i Poczdamie zidentyfikowali najgorętszego białego karła spośród dotychczas odkrytych w naszej Galaktyce. Charakteryzująca się temperaturą 250 000 stopni Celsjusza umierająca gwiazda na obrzeżach Drogi Mlecznej weszła już w fazę stygnięcia. Oprócz tego naukowcy jako pierwsi zaobserwowali
  • Data publikacji

Tajemnice utraty masy starzejącej się gwiazdy rozwiązane

Zespół astronomów pracujących na Bardzo Dużym Teleskopie (VLT) wykonał najbardziej szczegółowe jak dotąd zdjęcia hiperolbrzyma VY Canis Majoris. Owe obserwacje tłumaczą jak wyjątkowo duże ziarna pyłu otaczającego gwiazdę umożliwiają jej uwalnianie olbrzymiej masy. Ten proces, który dopiero teraz udało się zrozumieć, jest niezbędny do przygotowania tak potężnej gwiazdy do jej końca w wybuchu supernowej.
  • Data publikacji

Mała chłodna gwiazda z potężnym polem magnetycznym

Nasze Słońce to stosunkowo spokojna gwiazda, na której od czasu do czasu pojawiają się rozbłyski czy wyrzuty energetycznych cząsteczek zagrażających naszym sztucznym satelitom czy liniom energetycznym. Możnaby pomyśleć, że mniejsze, chłodniejsze gwiazdy będą jeszcze spokojniejsze. Niemniej jednak astronomowie zidentyfikowali właśnie niewielką gwiazdę o niesamowicie dużym temperamencie. Gwiazda ta charakteryzuje się dużo potężniejszymi rozbłyskami niż te
Czytaj więcej
  • Data publikacji

Przyglądając się pierwotnym składnikom galaktyk

Gdy olbrzymi obłok gazu molekularnego zagęszcza się powstają gromady gwiazd. Może wydawać się to proste, jednak formowanie się gromad gwiazd to wyjątkowo złożony proces jeszcze niedokładnie poznany przez naukowców.  Przyglądając się takim procesom można pozyskać cenne informacje z zakresu ewolucji galaktyk i poszerzyć swoją wiedzę o wielkoskalowych strukturach we Wszechświecie. „Gromady gwiazd często postrzega się
Czytaj więcej
  • Data publikacji

Więcej niż się mogło wydawać – delta Orionis w pasie Oriona

Orion to jeden z najbardziej znanych gwiazdozbiorów na niebie. Jego charakterystyczną cechą jest tzw. pas, składający się z trzech jasnych gwiazd ułożonych w prostej linii. Najbardziej wysuniętą na zachód gwiazdą pasa Oriona jest Delta Orionis (z racji tego, że była ona obserwowana od wieków przez wszelakich obserwatorów nieba, oprócz oficjalnej nazwy ma jeszcze wiele innych w
Czytaj więcej
  • Data publikacji

Świecące halo wokół gwiezdnego zombie (białego karła)

Astronomowie korzystający z Bardzo Dużego Teleskopu (VLT) w Obserwatorium Paranal w Chile po raz pierwszy dokładnie zbadali szczątki po śmiertelnym oddziaływaniu umarłej gwiazdy i krążących wokół niej planetoid. To doskonała okazja, aby przyjrzeć się odległej przyszłości Układu Słonecznego.
  • Data publikacji

Radiowe poszukiwanie sygnałów od cywilizacji wokół KIC8462852

Czy może istnieć inteligentna cywilizacja w układzie planetarnym przy gwieździe KIC 8462852? Niedawno przedstawione wyniki analizy danych zebranych przez Kosmiczny Teleskop Kepler pokazały, że ta konkretna gwiazda charakteryzuje się nieregularnie występującym spadkiem jasności rzędu nawet ponad 20 procent. Mimo, że
  • Data publikacji

Nie tylko planety mogą tłumaczyć luki w dyskach protoplanetarnych

Gdy astronomowie badają gazowo-pyłowe dyski protoplanetarne otaczające młode gwiazdy zdarza im się zauważyć ciemną przerwę przypominającą przerwę Cassiniego w pierścieniach Saturna. Uważa się, że każda taka przerwa spowodowana jest obecnością niezaobserwowanej planety, która powstała w dysku i usunęła materię ze swojego otoczenia na orbicie. Jednak najnowsze badania wskazują, że
  • Data publikacji

Formowanie gwiazd niezależne od masy?

Obserwacje prowadzone przez astronomów z University of Leeds wykazały po raz pierwszy, że masywna gwiazda o masie równej 25 masom Słońca, powstaje w podobny sposób jak gwiazdy o niewielkiej masie.
  • Data publikacji

Promieniowanie rentgenowskie a masywne gwiazdy

Młode masywne gwiazdy znane są z silnej emisji promieniowania rentgenowskiego. Jednak w przeciwieństwie do promieniowania rentgenowskiego z gwiazd o niewielkiej masie, gdzie powstaje ono w fotosferze gwiazdy, promienie rentgenowskie w gwiazdach masywnych najprawdopodobniej są efektem potężnych fal uderzeniowych. Za to zjawisko odpowiedzialnych może być kilka rodzajów fal uderzeniowych:
  • Data publikacji

Śmiertelny pocałunek dwóch gwiazd przed zagładą

Korzystając z należącego do Europejskiego Obserwatorium Południowego (ESO) Bardzo Dużego Teleskopu (VLT) międzynarodowy zespół astronomów odkrył najgorętszy i najmasywniejszy układ podwójny gwiazd, w którym komponenty są tak blisko siebie, że się fizycznie ze sobą stykają. Dwie gwiazdy w ekstremalnym układzie VFTS 352 zdążają ku zagładzie, w której tu albo połączą się w jedną wielką gwiazdę,
Czytaj więcej
  • Data publikacji

Nowatorska metoda obliczania masy pulsarów

Naukowcy z University of Southampton opracowali nową metodę pomiaru masy pulsarów – wysoce magnetycznych obracających się gwiazd neutronowych będących pozostałością po masywnych gwiazdach, które eksplodowały w wybuchu supernowej.
  • Data publikacji

Gorąca, gęsta materia wokół NGC 1624-2

Obserwacje przeprowadzone za pomocą obserwatorium rentgenowskiego Chandra X-ray Observatory ujawniły, że nietypowo duża magnetosfera wokół gwiazdy typu O zwanej NGC 1624-2 charakteryzuje się gwałtownymi wiatrami gwiezdnymi oraz gęstą plazmą, która pochłania promieniowanie rentgenowskie zanim zdoła ono uciec w przestrzeń kosmiczną.
  • Data publikacji

Poszukiwanie nowych gwiazd w centrum Galaktyki w zakresie radiowym?

Centrum Drogi Mlecznej to tajemnicze miejsce. Nie tylko oddalone jest od nas o tysiące lat świetlnych lecz także ukryte jest w tak dużej ilości pyłu, że niektórych gwiazd zanurzonych w nim nie możemy po prostu dojrzeć. Naukowcy z Harvardu zaproponowali nowy sposób zajrzenia wgłąb centrum galaktyki i dojrzenia ukrywających się tam gwiazd – proponują poszukiwanie
Czytaj więcej
  • Data publikacji

Pobliskie czerwone karły źródłem wiedzy o powstawaniu planet

Przypadkowe odkrycie zbioru młodych czerwonych karłów w stosunkowo niedużej odległości może pozwolić nam przyjrzeć się powolnemu procesowi powstawania planet. Astronomowie z Australian National University (ANU) oraz UNSW Canberra odkryli
  • Data publikacji

Masywne gwiazdy w układzie podwójnym a pole magnetyczne

Kanadyjski doktorant odkrył unikalny obiekt – dwie masywne gwiazdy z polami magnetycznymi w układzie podwójnym. Matt Schultz z Queen University w Ontario odkrył system – epsilon Lupi – i swoje wyniki opublikował w Monthly Notices of the Royal Astronomical Society. Około 1/3 gwiazd w naszej Galaktyce to gwiazdy w u
  • Data publikacji

Hubble obserwuje NGC 1783

Na powyższym nowym zdjęciu wykonanym za pomocą kamery Advanced Camera for Surveys (ACS) zainstalowanej na pokładzie Kosmicznego Teleskopu Hubble’a widać gromadę kulistą NGC 1783. Jest to jedna z największych gromad kulistych w Wielkim Obłoku Magellana, galaktyce satelitarnej krążącej wokół Drogi Mlecznej.