Radek Kosarzycki – Strona 158 – PULS KOSMOSU

Data publikacji 24 czerwca 2016

Jak zmierzyć kształt czarnej dziury w środku Drogi Mlecznej?

W centrum naszej Galaktyki znajduje się SgrA* – supermasywna czarna dziura o masie czterech milionów mas Słońca. SgrA* jest stosunkowo ciemna w przeciwieństwie do wielu supermasywnych czarnych dziur znajdujących się w centrach niektórych galaktyk. Dzieję się tak ponieważ w przeciwieństwie do wielu swoich aktywnych kuzynów, nasza supermasywna czarna dziura nie akreuje dużych ilości materii, dzięki czemu

Data publikacji 24 czerwca 2016

’Super Wielki Kanion’ na powierzchni Charona

Na powierzchni największego księżyca Plutona – Charona znajduje się nietypowa sieć kanionów. Widoczny na zdjęciu kanion jest dłuższy i głębszy od Wielkiego Kanionu. Powiększenie nałożone na zdjęcie powyżej przedstawia fragment wschodniej krawędzi Charona uchwyconej na zdjęciu przez sondę New Horizons na kilka godzin przed momentem przejścia w najmniejszej odległości 14 lipca 2015 roku. Głęboki kanion

Data publikacji 24 czerwca 2016

NOWA ciemna plama na Neptunie – dostrzeżona przez HST

Nowe zdjęcia wykonane 16 maja 2016 roku za pomocą Kosmicznego Teleskopu Hubble’a potwierdzają obecność ciemnego wiru w atmosferze Neptuna. Choć podobne formacje obserwowane były podczas przelotu sondy Voyager 2 w pobliżu Neptuna w 1989 roku oraz przez Kosmiczny Teleskop Hubble’a w 1994 roku, nowy wir jest pierwszym dostrzeżonym na Neptunie w XXI wieku. Odkrycie zostało

Data publikacji 23 czerwca 2016

Pierwsze obserwacje centrum Galaktyki za pomocą GRAVITY

Instrument GRAVITY pracujący aktualnie z czterema 8,2-metrowymi teleskopami tworzącymi Bardzo Duży Teleskop VLT (ESO) już we wczesnej fazie testów udowadnia, że wkrótce będzie dostarczał wyników naukowych światowej klasy. GRAVITY jest elementem sieci VLT Interferometer. Łącząc światło zbierane z czterech teleskopów, jest w stanie osiągnąć tę samą rozdzielczość przestrzenną i precyzję pomiaru pozycji co jeden teleskop

Data publikacji 23 czerwca 2016

Czego dowiedzieliśmy się o Charonie?

Pod koniec maja opublikowano wykład podsumowujący wiedzę na temat Charona – największego księżyca Plutona po przelocie sondy New Horizons. Czternastego lipca minie rok od czasu przelotu sondy New Horizons (NH) obok planety karłowatej 134340 Pluton i jego księżyców. Ten przelot zmienił dużo w naszym postrzeganiu zewnętrznego Układu Słonecznego. Pluton oczywiście był w centrum zainteresowania

Data publikacji 23 czerwca 2016

Rentgenowskie echo gwiazdy rozrywanej przez czarną dziurę

Jakieś 3,9 miliarda lat temu w sercu odległej galaktyki intensywne oddziaływania pływowe czarnej dziury monstrualnych rozmiarów rozerwały gwiazdę, która za bardzo się do niej zbliżyła. Kiedy promieniowanie rentgenowskie wyemitowane podczas tego zdarzenia dotarły do Ziemi 28 marca 2011 roku, zostały zarejestrowane przez satelitę Swift, która automatycznie poinformowała o tym astronomów na całym świecie. W ciągu

Data publikacji 23 czerwca 2016

Zgłoś pomysł na wykorzystanie nawigacji satelitarnej i wygraj 20 000 euro

Tylko do 30 czerwca 2016 trwa Galileo Masters – European Satellite Navigation Competition (ESNC), największy międzynarodowy konkurs na komercyjne użycie nawigacji satelitarnej. W tym roku po raz kolejny poszukiwane są wyjątkowe pomysły i modele biznesowe. Suma nagród w konkursie wynosi 1 mln euro. European Satellite Navigation Competition (ESNC) to najważniejszy konkurs dla zainteresowanych technologią satelitarną, którzy myślą o karierze

Data publikacji 22 czerwca 2016

Ocean mniej niż 5 kilometrów pod powierzchnią Enceladusa!

Dzięki erupcjom lodu i pary wodnej, jak również oceanowi skrytemu pod lodową skorupą, księżyc Saturna Enceladus jest jednym z najbardziej fascynujących obiektów Układu Słonecznego, szczególnie zważając na fakt, że aż do teraz interpretacje danych obserwacyjnych przesłanych na Ziemię przez sondę Cassini często były ze sobą sprzeczne. Międzynarodowy zespół składający się z naukowców z Laboratoire de

Data publikacji 22 czerwca 2016

RECENZJA: Astrophysics in a Nutshell – Dan Maoz

Tym razem trafił do mnie podręcznik do astrofizyki. Już z założenia jest to podręcznik służący za wprowadzenie do astrofizyki jako takiej, uwzględniając jej wszystkie aspekty, przeznaczony dla studentów nauk ścisłych (fizyki, astronomii, chemii itd.). Dlatego też już na wstępie warto zauważyć, że aby przedrzeć się przez materiał zawarty w książce, matematykę i fizykę warto opanować

Data publikacji 22 czerwca 2016

Pora zacząć odkrywać egzoksiężyce

Egzoksiężyce powoli pojawiają się na horyzoncie. Nowa technika może pozwolić nam na odkrywanie księżyców o rozmiarach Marsa, krążących wokół planet pozasłonecznych. Planety w naszym Układzie Słonecznym mają łącznie 176 księżyców. We wnętrzach wielu z nich najprawdopodobniej istnieją rozległe oceany ciekłej wody, w których nawet może skrywać się życie. Sama możliwość występowania krążących wokół planet pozasłonecznych

Data publikacji 22 czerwca 2016

Pierwsza odkryta mgławica wiatru pulsarowego wokół magnetara

Astronomowie po raz pierwszy w historii odkryli rozległy obłok wysoko-energetycznych cząstek zwany mgławicą wiatru pulsarowego (plerionem) wokół niesamowicie rzadkiej ultra-magnetycznej gwiazdy neutronowej, zwanej magnetarem. Gwiazda neutronowa to ściśnięte jądro masywnej gwiazdy, która wyczerpała swoje paliwo, zapadła się pod własnym ciężarem i eksplodowała jako supernowa. Gwiazda neutronowa charakteryzuje się masą pół miliona mas Ziemi ściśniętą w kulkę

Data publikacji 21 czerwca 2016

Ocean we wnętrzu Plutona? Wszystko na to wskazuje!

Gdy sonda New Horizons przelatywała w pobliżu Plutona w lipcu 2015 roku, zebrała dane, które wskazywały, że owa planeta karłowata może posiadać – lub posiadała w przeszłości – ciekły ocean pod lodową powierzchnią. Według najnowszych analiz przeprowadzonych przez doktoranta Brown University – taki ocean najprawdopodobniej istnieje także dzisiaj. Badania wykorzystujące model ewolucji termicznej Plutona zaktualizowany

Data publikacji 21 czerwca 2016

K2-33b: najmłodsza znana egzoplaneta!

Astronomowie odkryli najmłodszą, w pełni uformowaną egzoplanetę w historii. Odkrycia dokonano za pomocą danych zebranych przez Kosmiczny Teleskop Keplera w ramach jego wydłużonej misji K2 oraz przez Obserwatorium W.M. Kecka na szczycie Mauna Kea na Hawajach. Nowo odkryta planeta – K2-33b – jest nieznacznie większa od Neptuna i okrąża swoją gwiazdę w czasie ok. 5 dni.

Data publikacji 20 czerwca 2016

Wenus ma potencjał – ale nie na istnienie wody

Sonda Venus Express być może umożliwiła wytłumaczenie zagadkowego braku wody na Wenus. Planeta charakteryzuje się zaskakująco silnym polem elektrycznym – to pierwszy tego typu pomiar na jakiejkolwiek planecie – wystarczająco silnym do do usunięcia z górnych warstw atmosfery tlenu, jednego ze składników wody. Wenus często nazywana jest bliźniaczką Ziemi ponieważ jest tylko nieznacznie mniejsza od

Data publikacji 19 czerwca 2016

Nowe spojrzenie na lodowe księżyce Plutona

Niedawno przesłane na Ziemię widmowe obserwacje Nix, jednego z książyców Plutona dostarczyły przekonujących dowodów na to, że jego powierzcnię pokrywa lód wodny – podobnie jak na powierzchni innego księżyca Plutona – Hydry. Nowe wyniki dostarczają nowych wskazówek dotyczących satelitów Plutona i ich powstania. Dzięki obserwacjom wykonanym za pomocą instrumentu LEISA (compositional spectral imager) zainstalowanego na

Data publikacji 19 czerwca 2016

Hubble obserwuje pole gwiazdowe w Strzelcu

Ten barwny i usiany gwiazdami rzut oka na Drogę Mleczną został zarejestrowany gdy Kosmiczny Teleskop Hubble’a skierował swoje kamery w stronę Gwiazdozbioru Strzelca (Sagittarius). Na zdjęciu widać niebieskie gwiazdy dominujące nad tłem złożonym z czerwonawych gwiazd. Widoczne tutaj niebieskie gwiazdy najprawdopodobniej uformowały ię z tego samego zapadającego się obłoku molekularnego. Barwa gwiazd może odsłonić przed

Data publikacji 18 czerwca 2016

Tajemnice magnetycznie napędzanych dżetów w supermasywnych czarnych dziurach

Symulacja silnych dżetów emitowanych przez supermasywne czarne dziury znajdujące się w centrach największych galaktyk tłumaczy dlaczego niektóre rozbłyski świecą niczym latarnie morskie widoczne w całym wszechświecie podczas gdy inne rozpadają się i nigdy nie przebijają się przez halo swojej galaktyki. Około 10 procent wszystkich galaktyk z aktywnymi jądrami – w których zgrubieniach centralnych spodziewamy się występowania

Data publikacji 18 czerwca 2016

Ultra-ostre zdjęcie ukazuje nam burzliwe życie młodych gwiazd

Niespotykane dotychczas zdjęcie wykonane za pomocą teleskopu Gemini South w Chile przedstawia gąszcz młodych i formujących się gwiazd, które wydają się powstawać wskutek przejścia fali uderzeniowej. Grupa znana jako N159W znajduje się jakieś 158 000 lat świetlnych od Ziemi w Wielkim Obłoku Magellana (LMC) – galaktyce będącej satelitą naszej Drogi Mlecznej. Pomimo odległości grupy od

Data publikacji 17 czerwca 2016

Nieoczekiwany nadmiar planet olbrzymów w gromadzie kulistej

Międzynarodowy zespół astronomów odkrył, że w gromadzie otwartej Messier 67 znajduje się dużo więcej planet typu „gorących jowiszów” niż oczekiwano. Zaskakujące wyniki badań uzyskano przy wykorzystaniu licznych teleskopów i instrumentów – w tym spektrografu HARPS w Obserwatorium La Silla w Chile. Zagęszczenie obiektów wewnątrz gromady powoduje dużo częstsze występowanie interakcji między planetami i pobliskimi gwiazdami –

Data publikacji 17 czerwca 2016

2016 HO3 – drugi księżyc Ziemi?

Naukowcy odkryli niewielką planetoidę na orbicie wokół Słońca, która stale dotrzymuje Ziemi towarzystwa i będzie jej towarzyszyła jeszcze przez wiele setek lat. Nowa planetoida oznaczona jako 2016 HO3 najprawdopodobniej także okrąża Ziemię. Jest ona co prawda zbyt odległa, aby mogła być uznana za prawdziwego satelitę naszej planety, ale jest to najlepszy i najbardziej stabilnym przykład obiektu bliskiego