Model pogody kosmicznej symuluje nieoczekiwane burze słoneczne

Nasze stale zmieniające się Słońce bezustannie wyrzuca w przestrzeń kosmiczną mnóstwo swojej materii. Najbardziej imponującymi zjawiskami tego typu są koronalne wyrzuty masy (CME, ang. coronal mass ejections), w których masywne obłoki materii odrywają się od powierzchni Słońca.  Owe burze słoneczne często poprzedzone są swego rodzaju ostrzeżeniami – jasnymi rozbłyskami, błyskami gorąca lub strumieniami energetycznych cząstek.

Obserwatorium ALMA obserwuje Słońce

Najnowsze zdjęcia wykonane za pomocą obserwatorium Atacama Large Milimeter/submilimeter Array (ALMA) niesamowicie szczegółowo przedstawiają Słońce i znajdujące się na jego powierzchni ciemne, pozwijane centrum ewoluującej plamy słonecznej, której średnica jest dwa razy większa od średnicy Ziemi. Przedstawione tu zdjęcia stanowiły element kampanii testów i weryfikacji przed udostępnieniem społeczności astronomów możliwości obserwowania Słońca za pomocą ALMA.

Sonda SDO znów zarejestrowała tranzyt Księżyca

30 października 2016 roku sonda Solar Dynamics Observatory (SDO) zarejestrowała częściowe zaćmienie Słońca, gdy na tle tarczy naszej Dziennej Gwiazdy przetoczył się Księżyc. Tranzyt Księżyca potrwał godzinę między 3:56 i 4:56 EDT. W maksymalnym momencie zaćmienia Księżyc zakrywał 59% tarczy Słońca. Cień Księżyca od czasu do czasu przeszkadza sondzie SDO prowadzenie bezustannych obserwacji Słońca. Jak widać

Potężna erupcja na powierzchni Słońca

https://www.youtube.com/watch?v=DtlWLPf8yPE Powyższe wideo opublikowane przez NASA Goddard Space Flight Center przedstawiające potężny rozbłysk słoneczny pokazuje do czego zdolne jest nasze Słońce. Na 2-minutowym filmie widać rozbłysk, do którego doszło 7 czerwca 2011 roku – wyraźnie widać erupcję, która po chwili pokrywa znaczną część powierzchni Słońca. 7 czerwca 2011 roku doszło do średniej wielkości rozbłysku klasy

Dekada pracy obserwatorium słonecznego Hinode

Od momentu startu 22 września 2006 roku, kosmiczne obserwatorium Hinode realizowane wspólnie przez Japan Aerospace Exploration Agency (JAXA) oraz NASA obserwuje Słońce niemal bezustannie, dostarczając nam cennych informacji tak o Słońcu jak i innych obiektów Wszechświata. „Słońce jest przerażające i zachwycające, to także najlepsze laboratorium fizyczne w Układzie Słonecznym,” mówi Sabrina Savage, badacz projektu Hinode

SDO obserwuje podwójne zaćmienie

Wcześnie rano 1 września 2016 roku sonda Solar Dynamics Observatory (SDO) zarejestrowała Ziemię i księżyc przechodzące między nią a Słońcem. SDO bezustannie obserwuje Słońce, jednak podczas występującego co pół roku sezonu zaćmień, Ziemia na krótko wchodzi między sondę a Słońce – to konsekwencja geosynchronicznej orbity SDO. 1 września br. Ziemia całkowicie zasłoniła Słońce z perspektywy

Zdjęcia z sondy STEREO ukazują miejsce narodzin wiatru słonecznego

Od czasu odkrycia wiatru słonecznego w latach pięćdziesiątych ubiegłego wieku, astronomowie obserwują istotną granicę między tym wypływem a samym Słońcem. Zbliżając się do Ziemi wiatr słoneczny charakteryzuje się zaburzonym, nierównomiernym ruchem, jednak w pobliżu Słońca, tam gdzie powstaje, wiatr słoneczny jest jednorodny i przypomina pojedyncze, równe promienie takie jak często widzimy na prostych rysunkach Słońca

NASA nawiązała kontakt z misją STEREO

21 sierpnia 2016 roku przywrócono kontakt z jednym z obserwatoriów Solar Terrestrial Relations Observatory, znanym jako STEREO-B, po tym jak utracono z nią kontakt 1 października 2014 roku. W ciągu ostatnich 22 miesięcy zespół naukowy sondy STEREO opracowywał sposoby ponownego nawiązania kontaktu z sondą. Niedawno naukowcy podjęli się comiesięcznej operacji odzyskania sondy za pomocą sieci

IRIS obserwuje deszcz plazmy na powierzchni Słońca

24 lipca 2016 roku spektrograf IRIS (ang. Inteface Region Imaging Spectrograph) zarejestrował rozbłysk słoneczny: gwałtowny błysk jasnego światła na krawędzi tarczy Słońca widoczny na początku poniższego filmu. Rozbłyski słoneczne to silne eksplozje promieniowania, w których uwalniane są olbrzymie ilości energii magnetycznej ogrzewającej atmosferę Słońca prowadzące do emisji energetycznych cząstek w przestrzeń kosmiczną. Obserwowanie takich rozbłysków pomaga naukowcom

SDO obserwuje łuki materii nad powierzchnią Słońca

Powyższy film złożony z materiału zebranego przez satelitę Solar Dynamics Observatory (SDO) w dniach 7-8 czerwca 2016 roku przedstawia materię zapętlającą się tuż nad powierzchnią Słońca zgodnie z zaburzeniami pola magnetycznego na Słońcu. Ten obracający się obłok materii słonecznej stanowi element ciemnego włókna rozciągającego się od górnego lewego rogu kadru. Włókna/filamenty to długie, niestabilne obłoki materii

Burze słoneczne przyczyniły się do powstania życia na Ziemi?

Młodzieńcze lata naszego Słońca były naprawdę burzliwe – nowe badania wskazują, że owa cecha może po części odpowiadać za powstanie na Ziemi życia. Jakieś cztery miliardy lat temu Słońce świeciło z jasnością równą 75% obecnej jasności, jednak na jego powierzchni bezustannie dochodziło do olbrzymich erupcji, w których potężne ilości materii i promieniowania słonecznego wyrzucane były w

SDO obserwuje łuk materii słonecznej tuż nad krawędzią Słońca (28.4.2016)

Wydłużony łuk materii słonecznej wyrósł tuż nad krawędzią Słońca, a następnie oderwał się i opadł na powierzchnię Słońca w powyższej animacji wykonanej na podstawie zdjęć przesłanych na Ziemię przez Solar Dynamics Observatory 28 kwietnia 2016 roku. Choć znaczna część materii słonecznej opadła z powrotem na powierzchnię naszej Dziennej Gwiazdy, dezintegracja tego łuku magnetycznego wysłała spory strumień

Rozbłysk klasy M6.7 z grupy 2529 (18.04.2016)

Osiemnastego kwietnia grupa 2529 wyemitowała rozbłysk klasy M6.7. To najsilniejszy rozbłysk w tym roku.   Rok 2016 to czas wyraźnego spadku aktywności słonecznej. W styczniu i lutym Słońce wyemitowało łącznie tylko pięć rozbłysków dolnych stanów klasy M. W marcu i przez pierwszą połowę kwietnia nie zarejestrowano żadnego silniejszego rozbłysku. Sytuacja zmieniła się za sprawą grupy

SDO dostrzega wydłużoną dziurę koronalną na Słońcu

Na powyższym filmie zarejestrowanym przez sondę Solar Dynamics Observatory w dniach 23-25 marca 2016 roku widać niesamowicie dużą, wydłużoną dziurę w koronie Słońca. Dziury koronalne to obszary na Słońcu, gdzie pola magnetyczne  rozciągają się aż w przestrzeń międzyplanetarną emitując materię słoneczną z bardzo dużą prędkością jako wiatr słoneczny. Naukowcy badają takie szybkie strumienie wiatru słonecznego, ponieważ

Słońce jakiego nie znamy – wykład w Kaliszu (14 kwietnia)

Zbliża się kulminacyjny moment wydarzenia „Kwiecień 2016 – miesiąc z astronomią w Kaliszu”. W najbliższy czwartek, 14 kwietnia wykład popularno-naukowy pt. „Słońce jakiego nie znamy” wygłosi dr Urszula Bąk-Stęślicka z Instytutu Astronomicznego Uniwersytetu Wrocławskiego. Wraz z mężem, dr Markiem Stęślickim naukowcy opowiedzą młodszym i starszym jak zbudowane jest Słońce i jak wygląda. „Gdy obserwujemy Słońce

Nowa symulacja Słońca pozwala na badanie procesów w różnej skali

Zespół naukowców z USA, Chin i Japonii opracował symulację komputerową Słońca, która jest w stanie odtworzyć zarówno procesy wielkoskalowe jak i te zachodzące w małej skali. W najnowszym artykule opublikowanym w periodyku Science naukowcy opisują zasady działania nowej symulacji i uzasadniają dlaczego wydaje im się, że pozwoli ona zmierzyć się z najważniejszymi pytaniami heliofizyki. Przez lata

Obrazowanie pola magnetycznego Słońca

Powyższa ilustracja przedstawia linie pola magnetycznego Słońca nałożone na zdjęcie wykonane 12 marca 2016 r. przez sondę Solar Dynamics Observatory (SDO). Złożona warstwa linii magnetycznych przekazuje naukowcom istotne informacje o zmianach pola magnetycznego Słońca spowodowanych stałym ruchem na powierzchni i we wnętrzu Słońca. Warto zauważyć, że linie pola magnetycznego najgęściej pojawiają się w pobliżu jasnych

Europejski Teleskop Słoneczny kluczowym projektem naukowym

10 marca br. podczas spotkania w Amsterdamie oficjalnie ogłoszono aktualizację mapy drogowej ESFRI (Forum for a European Strategy in Research Infrastructures).Owa mapa drogowa obejmuje także EST (European Solar Telescope – Europejski Teleskop Słoneczny). EST to projekt budowy największego teleskopu słonecznego na świecie – o średnicy czterech metrów – w Obserwatorium Wysp Kanaryjskich. W pracach nad projektem

Sonda DSCOVR obserwuje zaćmienie Słońca na Ziemi

8 marca br. Księżyc na chwilę zablokował światło słoneczne w ramach jedynego w tym roku całkowitego zaćmienia Słońca. Wydarzenie to można było obserwować z części południowo-wschodniej Azji, Indonezji i Mikronezji. Tysiące obserwatorów przyglądało się temu zjawisku zarówno z Ziemi jak i na żywo w internecie. Choć dla większości widok ten przedstawiał Księżyc powoli nachodzący na

Sezon zaćmień rozpoczęty (dla obserwatorium SDO)!

Wiosenny sezon zaćmień dla obserwatorium Solar Dynamics Observatory rozpoczął się 19 lutego 2016 roku. Okresy, kiedy to Ziemia codziennie blokuje sondzie SDO widok Słońca zdarzają się dwa razy w roku w pobliżu równonocy i trwają około trzech tygodni. Na początku i na końcu sezonu zaćmienia są stosunkowo krótkie, jednak w środku okresu trwają nawet 72