Supernowe – Strona 3 – PULS KOSMOSU

Data publikacji 31 marca 2017

Włóknista pozostałość po supernowej skrywa świadka eksplozji

Ze wszystkich rodzajów eksplodujących gwiazd, to supernowe typu Ia są najbardziej intrygujące. Ich przewidywalna jasność pozwala astronomom mierzyć rozszerzanie się Wszechświata, które z kolei pozwoliło na odkrycie ciemnej energii. Jednak procesy stojące za tymi supernowymi wciąż pozostają tajemnicą. Czy do eksplozji dochodzi gdy dwa białe karły się ze sobą zderzają? Czy może gdy pojedynczy biały

Data publikacji 24 lutego 2017

Kosmiczny wybuch z przeszłości – SN 1987A trzydzieści lat później

Trzydzieści lat temu masywna eksplozja wywołała falę uderzeniową nie tylko w przestrzeni lecz także w społeczności astronomicznej. SN 1987A była najbliższą obserwowaną supernową od czasu wynalezienia teleskopu, stała się też zdecydowanie najlepiej zbadaną supernową rewolucjonizując przy tym naszą wiedzę o wybuchowej śmierci masywnych gwiazd. Znajdująca się w Wielkim Obłoku Magellana (galaktyce satelitarnej Drogi Mlecznej) supernowa

Data publikacji 13 lutego 2017

Astronomowie obserwują początkową fazę supernowej SN 2013fs

Dawno, dawno temu, w odległej galaktyce czerwony nadolbrzym zakończył swoje życie w spektakularnej eksplozji supernowej. Światło tego zdarzenia potrzebowało 160 milionów lat, aby dotrzeć do Ziemi, gdzie 6. października 2013 roku zupełnym przypadkiem dostrzegły ją robotyczne teleskopy skanujące nocne niebo. W poniedziałek, astronomowie poinformowali, że przypadkowe odkrycie pozwoliło im zbadać najwcześniejszą dotąd fazę supernowej –

Data publikacji 9 lutego 2017

Gdy gwiazdy eksplodują

Ponad 75 milionów lat świetlnych od Ziemi, w gwiazdozbiorze Panny leży NGC 4981 – spiralna galaktyka o stosunkowo wybuchowej przeszłości. NGC 4981 została odkryta 17 kwietnia 1784 roku przez Williama Herschela, a następnie skatalogowana w katalogu NGC (New General Catalogue) przez Johna Dreyera. Ponad sto lat później, 23 kwietnia 1968 roku, galaktyka po raz kolejny przypomniała o

Data publikacji 26 stycznia 2017

NuSTAR próbuje rozwikłać zagadkę supernowej SN 2014C

„Jesteśmy zbudowani z pyłu gwiezdnego” mawiał Carl Sagan. Reakcje jądrowe, które zachodziły w gwiazdach dawno temu doprowadziły do powstania większości materii, z której składają się nasze ciała, nasza planeta i układ słoneczny. Gwiazdy kończące swój żywot w potężnych eksplozjach supernowych rozsiewają nowo powstałe pierwiastki w przestrzeni międzygwiezdnej. Jedna z obserwowanych supernowych stanowi nie lada wyzwanie dla

Data publikacji 4 stycznia 2017

Supernowe typu Ia jednak dobrze mierzą rozszerzanie Wszechświata

Jak dużo supernowe mówią nam o historii Wszechświata? Najnowsze badania przeprowadzone przez kosmologów z University of Chicago oraz Wayne State University potwierdzają dokładność pomiarów tempa rozszerzania Wszechświata opierających się na badaniu supernowych typu Ia. Wyniki badań wspierają powszechnie uważaną teorię o tym, że rozszerzanie Wszechświata przyspiesza, a owo przyspieszenie przypisywane jest tajemniczej sile znanej jako

Data publikacji 29 listopada 2016

Mało-masywna supernowa sprowokowała powstawanie Układu Słonecznego

Zespół badaczy pracujących pod kierownictwem prof. Yong-Zhonga Quiana z University of Minnesota School of Physics and Astronomy wykorzystał nowe modele oraz dowody meteorytowe do wykazania, że mało-masywna supernowa sprowokowała powstawanie naszego Układu Słonecznego. Wyniki badań opublikowano w najnowszym wydaniu periodyku Nature Communications. Około 4.6 miliardów lat temu obłok gazu i pyłu, z którego z czasem

Data publikacji 28 listopada 2016

Gwałtowne zderzenia masywnych supernowych z ich otoczkami odpowiada za ich wyjątkową jasność

W ramach unikalnych badań prowadzonych przez międzynarodowy zespół badaczy m.in z Instytutu Fizyki i Matematyki Wszechświata Kavli (Kavli IPMU) przeprowadzono symulację gwałtownego zderzenia supernowej z otaczającym ją gazem, odrzuconym przez gwiazdę jeszcze przed samą eksplozją, które mogłoby odpowiadać za niesamowitą jasność tego zjawiska. W ciągu ostatnich dziesięciu lat odkryto wiele supernowych, których maksymalna jasność była

Data publikacji 5 października 2016

Układy podwójne białych karłów a supernowe typu Ia

Nowy model matematyczny stworzony przez astrofizyków z American Museum of Natural History opisuje sposób, w jaki pozostałości po gwiazdach – białe karły – mogłyby zostać zdetonowane w eksplozjach, które służą do mierzenia ekstremalnych odległości we Wszechświecie. Mechanizm, opisany w periodyku Monthly Notices of the Royal Astronomical Society, może poprawić naszą wiedzę o supernowych typu Ia. „Supernowe

Data publikacji 21 sierpnia 2016

Hubble obserwuje pozostałości po eksplozji białego karła

Kilka tysięcy lat temu, gwiazda znajdująca się jakieś 160 000 lat świetlnych od nas eksplodowała rozrzucając odłamki samej siebie po swoim otoczeniu. Pozostałości po tej energetycznej detonacji widoczne są na powyższym niesamowitym zdjęciu wykonanym za pomocą Kosmicznego Teleskopu Hubble’a i jego kamery WFC3 (Wide Field Camera 3). Eksplodująca gwiazda była białym karłem znajdującym się w

Data publikacji 2 sierpnia 2016

Delikatne pomruki odkrywają przed nami przeszłość słynnej gwiazdy

Astronomom korzystającym z teleskopu znajdującego się w odległych, niezamieszkałych pustkowiach Australii, gdzie przestrzeń nie jest zanieczyszczona falami radiowymi FM, udało się zajrzeć w przeszłość pobliskiej gwiazdy, w kilka milionów lat przed jej słynną eksplozją. Badania prowadzone przez międzynarodowy zespół astronomów, w którym znaleźli się chociażby astronomowie z International Centre of Radio Astronomy Reserch (ICRAR) polegające

Data publikacji 29 lipca 2016

Hubble obserwuje pozostałości po od dawna nieistniejącej gwieździe

Powyższe zdjęcie przedstawia pozostałości po dawno umarłej gwieździe. Powyższe smugi zjonizowanego gazu znane pod nazwą DEM L316A znajdują się jakieś 160 000 lat świetlnych od Ziemi, wewnątrz jednego z najbliższych nam galaktycznych towarzyszy – Wielkim Obłoku Magellana (LMC). Eksplozja, w której powstała DEM L316A jest przykładem szczególnie energetycznej i jasnej odmiany supernowej – supernowej typu Ia.

Data publikacji 6 czerwca 2016

Symulacja supernowej w 3D

W swoim słynnym programie telewizyjnym „Cosmos” astronom Carl Sagan powiedział „Wszyscy zbudowani jesteśmy z materii gwiezdnej.” Pod koniec swojego życia masywne gwiazdy eksplodują w spektakularny sposób, wyrzucając w przestrzeń kosmiczną swoje wnętrzności – składające się z węgla, żelaza i praktycznie wszystkich innych pierwiastków naturalnych. Te pierwiastki po jakimś czasie, w innych okolicznościach stają się budulcem nowych

Data publikacji 18 maja 2016

Zapasowy zbiornik paliwa supernowej typu Ia

Niektóre supernowe mają zapasowy zbiornik paliwa radioaktywnego, który potrafi trzykrotnie wydłużyć czas trwania eksplozji. Zespół astronomów pracujący pod kierownictwem dr Ivo Seitenzahla z Australian National University (ANU) wykrył delikatną poświatę po supernowej i odkrył, że jest ona napędzana przez radioaktywny kobalt-57. Odkrycie to daje nam nowe, istotne wskazówki dotyczące mechanizmów prowadzących do eksplozji supernowych typu

Data publikacji 13 maja 2016

SN 1572: Chandra obserwuje rosnącą mgławicę po supernowej

Gdy gwiazda – która doprowadziła do powyższej supernowej – eksplodowała w 1572 roku, była na tyle jasna, że z Ziemi była widoczna w ciągu dnia. I choć nie był on ani pierwszą, ani jedyną osobą obserwującą to zjawisko, duński astronom Tychon Brahe napisał książkę, w której obszernie opisywał swoje obserwacje tego zjawiska – w ten

Data publikacji 29 kwietnia 2016

Badania tekstu sprzed 1000 lat opisującego obserwacje supernowej

Trzech niemieckich naukowców przedstawiło dowody obserwacji supernowej 1006 (SN 1006) przez arabskiego uczonego Ibn Sina. Nowe dowody dołączą do innych, pochodzących z całego świata, zapisków relacjonujących obserwacje najjaśniejszego zjawiska gwiezdnego kiedykolwiek zaobserwowanego i zapisanego przez ludzkość. W swoim artykule, udostępnionym dzisiaj na serwerze preprintów arXiv, Ralph Neuhaeuser, Carl Ehrig-Eggert oraz Paul Kunitzsch opisują swoje badania nad

Data publikacji 27 kwietnia 2016

Pobliska eksplozja masywnej gwiazdy 30 mln lat temu

Olbrzmia gwiazda, która eksplodowała 30 milionów lat temu w pobliskiej galaktyce tuż przed przejściem w stadium supernowej miała promień 200 razy większy od promienia Słońca – twierdzą astrofizycy z Southern Methodist University w Dallas. Gwałtowna eksplozja wyrzuciła na zewnątrz materię gwiezdną z prędkością 10 000 kilometrów na sekundę, czyli około 36 milionów kilometrów na godzinę,

Data publikacji 14 kwietnia 2016

Na Księżycu zidentyfikowano żelazo z supernowej

Około dwóch milionów lat temu w pobliżu naszego Układu Słonecznego eksplodowała supernowa: ślady tego wybuchu do dzisiaj znajdowane są pod postaciąż izotopu żelaza na dnie oceanicznym. Teraz naukowcy z Uniwersytetu Technicznego w Monachium (TUM) wraz ze współpracownikami z USA odkryli zagęszczenia tego samego żelaza z supernowej także w próbkach księżycowych. Według badaczy źródłem obu odkryć

Data publikacji 6 kwietnia 2016

Dowody na supernowe w sąsiedztwie zachęcają do poszukiwania skutków eksplozji na Ziemi

https://www.youtube.com/watch?v=f-NJMRuYxWc Dwa nowe artykuły, które ukazały się w tym tygodniu w periodyku Nature dostarczają dowodów na to, że promieniowanie supernowych nawiedzały naszą planetę – twierdzi astrofizyk Adrian Melott z University of Kansas. Melott przedstawia swoje przemyślenia dotyczące tych badań w liście zatytułowanym „Supernowe w naszym sąsiedztwie”, który także ukazał się w tym samym wydaniu Nature. Jeden z

Data publikacji 6 kwietnia 2016

Supernowe dostarczyły materiały radioaktywne na Ziemię

Międzynarodowy zespół naukowców odkrył dowody na serię masywnych eksplozji supernowych w pobliżu Układu Słonecznego, który doprowadził do obfitych deszczów promieniowania radioaktywnego na Ziemi. Naukowcy odkryli radioaktywne żelazo-60 w osadach i próbkach skorupy ziemskiej pobranych z Oceanu Spokojnego, Atlantyckiego i Indyjskiego. Żelazo-60 odnaleziono w okresie między 3.2 a 1.7 milionów lat temu, czyli całkiem niedawno w