PULS KOSMOSU – Strona 73 – Radek Kosarzycki

Data publikacji 11 lutego 2020

Szybkie błyski radiowe od dawna zastanawiają, ale teraz odkryto jeden cykliczny

Szybkie błyski radiowe (FRB, ang. Fast Radio Bursts) to niezwykle krótkie, trwające kilka milisekund sygnały radiowe z przestrzeni kosmicznej. Pierwszy taki sygnał zarejestrowano w 2007 roku. Głównym problemem w tym przypadku jest fakt, że nie wiadomo gdzie i kiedy taki sygnał się pojawi, a to niezwykle utrudnia ich badanie. Teraz jednak badacze odkryli jeden sygnał,

Data publikacji 9 lutego 2020

Ekstremalnie Wielki Teleskop ELT trailer

Największe oko na kosmos. Dzięki swojemu 39-metrowej średnicy zwierciadłu głównemu, Ekstremalnie Wielki Teleskop (ELT) będzie największym teleskopem w historii. Będzie ono zbierało tyle światła co wszystkie obecnie największe teleskopy na świecie razem wzięte. Zdjęcia wykonane za pomocą ELT będą 15 razy ostrzejsze od zdjęć wykonywanych za pomocą Kosmicznego Teleskopu Hubble’a. W momencie wprowadzenia Ekstremalnie Wielki

Data publikacji 8 lutego 2020

FLESZ PREMIUM: Rozmowa z dr Tomaszem Mrozkiem z CBK PAN o sondzie Solar Orbiter

W pierwszym odcinku PREMIUM zapraszam Was na niezwykle ciekawą rozmowę z dr Tomaszem Mrozkiem z Instytutu Fizyki Słońca w Centrum Badań Kosmicznych Polskiej Akademii Nauk. Rozmawiamy oczywiście o nadchodzącym starcie sondy Solar Orbiter, o udziale polskich naukowców w tym projekcie oraz o tym czego możemy się spodziewać po tej niezwykłej misji. [spreaker type=player resource=”episode_id=22556527″ width=”100%”

Data publikacji 7 lutego 2020

Hubble fotografuje potężną galaktykę spiralną NGC 5364

NGC 5364 to prawdziwa galaktyka spiralna, taka która mogłaby być wzorcem dla innych. Na takie określenie zasługuje zaledwie 10% wszystkich galaktyk spiralnych. Podczas gdy wszystkie galaktyki spiralne mają mniej więcej taką samą budowę, to jednak mają swoje dodatkowe cechy charakterystyczne: jedne są nieregularne, inne mają osobliwie ukształtowane ramiona, jeszcze inne mają poprzeczki przecinające ich jądro.

Data publikacji 7 lutego 2020

Starliner podczas grudniowego testu miał jeszcze jedną, POWAŻNĄ usterkę

Przedstawiciele NASA poinformowali wczoraj, że podczas grudniowego, bezzałogowego lotu testowego kapsuły Starliner zbudowanej przez firmę Boeing, doszło nie do jednej, a do dwóch usterek związanych z oprogramowaniem i silnikami kapsuły. Ostatecznie nie doszło do najgorszego, bowiem specjaliści z NASA usunęli jedną z nich gdy statek znajdował się jeszcze na orbicie okołoziemskiej. Gdyby jednak nikt nie

Data publikacji 5 lutego 2020

SSTL buduje satelitę telekomunikacyjnego na orbicie okołoksiężycowej

SSTL, producent satelitów z Wielkiej Brytanii, otrzymał pozwolenie na budowę satelity telekomunikacyjnego, który znajdzie się na orbicie okołoksiężycowej. Zgodnie z planem Lunar Pathfinder powinien być gotowy do startu przed końcem 2022 roku. Gdy już znajdzie się na eliptycznej orbicie wokół Księżyca, będzie przekazywał dane naukowe i telemetryczne z sond znajdujących się na powierzchni na Ziemię.

Data publikacji 5 lutego 2020

ALMA obserwuje skutki walki dwóch gwiazd

Astronomowie korzystający z teleskopu ALMA (Atacama Large Milimeter/submilimeter Array) zaobserwowali osobliwy obłok gazowy, który powstał w trakcie konfrontacji dwóch gwiazd. Jedna z owych gwiazd rozrosła się na tyle, że pochłonęła drugą, która z kolei po spirali opadła do wnętrza swojej partnerki prowokując odrzucenie jej rozległej otoczki gazowej. Tak samo jak ludzie, gwiazdy zmieniają się z

Data publikacji 5 lutego 2020

Solar Orbiter – wyprawa po tajemnice Słońca z udziałem Polski

Rankiem 10 lutego br. z Przylądka Canaveral na Florydzie w przestrzeń kosmiczną wystrzelona zostanie europejska sonda Solar Orbiter. Na jej pokładzie znajduje się m.in. teleskop rentgenowski STIX, opracowany z dużym udziałem Centrum Badań Kosmicznych Polskiej Akademii Nauk. [spreaker type=player resource=”episode_id=22556527″ width=”100%” height=”200px” theme=”light” playlist=”false” playlist-continuous=”false” autoplay=”false” live-autoplay=”false” chapters-image=”true” episode-image-position=”right” hide-logo=”false” hide-likes=”false” hide-comments=”false” hide-sharing=”false” hide-download=”true”] Celem

Data publikacji 5 lutego 2020

Masywne wypływy gazu z galaktyk napędzane przez supermasywne czarne dziury

Aktywne jądra galaktyczne (AGN) to supermasywne czarne dziury w centrach galaktyk, które akreują materię do swoich gorących dysków materii, uwalniając przy tym energię pod postacią błysków promieniowania lub w formie dżetów poruszających się z prędkością bliską prędkości światła. Owe energetyczne rozbłyski z kolei napędzają wypływy zjonizowanego, neutralnego i cząsteczkowego gazu, które mogą rozciągać się nawet

Data publikacji 4 lutego 2020

Jak sonda MAVEN krążąca wokół Marsa może rozwiązać problemy z radiem na Ziemi?

Krążąca wokół Marsa sonda MAVEN (Mars Atmosphere and Volatile EvolutioN) odkryła „warstwy” i „luki” w elektrycznie naładowanej, górnej części atmosfery (tzw. jonosferze) Marsa. Zjawisko to występuje bardzo powszechnie na Ziemi i odpowiada za nieprzewidywalne zakłócenia w komunikacji radiowej. Niemniej, póki co nie udało nam się ich w pełni zrozumieć, bowiem powstają one na wysokościach, na których niezwykle

Data publikacji 4 lutego 2020

Astronomowie poszukują pozostałości po przejściu fal grawitacyjnych

Astronomowie regularnie obserwują fale grawitacyjne (GW) – zmarszczki czasoprzestrzeni – powstałe w zderzeniach par czarnych dziur. Ogólna teoria względności Einsteina przewiduje, że GW, które rozciągają i ściskają przestrzeń, na stałe zniekształcają przestrzeń, pozostawiając po sobie „pozostałość/pamięć” fali. Niemniej jednak, jak na razie efekt ten jeszcze nie został dostrzeżony, bowiem powinien być on ekstremalnie mały i

Data publikacji 4 lutego 2020

Lodowe serce sprawia, że na Plutonie jest całkiem wietrznie

Słynna struktura na Plutonie w kształcie serca, nazwana Tombaugh Regio, stała się sławna po tym, jak sonda New Horizons wykonała zdjęcia planety karłowatej w 2015 roku i potwierdziła, że nie jest to tylko martwa skała, jak sądzili naukowcy. Teraz nowe badania pokazują, że słynne azotowe serce Plutona rządzi także cyrkulacją atmosferyczną. Odkrywanie, jak zachowuje się

Data publikacji 3 lutego 2020

Vera Rubin nie dostała Nobla. Teraz jej imieniem nazwano teleskop

Vera Rubin, młoda astronomka pracująca w Carnegie Institution in Washington w latach siedemdziesiątych XX wieku wywróciła astronomię do góry nogami. Uciekając od kontrowersji w świecie kosmologii, całkowicie zanurzyła się w świecie galaktyk spiralnych, odkrywając wkrótce, że mówią one znacznie więcej niż ktokolwiek dotąd przypuszczał. Od tysięcy lat ludzie zakładali, że gdy spoglądają w nocne niebo,

Data publikacji 3 lutego 2020

Ile gwiazd zderza się ze sobą jako czarne dziury?

Od przełomu, który stanowił świt astronomii fal grawitacyjnych w 2015 roku, naukowcom udało się odkryć kilkanaście par czarnych dziur – tak zwanych układów podwójnych czarnych dziur – dzięki ich zderzeniom. Niemniej jednak, naukowcy wciąż zastanawiają się ile z tych czarnych dziur powstało z gwiazd i w jaki sposób znalazły się one tak blisko siebie w

Data publikacji 3 lutego 2020

Gwiazdozbiry #008: nietypowe małżeństwo dwóch starych gwiazd…

[spreaker type=player resource=”episode_id=22341300″ width=”100%” height=”200px” theme=”light” playlist=”false” playlist-continuous=”false” autoplay=”false” live-autoplay=”false” chapters-image=”true” episode-image-position=”right” hide-logo=”false” hide-likes=”false” hide-comments=”false” hide-sharing=”false” hide-download=”true”]

Data publikacji 30 stycznia 2020

Kosmiczny Teleskop Spitzer przechodzi na emeryturę

NASA oficjalnie wyłącza jedno ze swoich najlepszych obserwatoriów – Kosmiczny Teleskop Spitzer – który od 16 lat obserwował niebo w podczerwieni. To właśnie dzisiaj kontrolerzy misji wprowadzają teleskop w stan stałej hibernacji. Przez całe lata, Spitzer zaglądał za pyłowe obłoki w poszukiwaniu niewidocznych gwiazd i galaktyk, odkrył niemal niewidoczny pierścień Saturna i pomógł w odkryciu

Data publikacji 30 stycznia 2020

Zdjęcia powierzchni Słońca z nowego teleskopu. Nowa era dla heliofizyków

Naukowcy opublikowali właśnie pierwsze zdjęcia wykonane za pomocą nowego Teleskopu Słonecznego im. Daniela K. Inouye, który powstał na wyspie Maui na Hawajach. Już pierwsze zdjęcia wprawiły badaczy w zachwyt. Prosto z marszu otrzymaliśmy zdjęcia, które są najbardziej szczegółowymi zdjęciami powierzchni Słońca w historii. Na opublikowanych zdjęciach można dostrzec szczegóły powierzchni o rozmiarach maks. 30 kilometrów.

Data publikacji 29 stycznia 2020

Inżynierowie misji Voyager 2 usuwają usterkę na pokładzie sondy

Inżynierowie misji Voyager 2 pracują nad przywróceniem sondy do normalnego trybu pracy po tym jak sonda uruchomiła jedną z autonomicznych procedur ochrony przed usterkami. W oprogramowaniu obu Voyagerów znajduje się wiele takich procedur, których zadaniem jest autonomiczne podjęcie działań w celu ochrony sondy w przypadku wystąpienia usterki. Inżynierowie z Jet Propulsion Laboratory w Pasadenie utrzymują

Data publikacji 29 stycznia 2020

15:06 – czy tym razem wystartuje Falcon 9 z kolejnymi Starlinkami?

Dzisiaj na godzinę 15:06 polskiego czasu zaplanowano start rakiety Falcon 9 z kolejną, czwartą już grupą satelitów Starlink. Pierwotnie start planowano na 27. stycznia, ale pogoda uniemożliwiła start rakiety. Tak samo było wczoraj, a zatem dzisiaj trzecia próba startu. Relację ze startu możecie oglądać poniżej. Wykorzystywany tym razem egzemplarz rakiety w marcu 2019 roku wyniósł

Data publikacji 29 stycznia 2020

Chandra obserwuje powstawanie mega-gromady galaktyk

Astronomowie korzystający z danych zebranych przez Obserwatorium Rentgenowskie Chandra oraz inne teleskopy stworzyli szczegółową mapę nietypowego zderzenia czterech gromad galaktyk. Z czasem wszystkie cztery gromady – każda o masie co najmniej kilkuset bilionów mas Słońca – połączą się w jedną, tworząc w ten sposób jeden z najmasywniejszych obiektów we wszechświecie. Gromady galaktyk to największe struktury