Gwiazdy – Strona 12 – PULS KOSMOSU

Data publikacji 29 kwietnia 2017

Hubble: jasna gwiazda w Jaszczurce przesłaniająca galaktykę NGC 7250

W przestrzeni kosmicznej ryzyko znalezienia się w blasku innego obiektu to ryzyko zawodowe. Powyższe zdjęcie wykonane za pomocą Kosmicznego Teleskopu Hubble’a przedstawia galaktykę NGC 7250. Pomimo faktu, że sama w sobie jest niesamowicie ciekawa – występują w niej obszary gwiazdotwórcze, a i odnotowywano w niej wybuchy supernowych – to jednak pozostaje galaktyką tła dla niesamowicie

Data publikacji 24 kwietnia 2017

Czarna dziura w małomasywnym rentgenowskim układzie podwójnym

Gromada kulista to z grubsza sferyczny zbiór gwiazd (nawet kilku milionów) związanych ze sobą grawitacyjnie. Tego typu gromady zazwyczaj znajdujemy w zewnętrznych obszarach galaktyk. Małomasywne, rentgenowskie układu podwójne (LMXB, ang. low-mass X-ray binary) to układy, w których jednym składnikiem jest kompaktowy obiekt (gwiazda neutronowa lub czarna dziura), który karmi się materią ze swojego gwiezdnego sąsiada.

Data publikacji 18 kwietnia 2017

Długość życia masywnych obszarów gwiazdotwórczych

Astronomowie potrafią z grubsza oszacować jak długo powstaje nowa gwiazda: to okres niezbędny na to, aby materia tworząca obłok gazu uległa swobodnemu kolapsowi. Długość tego okresu zależy od masy, rozmiaru obłoku i grawitacji. Choć jest to tylko przybliżenie, taki scenariusz szybkiego, dynamicznego formowania się gwiazd zgadza się z wieloma obserwacjami, szczególnie źródeł, w których nowa

Data publikacji 8 kwietnia 2017

ALMA fotografuje wybuchowe narodziny gwiazd

Narodziny gwiazd mogą być gwałtownym i wybuchowym zdarzeniem – co doskonale widać na najnowszych zdjęciach uzyskanych za pomocą obserwatorium ALMA. Jakieś 500 lat temu spotkała się para młodocianych protogwiazd. Spotkanie to rozerwało ich macierzysty obłok gwiazdotwórczy. Astronomowie korzystający z obserwatorium ALMA (Atacama Large Milimeter/submilimeter Array) zgadali rozproszone odłamki po tym wybuchowym zdarzeniu uzyskując nowe informacje

Data publikacji 27 marca 2017

Gwiazdy powstające w dżetach materii z supermasywnych czarnych dziur

Obserwacje prowadzone za pomocą Bardzo Dużego Teleskopu pozwoliły naukowcom zaobserwować gwiazdy powstające w silnych wypływach materii wyrzucanych z pobliża supermasywnych czarnych dziur zamieszkujących jądra galaktyk. To pierwszy przypadek zaobserwowania procesów gwiazdotwórczych w tak ekstremalnym środowisku. Odkrycie to niesie za sobą wiele informacji o właściwościach i ewolucji galaktyk. Wyniki badań opublikowano dzisiaj w periodyku Nature. Grupa europejskich

Data publikacji 27 marca 2017

SDSS J0104+1535: Najczystszy i najmasywniejszy dotąd brązowy karzeł

Międzynarodowy zespół astronomów zidentyfikował rekordowego brązowego karła o „najczystszym” dotąd składzie chemicznym i najwyższej masie. Obiekt oznaczony jako SDSS J0104+1535 należy do tak zwanego halo galaktycznego – najbardziej zewnętrznego obszaru naszej Galaktyki, składającego się głównie z najstarszych jej gwiazd. Naukowcy opisują swoje odkrycie w periodyku Monthly Notices of the Royal Astronomical Society. Brązowe karły to obiekty

Data publikacji 22 marca 2017

Młode gwiazdy zapobiegają powstawaniu gwiazd w swoim otoczeniu

Nowo powstałe gwiazdy otoczone są dyskiem gęstego gazu i pyłu. To tak zwany dysk protoplanetarny, w którym materia łączy się ze sobą w planety. Gwiazdy wszelkich kształtów i rozmiarów powstają w potężnych obłokach gwiazdotwórczych. Naukowcy wiedzą, że gdy dysk protoplanetarny otaczający stosunkowo małą gwiazdę znajduje się bardzo blisko masywnej gwiazdy, to ta większa gwiazda może

Data publikacji 17 marca 2017

Hubble obserwuje: Nowe zdjęcie Mgławicy w Orionie

Poszukując samotnych planet i nieudanych gwiazd astronomowie korzystający z Kosmicznego Teleskopu Hubble’a stworzyli mową mozaikę przedstawiającą Mgławicę w Orionie. Podczas przeglądu słynnego obszaru gwiazdotwórczego, badacze odkryli brakujący element kosmicznej układanki: trzeci, dawno utracony element układu gwiazd. Mgławica w Orionie to najbliższy nam obszar gwiazdotwórczy – znajduje się zaledwie 1400 lat świetlnych od Ziemi. To naprawdę

Data publikacji 17 marca 2017

Astronomowie obserwują ostatnie chwile umierającego czerwonego olbrzyma

Międzynarodowy zespół astronomów korzystając z teleskopu ALMA (Atacama Large Milimeter/submilimeter Array w Chile) zaobserwował zdumiewający spiralny wzór w gazie otaczającym czerwonego olbrzyma LL Pegasi i towarzyszącą mu gwiazdę – układ oddalony od nas o 3400 lat świetlnych. To co tutaj tak szczegółowo możemy obserwować o ostatni etap życia umierającego czerwonego olbrzyma, który właśnie odrzuca większość swojego

Data publikacji 13 marca 2017

Hubble przygląda się otoczeniu hipergiganta

Powyższe zdjęcie wykonane za pomocą Kosmicznego Teleskopu Hubble’a przedstawia młodą supergromadę gwiazd Westerlund 1 znajdującą się 15000 lat świetlnych od nas. Westerlund 1 jest domem dla jednej z największych dotąd odkrytych gwiazd. Gwiazdy klasyfikuje się pod względem typu widmowego, temperatury powierzchni i jasności. Podczas badania i klasyfikowania gwiazd tworzących tę gromadę, astronomowie odkryli, że Westerlund

Data publikacji 13 marca 2017

Gwiazda na bardzo ciasnej orbicie wokół czarnej dziury

Astronomowie odkryli gwiazdę obiegającą najprawdopodobniej czarną dziurę w tempie 2 obiegów na godzinę. To może być najciaśniejszy układ gwiazdy i czarnej dziury dotąd obserwowany w Drodze Mlecznej. Odkrycie możliwe było dzięki wykorzystaniu dwóch kosmicznych teleskopów NASA: Obserwatorium Rentgenowskiego Chandra i NuSTAR oraz Australia Telescope Compact Array w Australii. Ów układ podwójny znajduje się w gęstej

Data publikacji 8 marca 2017

Iota Orionis: pulsująca latarnia kosmiczna

Astronomowie pracujący w ramach projektu BRITE (BRight Target Explorer) Constellation oraz Obserwatorium Ritter odkryli powtarzalne, jednoprocentowe skoki jasności bardzo masywnej gwiazdy, które potencjalnie mogą zmienić naszą obecną wiedzę o takich gwiazdach. Iota Orionis to układ podwójny z łatwością dostrzegalny gołym okiem – to najjaśniejsza gwiazda miecza Oriona. Jej unikalna zmienność, opisana w periodyku Monthly Notices of

Data publikacji 7 marca 2017

Gromady gwiazd w LMC mogą sporo namieszać w naszej wiedzy

Odkrycie młodych gwiazd w starych gromadach gwiezdnych może zmusić naukowców do zrewidowania naszej wiedzy o jednym z najpowszechniejszych obiektów kosmicznych. Dr Bi-Qing For z International Centre for Radio Astronomy Research w Perth przypomina, że wiedza o procesach ewolucji gwiazd stanowi podstawę naszej wiedzy astronomicznej. We Wszechświecie istnieją biliony miliardów gwiazd, a te które możemy dojrzeć

Data publikacji 21 lutego 2017

Datowanie dysku Drogi Mlecznej

Gdy gwiazda taka jak Słońce, zaczyna się starzeć – co w przypadku naszej gwiazdy stanie się za jakieś siedem miliardów lat – nie może już ona dłużej utrzymać procesów spalania w swoim wnętrzu. Posiadając masę równą połowie swojej obecnej masy, gwiazda skurczy się przechodząc w stadium białego karła. Białe karły to obiekty występujące powszechnie. Najbardziej

Data publikacji 18 lutego 2017

Hubble obserwuje: otoczenie badanego obiektu

Powyższe zdjęcie wykonane zostało za pomocą zainstalowanej na pokładzie Kosmicznego Teleskopu Hubble’a kamery ACS (Advanced Camera for Surveys) rejestrującej obrazy w zakresie widzialnym i w bliskiej podczerwieni. Choć na tym fantastycznym zdjęciu widać setki odległych gwiazd i galaktyk, jednej istotnej rzeczy brakuje – obiektu badanego przez Hubble’a podczas wykonywania tego zdjęcia. Nie jest tak jednak

Data publikacji 14 lutego 2017

Młode masywne gwiazdy w Mgławicy Omega nie mają bliskich partnerów

Astronomowie z Leuven w Belgii i Amsterdamu w Holandii odkryli, że masywne gwiazdy w obszarze gwiazdotwórczym M17 (Mgławica Omega) nie są – wbrew oczekiwaniom – elementami ciasnego układu podwójnego. Rozpoczęły swoje życie osobno lub w pobliżu odległego partnera. Naukowcy bazują swoje wnioski na danych zebranych za pomocą spektrografu X-shooter zainstalowanego na Bardzo Dużym Teleskopie (VLT)

Data publikacji 9 lutego 2017

Hubble odkrywa większą wersję Komety Halleya rozrywaną przez białego karła

Naukowcy korzystający z Kosmicznego Teleskopu Hubble’a po raz pierwszy w historii zaobserwowali masywny obiekt podobny do komety rozrywany i rozpraszany w atmosferze białego karła. Zniszczony obiekt charakteryzował się składem chemicznym podobnym do Komety Halleya i masą 100 000 razy większą od swojego słynnego poprzednika. Międzynarodowy zespół astronomów obserwował białego karła WD 1425+540 znajdującego się około

Data publikacji 8 lutego 2017

Odkryto pierwszy pulsar, który jest białym karłem

380 lat świetlnych od Ziemi naukowcy dostrzegli osobliwy podwójny układ gwiazd. Okazało się, że jest to od dawna poszukiwany pulsar, który jest białym karłem – to pierwszy tego typu obiekt odkryty we Wszechświecie. Za odkrycie odpowiadają naukowcy z Uniwersytetu w Warwick. Profesorowie Tom Marsh oraz Boris Gansicke z Grupy Astrofizyki Uniwersytetu w Warwick wraz z

Data publikacji 6 lutego 2017

Intensywne odchudzanie gwiazd

Widoczna wyżej bardzo jasna gwiazda – AG Carinae – traci masę w niesamowitym tempie. Emitowane przez nią sile wiatry osiągają prędkość nawet 7 000 000 km/h i wywierają potężne ciśnienie na obłoki materii już odrzuconej przez gwiazdę. Te niesamowite wiatry oczyściły już obszar w bezpośrednim otoczeniu gwiazdy i wyrzeźbiły znajdującą się nieco dalej materię tworząc strukturę

Data publikacji 31 stycznia 2017

Gwiazdy tworzące halo galaktyczne podróżują w grupach

Wiele gwiazd tworzących halo naszej galaktyki podróżuje w grupach. To wynik najnowszej analizy danych dotyczących milionów gwiazd, a zebranych w ramach misji Gaia. Astronomowie opublikowali dzisiaj wyniki swoich badań w periodyku Astronomy and Astrophysics. Droga Mleczna, nasza własna Galaktyka, najprawdopodobniej powstała przynajmniej częściowo w procesach łączenia wielu mniejszych układów gwiazd. Jak dokładnie wyglądał ten proces