Gwiazdy – Strona 16 – PULS KOSMOSU

Data publikacji 27 czerwca 2016

Astronomowie odkryli najszybciej rotującego brązowego karła

Astronomowie odkryli obiekt, który wydaje się być najszybciej obracającym się, ultra-chłodnym brązowym karłem. Super-krótki okres obrotu wokół własnej osi został zmierzony za pomocą 305-metrowej średnicy radioteleskopu Arecibo w Portoryko – tego samego teleskopu, który przyczynił się do odkrycia pierwszych planet pozasłonecznych. „Nasze odkrycie ultra-chłodnego karła podkreśla niesamowitą czułość radioteleskopu w Arecibo. To właśnie ta czułość

Data publikacji 26 czerwca 2016

Hubble obserwuje: gwiazdy w Wielkim Obłoku Magellana

Powyższe zdjęcie wykonane za pomocą Kosmicznego Teleskopu Hubble’a przedstawia gromadę kulistą NGC 1854, zbiór białych i niebieskich gwiazd w południowym gwiazdozbiorze Złota Ryba (Dorado). NGC 1854 znajduje się około 135 000 lat świetlnych od nas w Wielkim Obłoku Magellana (LMC), jednej z najbliższych nam galaktyk poza Drogą Mleczną. LMC jest miejscem intensywnych procesów gwiazdotwórczych. Bogata

Data publikacji 22 czerwca 2016

RECENZJA: Astrophysics in a Nutshell – Dan Maoz

Tym razem trafił do mnie podręcznik do astrofizyki. Już z założenia jest to podręcznik służący za wprowadzenie do astrofizyki jako takiej, uwzględniając jej wszystkie aspekty, przeznaczony dla studentów nauk ścisłych (fizyki, astronomii, chemii itd.). Dlatego też już na wstępie warto zauważyć, że aby przedrzeć się przez materiał zawarty w książce, matematykę i fizykę warto opanować

Data publikacji 22 czerwca 2016

Pierwsza odkryta mgławica wiatru pulsarowego wokół magnetara

Astronomowie po raz pierwszy w historii odkryli rozległy obłok wysoko-energetycznych cząstek zwany mgławicą wiatru pulsarowego (plerionem) wokół niesamowicie rzadkiej ultra-magnetycznej gwiazdy neutronowej, zwanej magnetarem. Gwiazda neutronowa to ściśnięte jądro masywnej gwiazdy, która wyczerpała swoje paliwo, zapadła się pod własnym ciężarem i eksplodowała jako supernowa. Gwiazda neutronowa charakteryzuje się masą pół miliona mas Ziemi ściśniętą w kulkę

Data publikacji 19 czerwca 2016

Hubble obserwuje pole gwiazdowe w Strzelcu

Ten barwny i usiany gwiazdami rzut oka na Drogę Mleczną został zarejestrowany gdy Kosmiczny Teleskop Hubble’a skierował swoje kamery w stronę Gwiazdozbioru Strzelca (Sagittarius). Na zdjęciu widać niebieskie gwiazdy dominujące nad tłem złożonym z czerwonawych gwiazd. Widoczne tutaj niebieskie gwiazdy najprawdopodobniej uformowały ię z tego samego zapadającego się obłoku molekularnego. Barwa gwiazd może odsłonić przed

Data publikacji 18 czerwca 2016

Ultra-ostre zdjęcie ukazuje nam burzliwe życie młodych gwiazd

Niespotykane dotychczas zdjęcie wykonane za pomocą teleskopu Gemini South w Chile przedstawia gąszcz młodych i formujących się gwiazd, które wydają się powstawać wskutek przejścia fali uderzeniowej. Grupa znana jako N159W znajduje się jakieś 158 000 lat świetlnych od Ziemi w Wielkim Obłoku Magellana (LMC) – galaktyce będącej satelitą naszej Drogi Mlecznej. Pomimo odległości grupy od

Data publikacji 15 czerwca 2016

Małe gwiazdy niszczą dyski protoplanetarne promieniami X

Młode gwiazdy o masie dużo mniejszej od masy Słońca mogą emitować ogromne ilości promieniowania rentgenowskiego, które w znacznym stopniu może skrócić życie otaczających je dysków protoplanetarnych. Takie wnioski można wysnuć z najnowszych badań grupy pobliskich gwiazd przeprowadzonych za pomocą Obserwatorium Rentgenowskiego Chandra i innych teleskopów. Badacze odkryli dowody na to, że intensywne promieniowanie rentgenowskie emitowane

Data publikacji 15 czerwca 201614 maja 2024

FU Orionis – gwiazda, która pożera swój dysk protoplanetarny

W 1936 roku młoda gwiazda FU Orionis rozpoczęła gwałtowne pożeranie materii z otaczającego jej dysku gazu i pyłu. W trakcie trwającej trzy miesiące uczty, podczas której materia zamieniała się w energię, gwiazda stała się 100-krotnie jaśniejsza nagrzewając dysk do temperatury około 7000K. Do dnia dzisiejszego FU Orionis pożera gaz z otoczenia, aczkolwiek już nie tak

Data publikacji 14 czerwca 2016

Rozbłyski na brązowych karłach – i to całkiem silne

Choć astronomowie często mówią, że brązowe karły są „nieudanymi gwiazdami,” to naukowcom z University of Delaware udało się odkryć co najmniej jeden z tego typu obiektów, który potrafi emitować silne rozbłyski. Zespół badawczy pracujący pod kierownictwem Johna Gizisa, profesora astronomii na UD, odkrył „ultrachłodnego” brązowego karła o nazwie 2MASS 0355+23, którego temperatura wynosi zaledwie 2700K, a który

Data publikacji 13 czerwca 2016

Gwiazdy typu T-Tauri

Dopiero co powstała gwiazda zazwyczaj przechodzi przez cztery etapy dojrzewania. Zaczyna swoje życie jako protogwiazda wciąż osłonięta przez obłok molekularny z którego powstała, i wciąż akreuje materię powoli prowadząc do powstania wokół niej dysku protoplanetarnego. Stopniowo wiatry gwiezdne i promieniowanie rozwiewają otaczającą gwiazdę otoczkę gazowo-pyłową. Gdy ostatecznie otoczka zostanie rozwiana, następuje faza dojrzewania zwana T

Data publikacji 10 czerwca 2016

Obserwatorium SOFIA lokalizuje parę wodną wokół młodej gwiazdy

Zespół naukowców wykorzystujących dane obserwacyjne zebrane za pomocą obserwatorium SOFIA (Stratospheric Observatory for Infrared Astronomy) z niespotykaną dotąd precyzją zlokalizował i określił ilość pary wodnej w otoczce nowo powstającej gwiazdy. Dzięki danym zebranym na pokładzie SOFIA, zespół określił, że większość pary wodnej wokół tej gwiazdy znajduje się w materii wypływającej z gwiazdy, a nie w

Data publikacji 10 czerwca 2016

Młoda planeta zbyt blisko swojej gwiazdy macierzystej

Astronomowie poszukujący najmłodszych planet w naszej galaktyce odkryli przekonujące dowody na istnienie planety znacznie różniącej się od innych – młodego „gorącego jowisza”, którego zewnętrzne warstwy są zrywane przez gwiazdę, wokół której krąży z okresem równym 11 godzin. „Kilka znanych planet znajduje się na podobnych ciasnych orbitach, lecz z uwagi na fakt, że ta gwiazda ma

Data publikacji 8 czerwca 2016

Gdzie się podziały czerwone olbrzymy w Drodze Mlecznej

Nowe symulacje komputerowe przeprowadzone przez naukowców z Georgia Institute of Technology umożliwiły przeprowadzenie testu hipotezy tłumaczącej dlaczego centrum Drogi Mlecznej wydaje się wypełnione młodymi gwiazdami, a brakuje w nim gwiazd starych. Zgodnie z teorią pozostałości starszych, czerwonych olbrzymów wciąż tam są – po prostu nie są wystarczająco jasne, aby można było je dostrzec za pomocą

Data publikacji 7 czerwca 2016

Pierwsze życie we Wszechświecie mogło pojawić się na węglowych planetach

Ziemia składa się z krzemowych skał i żelaznego jądra. Na powierzchni znajduje się cienka warstwa wody i życia. Jednak pierwsze przyjazne dla życia globy mogły istotnie różnić się od Ziemi. Najnowsze badania wskazują, że powstawanie planet we wczesnym Wszechświecie mogło skupiać się na planetach węglowych składających się z grafitu, węglików i diamentów. Astronomowie mogą poszukiwać

Data publikacji 7 czerwca 2016

Asterosejsmolodzy nasłuchują stare gwiazdy Drogi Mlecznej

Astrofizycy z University of Birmingham uchwycili dźwięki jednych z najstarszych gwiazd w naszej galaktyce – Drodze Mlecznej – możemy przeczytać w artykule opublikowanym wczoraj w periodyku Monthly Notices of the Royal Astronomical Society. Zespół badawczy z School of Physics and Astronomy na University of Birmingham ogłosił wykrycie oscylacji akustycznych gwiazd w jednej z najstarszych znanych nam

Data publikacji 6 czerwca 2016

Otoczenie także naciska na obłoki molekularne, w których powstają gwiazdy

Najnowsze badania prowadzone pod kierownictwem kanadyjskich astronomów pozwoliły nam na niespotykany dotąd wgląd w narodziny gwiazd. Wykorzystując dane obserwacyjne zebrane za pomocą Green Bank Telescope w Wirginii Zachodniej oraz za pomocą James Clerk Maxwell Telescope w USA, astronomowie z National Research Council of Canada (NRC) odkryli, że procesy powstawania gwiazd są regulowane przez ciśnienie otoczenia

Data publikacji 6 czerwca 2016

NGC 6496: heavy-metalowa gromada

Powyższa gromada kulista – NGC 6496 – której wiek szacuje się na 10.5 miliarda lat jest domem dla gwiazd o bardzo wysokiej metaliczności. Gwiazdy tworzące tą spektakularną, sferyczną gromadę wzbogacone są o dużo większą domieszkę metali – pierwiastki cięższe od wodoru i helu zwane są metalami w astronomii – niż inne gwiazdy znajdowane w tego typu gromadach.

Data publikacji 1 czerwca 2016

Zdjęcie: Coming out młodego obiektu gwiazdowego

Ta młoda gwiazda właśnie przychodzi na świat. Niczym pisklę wychodzące ze skorupki, ten gwiezdny noworodek powoli wychodzi z domu. Złoty welon światła przesłania młody obiekt gwiazdowy znany jako IRAS 14568-6304. Emituje on duże ilości gazu z prędkościami naddźwiękowymi i wkrótce zrobi otwór w otaczającym go obłoku i w końcu stanie się widoczny dla obserwatorów znajdujących się

Data publikacji 25 maja 2016

Czy pierwotne czarne dziury mają związek z ciemną materią?

Po lewej: zdjęcie z Kosmicznego Teleskopu Spitzer przedstawia promieniowanie podczerwone w Wielkiej Niedźwiedzicy. Po prawej: po zamaskowaniu wszystkich znanych gwiazd, galaktyk i artefaktów i podbiciu pozostałego promieniowania pojawia się nieregularne promieniowanie tła. To kosmiczne promieniowanie tła w podczerwieni (CIB); Poświata CIB jest bardziej nieregularna niż można to wytłumaczyć przez odległe, niezauważone galaktyki. Nadmiar struktury może

Data publikacji 24 maja 2016

Lisek i olbrzymie gwiazdy

Nowe gwiazdy to świeża krew naszej Galaktyki, a jak widać na powyższym zdjęciu wykonanym przez obserwatorium Herschel – jest w niej wystarczająco dużo materii, aby nowe gwiazdy mogły powstawać przez kolejne miliony lat. Znajdujący się 8000 lat świetlnych od nas w kierunku Gwiazdozbioru Liska (Vulpecula) obszar na powyższym zdjęciu znany jest jako Vulpecula OB1. To grupa