PULS KOSMOSU – Strona 115 – Radek Kosarzycki

Data publikacji 15 grudnia 2017

Nowa metoda pomiaru mas pojedynczych gwiazd

Astronomowie opracowali nową, lepszą metodę mierzenia mas milionów pojedynczych gwiazd, szczególnie tych z układami planetarnymi. Dokładne pomiary mas gwiazd nie tylko odgrywają kluczową rolę w badaniu narodzin, ewolucji i śmierci gwiazd, ale także w szacowaniu prawdziwej natury tysięcy egzoplanet, o których teraz wiemy, że krążą wokół większości gwiazd. Metoda została przygotowana specjalnie dla satelity Gaia

Data publikacji 15 grudnia 2017

Sztuczna inteligencja odkrywa nowe planety w danych z Keplera

Dzięki odkryciu ósmej planety krążącej wokół gwiazdy Kepler-90 otrzymaliśmy pierwszy jak dotąd układ, w którym liczba planet krążących wokół jednej gwiazdy dorównuje liczbie planet w Układzie Słonecznym. Nowo odkryta planeta Kepler-90i to niezwykle gorąca, skalista planeta okrążająca swoją gwiazdę w czasie 14,4 dni. Planeta została odkryta dzięki zastosowaniu metod uczenia maszynowego opracowanego przez Google. W

Data publikacji 14 grudnia 2017

Mars do góry nogami

Co oznacza „w górę” w przestrzeni kosmicznej? Planety zazwyczaj przedstawiane są z biegunem północnym zorientowanym ku górze i południowym w dół. Na powyższym zdjęciu wykonanym przez sondę Mars Express, Czerwona Planeta widoczna jest z północnym biegunem na dole i równikiem na górze. Zdjęcie zostało wykonane 19 czerwca br. w trakcie kalibracji kamery wysokiej rozdzielczości gdy

Data publikacji 13 grudnia 2017

Jasne obszary na Ceres wskazują na aktywność geologiczną

Gdybyś mógł/mogła znaleźć się na pokładzie sondy Ceres, obserwowana z niej powierzchnia planety karłowatej Ceres zasadniczo wydawałaby się dość ciemna, aczkolwiek z kilkoma istotnymi wyjątkami. Tymi wyjątkami są setki jasnych kropek wyróżniających się na tle otoczenia na zdjęciach przesłanych na Ziemię przez sondę Dawn. Teraz naukowcy już lepiej wiedzą w jaki sposób powstały i zmieniały

Data publikacji 13 grudnia 2017

Gwiezdny żłobek w pełnej krasie

Kamera OmegaCAM zainstalowana na należącym do ESO teleskopie VLT Survey Telescope uchwyciła ten błyszczący obraz gwiezdnego żłobka o nazwie Sharpless 29. Na tym jednym zdjęciu można dostrzec wiele zjawisk astronomicznych, m.in. obłoki gazu i pyłu odbijające, pochłaniające i reemitujące promieniowanie gorących młodych gwiazd wewnątrz mgławicy. Przedstawiony tutaj region nieba znajduje się w katalogu Sharpless, w

Data publikacji 12 grudnia 2017

Sonda Juno bada głębię Wielkiej Czerwonej Plamy

Dane zebrane przez sondę Juno podczas jej pierwszego przelotu nad Wielką Czerwoną Plamą na Jowiszu w lipcu 2017 roku wskazują, że ten charakterystyczny obiekt sięga głęboko pod widoczną powierzchnię chmur. Dodatkowe odkrycia mówią, że Jowisz ma dwie wcześniej niezbadane strefy radiacyjne. Wyniki obserwacji przedstawiono w dniu wczorajszym podczas spotkania American Geophysical Union w Nowym Orleanie.

Data publikacji 11 grudnia 2017

Mgławica Crescent: gorący gwiezdny bąbel

Młoda, masywna gwiazda, która rozpoczęła swoje życie z masą 25 razy większą od masy Słońca odrzuca warstwy materii i szybkich wiatrów tworząc powyższą dynamiczną scenerię uchwyconą przez satelitę XMM-Newton. Powyższe zdjęcie szczegółowo przedstawia strukturę Mgławicy Crescent, która odrzuciła warstwę materii przechodząc w stadium czerwonego olbrzyma jakieś 200 000 lat temu. Szybkie wiatry wyemitowane nieco później

Data publikacji 10 grudnia 2017

Dane z Herschela łączą tajemnicze wiatry kwazarowe z procesami gwiazdotwórczymi

Astronomowie wykorzystali Kosmiczne Obserwatorium Herschel do rozwiązania tajemnicy pochodzenia silnych wiatrów zimnego gazu w gorącym otoczeniu kwazarów. Dowody wskazujące na związek tych silnych wiatrów z procesami gwiazdotwórczymi w galaktykach macierzystych kwazaru mogą także pomóc rozwiązać tajemnicę górnej granicy rozmiarów galaktyk we Wszechświecie. Od odkrycia kwazarów w latach sześćdziesiątych ubiegłego wieku dostarczają one licznych pytań, na

Data publikacji 8 grudnia 2017

Orbity galaktyk w lokalnej supergromadzie galaktyk

Zespół astronomów z USA, Izraela i Francji stworzył najbardziej dotąd szczegółową mapę orbit galaktyk w naszym lokalnym sąsiedztwie, która przedstawia ruch prawie 1400 galaktyk w regionie do 100 milionów lat świetlnych od Drogi Mlecznej. Badacze odtworzyli ruchy galaktyk od 13 miliardów lat temu do chwili obecnej. Głównym atraktorem grawitacyjnym na badanym obszarze jest Gromada w

Data publikacji 7 grudnia 2017

ALMA odkrywa masywne pierwotne galaktyki w potężnym oceanie ciemnej materii

Astronomowie zakładają, że pierwsze galaktyki – te które powstały zaledwie kilkaset milionów lat po Wielkim Wybuchu – pod wieloma względami przypominają niektóre galaktyki karłowate, które obecnie obserwujemy w pobliskim wszechświecie. Te wczesne zbiory składające się z kilku miliardów gwiazd następnie mogły stanowić zalążki większych galaktyk, które zaczęły dominować we wszechświecie po pierwszych kilku miliardach lat.

Data publikacji 6 grudnia 2017

Najodleglejsza dotąd czarna dziura

Naukowcy odkryli rzadki relikt po wczesnym wszechświecie: najodleglejszą jak dotąd odkrytą supermasywną czarną dziurę. Ta pożerająca materię bestia charakteryzuje się masą 800 milionów razy większą od masy Słońca – co jest zdumiewającą wartością zważając na tak młody wie. Badacze ogłosili swoje odkrycie w artykule opublikowanym w periodyku Nature. „Ta czarna dziura rozrosła się znaczniej niż

Data publikacji 5 grudnia 2017

Dwie superziemie krążące wokół K2-18

Najnowsze dane zebrane przez naukowców z Europejskiego Obserwatorium Południowego (ESO) wskazują, że mało znana egzoplaneta K2-18b może być powiększoną wersją Ziemi. Co ciekawe, przy okazji naukowcy odkryli, że planeta ta może posiadać sąsiadkę. „Okazja do zmierzenia masy i gęstości K2-18b była ekscytująca, ale odkrycie przy tym zupełnie nowej egzoplanety to naprawdę świetny wynik” mówi główny

Data publikacji 5 grudnia 2017

Gromada galaktyk zakrzywiająca czas i przestrzeń

Powyższe zdjęcie wykonane za pomocą Kosmicznego Teleskopu Hubble’a przedstawia odległą gromadę galaktyk Abell 2537. Gromady galaktyk takie jak ta zawierają tysiące galaktyk w różnym wieku, różnych kształtów i rozmiarów, które łącznie charakteryzują się masą tysiące razy większą od masy Drogi Mlecznej. To naprawdę kolosalne zgrupowania galaktyk – największe struktury we Wszechświecie związane ze sobą grawitacyjnie.

Data publikacji 2 grudnia 2017

Voyager 1 włącza silniki po 37 latach!

Gdybyś próbował uruchomić silnik samochodu stojące w garażu od dziesięcioleci, mógłbyś oczekiwać, że raczej nic z tego nie będzie. Jednak zestaw silników znajdujących się na pokładzie sondy Voyager 1 bez problemu włączył się w minioną środę po 37 latach od ostatniego uruchomienia. Voyager 1, najodleglejsza i najszybsza sonda wysłana przez NASA, to jedyny obiekt stworzony

Data publikacji 1 grudnia 2017

Para gigantycznych czarnych dziur na zdjęciu Galaktyki Andromedy

Okazuje się, że nawet czarne dziury nie potrafią się oprzeć pokusie, aby nie wyskoczyć nieoczekiwanie na zdjęciu. W tle zdjęcia pobliskiej Galaktyki Andromedy naukowcy odkryli najciaśniejszą dotąd obserwowaną parę supermasywnych czarnych dziur. Astronomowie dokonali swojego odkrycia wykorzystując dane rentgenowskie zebrane za pomocą Obserwatorium Rentgenowskiego Chandra oraz dane optyczne z naziemnych teleskopów Gemini North na Hawajach

Data publikacji 1 grudnia 2017

Orbitalny taniec może wspomagać przetrwanie oceanów na lodowych globach

Ciepło wytwarzane przez grawitacyjne przyciąganie księżyców powstałych wskutek masywnych kolizji może wydłużać czas życia oceanów ciekłej wody pod powierzchnią dużych lodowych globów w zewnętrznym Układzie Słonecznym – wskazują wyniki badań przeprowadzonych przez naukowców z NASA. To znacznie zwiększa liczbę miejsc, w których możemy szukać życia pozaziemskiego. „Takie obiekty powinny być postrzegane jako potencjalne rezerwuary wody

Data publikacji 30 listopada 2017

WASP-18b ma gorącą stratosferę bez wody

Zespół badaczy kierowany przez naukowców z NASA odkrył, że potężna egzoplaneta WASP-18b znajdująca się 325 lat świetlnych od Ziemi, otoczona jest gorącą stratosferą bogatą w tlenek węgla oraz pozbawioną wody. Wyniki opierają się na nowej analizie obserwacji przeprowadzonych za pomocą teleskopów kosmicznych Hubble oraz Spitzer. Tworzenie stratosfery w atmosferach planet przypisywane jest związkom stanowiącym swego

Data publikacji 29 listopada 2017

MUSE bada niezbadaną głębię Ultragłębokiego Pola Hubble’a

Wykorzystując instrument MUSE zainstalowany na Bardzo Dużym Teleskopie (VLT) w Chile astronomowie przeprowadzili najgłębszy spektroskopowy przegląd nieba w historii. Badacze skupili się na ultragłębokim polu Hubble’a, mierząc odległości i właściwości 1600 bardzo słabych galaktyk, wśród których znalazły się 72 dotychczas nieodkryte galaktyki (nawet przez Hubble’a).Ten przełomowy zestaw danych doprowadził już do powstania 10 artykułów naukowych,

Data publikacji 29 listopada 2017

NASA buduje kolejny łazik marsjański

Już za kilka lat kolejny łazik marsjański zbudowany przez NASA będzie leciał w kierunku Czerwonej Planety. Na pierwszy rzut oka łazik przypomina swojego poprzednika, łazika Curiosity. Jednak nie ma wątpliwości, że jest to zupełnie inna maszyna: posiada siedem nowych instrumentów, przeprojektowane koła i więcej autonomii. Wiertło będzie w stanie ostać się do wnętrza próbek skał,

Data publikacji 29 listopada 2017

ALMA obserwuje młode gwiazdy zaskakująco blisko supermasywnej czarnej dziury

W centrum naszej galaktyki, w bezpośrednim sąsiedztwie jej supermasywnej czarnej dziury, znajduje się region doświadczany przez silne siły pływowe oraz skąpany w intensywnym promieniowaniu ultrafioletowym i rentgenowskim. Te trudne warunki nie sprzyjają według naukowców procesom powstawania gwiazd, szczególnie małomasywnych gwiazd takich jak Słońce. Ku zaskoczeniu naukowców, nowe obserwacje przeprowadzone za pomocą obserwatorium ALMA, wskazują, że