Gwiazdy – Strona 3 – PULS KOSMOSU

Data publikacji 19 listopada 2020

Po 16 latach w końcu wiemy skąd się wzięła błękitna poświata wokół odległej gwiazdy

Zderzenie dwóch gwiazd kilka tysięcy lat temu doprowadziło do powstania dwóch międzygwiezdnych stożków pełnych gorącego gazu. Wyobraź sobie, że wokół Słońca krąży mała gwiazda. Wzajemne orbity obu gwiazd stopniowo ewoluują tak, że gwiazdy zbliżają się stopniowo do siebie, aż w pewnym momencie dochodzi do zderzenia. Takie zderzenie może pozostawić po sobie niebieskie obłoki pyłu i

Data publikacji 17 listopada 2020

Webb nie pokaże nam pierwszych gwiazd we wszechświecie. Do tego potrzeba LLMT

Astronomowie z Uniwersytetu Teksańskiego w Austin odkryli, że teleskop, którego budowę NASA odłożyła na półkę ponad dziesięć lat temu może rozwiązać problem, z którym nie poradził sobie dotąd żaden inny teleskop: byłby w stanie obserwować pierwsze gwiazdy we wszechświecie. Co do zasady coraz to nowsze teleskopy, które były w stanie dostrzegać coraz to słabsze i

Data publikacji 16 października 2020

Przypadkiem odkryta gromada kulista o rekordowo niskiej metaliczności

Międzynarodowy zespół astronomów kierowany przez Sorena Larsena z Uniwersytetu Radboud w Holandii przypadkowo odkrył gromadę kulistą, która zawiera niezwykle mało metali (pierwiastków cięższych od wodoru i helu). Astronomowie w trakcie wolnego czasu obserwacyjnego przyjrzeli się za pomocą teleskopów gromadzie kulistej krążącej wokół galaktyki Andromedy. Wyniki badań zostaną opublikowane dzisiaj w periodyku Science. Gromady kuliste zazwyczaj

Data publikacji 30 września 2020

Najmasywniejsza gromada gwiazd w Drodze Mlecznej mogła pożreć inną, mniejszą

W centrum Drogi Mlecznej znajdują się dwa giganty: supermasywna czarna dziura oraz otaczająca ją gromada składająca się z kilkudziesięciu milionów gwiazd, gęstsza i masywniejsza od jakiejkolwiek innej gromady gwiazd w naszej galaktyce. Większość gwiazd w gromadzie znajduje się w promieniu 20 lat świetlnych od centrum galaktyki i łącznie ma masę ok. 25 mln mas Słońca.

Data publikacji 9 września 2020

METISSE opowiada o życiu i śmierci masywnych gwiazd

Masywne gwiazdy to te, których masa jest ok. 10 razy większa od masy Słońca. Gwiazdy tego typu powstają znacznie rzadziej od swoich mało masywnych towarzyszek. Mimo to, to one najbardziej przyczyniają się do ewolucji gromad gwiazd i galaktyk. Masywne gwiazdy są prekursorami wielu jasnych i energetycznych zdarzeń we wszechświecie, włącznie z wzbogacaniem swojego otoczenia w

Data publikacji 3 września 2020

Najnowsze obserwacje pozwoliły badaczom dojrzeć dysk protoplanetarny rozerwany przez jego trzy gwiazdy centralne

Zespół naukowców zidentyfikował pierwszy bezpośredni dowód na to, że grupy gwiazd mogą rozerwać swój dysk protoplanetarny, pozostawiając go w zaburzonym kształcie i z pochylonymi pierścieniami. Nowe badania sugerują, że egzotyczne planety, w przeciwieństwie do Tatooine z Gwiezdnych Wojen, mogą powstawać w nachylonych pierścieniach w zakrzywionych dyskach wokół gwiazd wielokrotnych. Wyniki udało się uzyskać dzięki obserwacjom

Data publikacji 2 września 2020

Dysk gazowy może wyjaśniać tajemnicze zmiany jasności gwiazd w gwiazdozbiorze Strzelca

Enigmatyczne zmiany jasności układu podwójnego znajdującego się w gwiazdozbiorze Strzelca można wyjaśnić obecnością zmiennego dysku gazowego otaczającego gorącą gwiazdę, która z kolei krąży wokół chłodniejszej towarzyszki. Do takich wniosków doszli badacze z Chile, Serbii i Polski/ Układ podwójny OGLE-BLG-ECL-157529 znajdujący się 10,567 lat świetlnych od Ziemi wykazuje nietypową zmienność jasności trwającą prawie 800 dni, oraz

Data publikacji 7 sierpnia 2020

SOFIA: Gwiazdy pulsujące dostarczają mnóstwo węgla do przestrzeni międzygwiezdnej

Carl Sagan mówił kiedyś, że wszyscy jesteśmy zbudowani z pyłu gwiezdnego. W jaki sposób gwiazdy dostarczają tą materię, która nas tworzy w przestrzeń kosmiczną? Na to pytanie starał się odpowiedzieć teleskop SOFIA zainstalowany na pokładzie Boeinga 747 obserwując gwiazdy pulsujące. Stratospheric Observatory for Infrared Astronomy (SOFIA) badał kilka typów gwiazd pulsujących w Drodze Mlecznej obserwując

Data publikacji 31 lipca 2020

Pozostałości po gromadzie kulistej, która była ostatnią ze swojego rodzaju

Zespół astronomów z Instytutu Carnegi odkrył strumień gwiazd składający się z pozostałości po starej gromadzie kulistej, która została rozerwana przez grawitację Drogi Mlecznej jakieś 2 miliardy lat temu, kiedy najbardziej złożonymi organizmami na Ziemi były organizmy jednokomórkowe. Zaskakujące odkrycie opisane w ostatnim wydaniu periodyku Nature podważa naszą obecną wiedzę o tym jak takie obiekty powstają.

Data publikacji 6 czerwca 2020

Hubble obserwuje fantastyczną gromadę gwiazd

Niczym płatki śniegu, gwiazdy tworzące gromadę kulistą NGC 6441 błyszczą spokojnie na nocnym niebie. Gromada znajduje się około 13 000 lat świetlnych od centrum Drogi Mlecznej. Ciężko stwierdzić ile dokładnie gwiazd znajduje się w trej gromadzie. Badacze szacują, że wszystkie te gwiazdy mają masę około 1,6 mln mas Słońca, co oznacza, że NGC 6441 jest

Data publikacji 3 czerwca 2020

Ultrajasne źródło rentgenowskie obudziło się właśnie w galaktyce obok

Nowe, bardzo jasne źródło promieni X obudziło się między sąsiadującymi z nami Obłokami Magellana po 26-letnim śnie. Jest to drugi najbliższy znany dotychczas obiekt o jasności większej niż milion słońc. Odkrycie zostało opublikowane w czasopiśmie Monthly Notices of the Royal Astronomical Society. Obiekt, znany jako RX J0209.6-7427, został po raz pierwszy wykryty w trakcie trwającego

Data publikacji 2 czerwca 2020

Eksplozje nowych odpowiadają za większość litu w galaktyce

Zespół badaczy kierowany przez astrofizyka Sumnera Starrfielda z Uniwersytetu Stanu Arizona połączył teorię z obserwacjami i analizami laboratoryjnymi i ustalił, że określona klasa gwiezdnych eksplozji, tzw. nowe klasyczne, jest odpowiedzialna za większość litu w naszej galaktyce i w Układzie Słonecznym. Wyniki swoich badań, naukowcy opublikowali niedawno w periodyku naukowym Astrophysical Journal. Zważając na to jak

Data publikacji 1 czerwca 2020

Teleskopy ESO odkrywają gigantyczne plamy magnetyczne na gorących gwiazdach

Korzystając z teleskopów ESO w Chile, astronomowie z Uniwersytetu w Padwie odkryli potężne plamy na powierzchni bardzo gorących gwiazd wewnątrz trzech różnych gromad gwiazd. Gwiazdy te nie tylko mają na swojej powierzchni liczne plamy magnetyczne, ale czasami dochodzi na nich do potężnych rozbłysków, miliony razy intensywniejszych od rozbłysków obserwowanych na Słońcu. Wyniki badań opublikowane dzisiaj

Data publikacji 29 maja 2020

Kosmiczny Teleskop Hubble’a bada procesy powstawania planet w gromadzie gwiazd Westerlund 2

Kosmiczny Teleskop Hubble’a został wykorzystany do przeprowadzenia trwającego trzy lata badania zatłoczonej, masywnej i młodej gromady gwiazd Westerlund 2. Badania wykazały, że materia otaczająca gwiazdy w pobliżu centrum gromady jest w tajemniczy sposób pozbawiona dużych, gęstych obłoków pyłowych, które mogłyby stać się planetami za kilka milionów lat. Za ich brak odpowiadają najbardziej masywne i najjaśniejsze

Data publikacji 5 maja 2020

Astronomowie odkrywają pasy chmur na najbliższym brązowym karle

Astronomowie odkryli, że najbliższy nam brązowy karzeł, Luhman 16A, posiada na swojej powierzchni pasy podobne do tych obserwowanych w atmosferze Jowisza i Saturna. To pierwszy przypadek wykorzystania polarymetrii do określenia właściwości chmur w atmosferze jakiegokolwiek obiektu spoza Układu Słonecznego. Brązowe karły to obiekty masywniejsze od planet, ale lżejsze od gwiazd, mieszczące się w zakresie od

Data publikacji 4 maja 2020

Naukowcy na tropie źródła szybkich błysków radiowych. W końcu!

Radioobserwatoria na całym świecie zarejestrowały bardzo ciekawe zjawisko – silny, milisekundowy błysk promieniowania radiowego wyemitowanego przez jedną z gwiazd neutronowych w Drodze Mlecznej. Z uwagi na jego siłę, naukowcy mają nadzieję, że dalsze analizy wykażą, że był to szybki błysk radiowy (FRB), którego źródło znajdowało się wewnątrz naszej galaktyki. Jeżeli faktycznie tak się stanie, możemy

Data publikacji 16 kwietnia 2020

VLT obserwuje gwiazdę tańczącą wokół supermasywnej czarnej dziury. Kolejne potwierdzenie teorii względności

Obserwacje wykonane należącym do ESO teleskopem VLT po raz pierwszy pokazały, że gwiazda krążąca po orbicie wokół supermasywnej czarnej dziury w centrum Drogi Mlecznej porusza się tak jak przewiduje ogólna teoria względności Einsteina. Jej orbita rysuje kształt podobny do rozety, a nie do elipsy przewidywanej przez newtonowską teorię grawitacji. Wynik długich badań był możliwy dzięki

Data publikacji 7 kwietnia 2020

Filary stworzenia w podczerwieni

W toku ewolucji ludzkie oczy powstały po to, aby pomóc nam uchronić się przed wilkiem, tygrysem czy czymkolwiek innym co nas chciało wyeliminować, a nie po to, aby obserwować wszechświat. Z tego tez powodu nasze oczy wrażliwe są na jedynie wąski zakres widma elektromagnetycznego – promieniowanie widzialne. Całej reszty jednak nie widzimy. Powyższe zdjęcie wykonane

Data publikacji 20 marca 2020

SN 1987A to był koniec życia nietypowego niebieskiego nadolbrzyma

Supernowa, która eksplodowała w jednej z pobliskich galaktyk, mogła oznaczać koniec niebieskiego nadolbrzyma, który powstał z połączenia się dwóch gwiazd. Według astrofizyków z RIKEN, asymetryczność eksplozji może wskazać nam miejsce, w którym powinniśmy poszukiwać gwiazdy neutronowej powstałej w eksplozji. Eksplozja supernowej typu II ma miejsce, gdy jądro masywnej gwiazdy nie jest już w stanie opierać

Data publikacji 5 lutego 2020

ALMA obserwuje skutki walki dwóch gwiazd

Astronomowie korzystający z teleskopu ALMA (Atacama Large Milimeter/submilimeter Array) zaobserwowali osobliwy obłok gazowy, który powstał w trakcie konfrontacji dwóch gwiazd. Jedna z owych gwiazd rozrosła się na tyle, że pochłonęła drugą, która z kolei po spirali opadła do wnętrza swojej partnerki prowokując odrzucenie jej rozległej otoczki gazowej. Tak samo jak ludzie, gwiazdy zmieniają się z