PULS KOSMOSU

Radek Kosarzycki

Miesiąc: kwiecień 2025

M15
  • Data publikacji

Czarne dziury o masie pośredniej w gromadzie M15? Te gwiazdy na to wskazują!

Czarnych dziur o masie gwiazdowej znamy mnóstwo. Jeszcze więcej udało się odkryć i opisać supermasywnych czarnych dziur znajdujących się w centrach masywnych galaktyk. Między nimi występuje jednak istotna luka, którą naukowcy starają się od dawna wypełnić. Ich poszukiwania jednak idą jak po grudzie. Między tymi dwiema kategoriami czarnych dziur istnieje luka, w której powinny znajdować
Czytaj więcej
  • Data publikacji

Sonda Juno wraca do pracy. Na chwilę wdarł się niepokój

Wszystko wskazuje na to, że kryzys został zażegnany. Sonda kosmiczna od lat krążąca wokół Jowisza zasokoczyła naukowców wchodząc bez ostrzeżenia w tryb awaryjny podczas zbliżania się po raz 71. do największej planety Układu Słonecznego. Dane otrzymane z pokładu sondy Juno wskazują, że zasilana energią słoneczną sonda kosmiczna dwukrotnie weszła w tryb awaryjny 4 kwietnia podczas
Czytaj więcej
  • Data publikacji

SpaceX otrzymał nowe zlecenie. Czwarty lądownik Intuitive Machines poleci na Księżyc w 2027 roku

To się nazywa determinacja. Zaledwie miesiąc temu firma Intuitive Machines musiała przegryźć gorzką pigułkę, gdy przygotowany przez nią lądownik IM-2 przewrócił się na bok po lądowaniu na powierzchni Księżyca. Mimo tego, właśnie otrzymaliśmy informację, że firma absolutnie nie zraziła się do programu księżycowego i już teraz planuje kolejne misje. O tym, że lądownik IM-3 już
Czytaj więcej
  • Data publikacji

To jedna z najgęstszych egzoplanet, jakie kiedykolwiek odkryto. Naukowcy odkrywają tajemnice K2-360b

Międzynarodowy zespół astronomów ogłosił właśnie odkrycie nietypowego układu planetarnego. Układ skatalogowany pod numerem K2-360 znajduje się 750 lat świetlnych od nas. Jak na razie wiemy, że znajduje się w nim gwiazda podobna do Słońca i dwie planety, z których jedna charakteryzuje się zaskakująco wysoką gęstością. Wokół gwiazdy centralnej opisywanego układu krążą dwie planety. Ta, która
Czytaj więcej
  • Data publikacji

To nowy rozdział w chińskim programie kosmicznym. Na pokład stacji Tiangong poleci astronauta z Pakistanu

To prawdziwy przełom w chińskim programie kosmicznym. Przedstawiciele sektora kosmicznego z Państwa Środka właśnie poinformowali o podpisaniu umowy na wyszkolenie i wysłanie pakistańskiego astronauty na pokład chińskiej stacji kosmicznej Tiangong. Będzie to pierwszy zagraniczny astronauta na pokładzie najnowszego laboratorium orbitalnego zbudowanego przez Chiny zaledwie kilka lat temu. Mało tego, będzie to także pierwszy przypadek wyszkolenia
Czytaj więcej
  • Data publikacji

ESA alarmuje. Na orbicie znajduje się za dużo rzeczy, coraz trudniej je kontrolować

Panie i Panowie! Śmieci kosmiczne już teraz przyprawiają naukowców o poważny ból głowy. Ich liczba na orbicie rośnie w zdecydowanie za szybkim tempie. Mało tego, jak donoszą eksperci Europejskiej Agencji Kosmicznej (ESA) w najnowszym wyrazie, liczba ta będzie rosła, nawet jeżeli zaprzestaniemy (a przecież tak się nie stanie) wysyłania nowych ładunków w przestrzeń kosmiczną. Sytuacja
Czytaj więcej
  • Data publikacji

Zastąpią Roskosmos. To m.in. polscy inżynierowie uratują historyczną misję Europejskiej Agencji Kosmicznej na Marsa

Po ataku Rosji na Ukrainę dalsze losy historycznej misji ExoMars stanęły pod znakiem zapytania. Rosyjska Agencja Kosmiczna została wykluczona z projektu, a razem z nią cała konstrukcja lądownika marsjańskiego. Dzięki współpracy Włochów, Francuzów, Brytyjczyków i Polaków pierwszy europejski łazik prawdopodobnie jednak wyląduje na Marsie w 2028 roku. Inżynierom z polskiej firmy Astronika, w zastępstwie za
Czytaj więcej
  • Data publikacji

To absolutny rekord. Ta galaktyka urosła do potężnych rozmiarów i zaczęła się starzeć, gdy wszechświat dopiero powstawał

Astronomowie korzystający z Kosmicznego Teleskopu Jamesa Webba (JWST) zidentyfikowali najodleglejszą i najwcześniejszą znaną masywną „martwą” galaktykę, podważając naszą dotychczasową wiedzę na temat formowania się galaktyk we wczesnym wszechświecie. Galaktyka o nazwie RUBIES-UDS-QG-z7 wyróżnia się nie tylko niezwykłym wiekiem, ale także faktem, że przestała formować gwiazdy zaledwie 700 milionów lat po Wielkim Wybuchu — w epoce,
Czytaj więcej
  • Data publikacji

Oto TITAN. Polska firma zakończyła budowę ramienia robotycznego do misji kosmicznych

Co zrobić, gdy wart miliony euro satelita przestaje działać? Kiedy kosztowny sprzęt, który miał funkcjonować przez kilkanaście lat, traci zdolność manewrowania lub wymaga naprawy? Dotychczas odpowiedzią była deorbitacja i kosztowna budowa nowego satelity. Ten scenariusz może jednak wkrótce przejść do przeszłości. Dzięki ramieniu robotycznemu TITAN – konstrukcji warszawskiej firmy PIAP Space, opracowanej w projekcie Europejskiej
Czytaj więcej
  • Data publikacji

Pierwszy moduł księżycowej stacji kosmicznej Gateway właśnie dotarł do USA. Do startu jeszcze okrutnie daleko

Powrót człowieka na Księżyc niemiłosiernie się opóźnia. Okazuje się, że realizacja takiego przedsięwzięcia jest równie trudna i czasochłonna co ponad 50 lat temu. Ludzie mieli chodzić po powierzchni Księżyca już rok temu, a tymczasem Starship, którego jedna z wersji miała służyć za lądownik księżycowy, na razie nie wykonał ani jednego lotu orbitalnego. Wizja szybkiego załogowego
Czytaj więcej
  • Data publikacji

Gemini South ujawnia kształt i pochodzenie planetoidy 2024 YR4, która może uderzyć w Księżyc

Astronomowie korzystający z teleskopu Gemini South w Chile skonstruowali szczegółowy model 3D niedawno odkrytej planetoidy bliskiej Ziemi 2024 YR4. Skała kosmiczna wielkości domu, o której uważa się, że pochodzi z głównego pasa planetoid, należy do największych obiektów, o których wiemy, że może uderzyć w powierzchnię Księżyca. Planetoida odkryta 27 grudnia 2024 r. przez Asteroid Terrestrial-impact
Czytaj więcej
  • Data publikacji

Życie na Tytanie? To nie jest takie proste

Tytan jest bez wątpienia jednym z najciekawszych globów w Układzie Słonecznym. Ten największy księżyc Saturna jest jedynym księżycem z gęstą atmosferą i jedynym globem poza Ziemią, na powierzchni którego znajduje się mnóstwo materii organicznej, oraz jeziora i rzeki. Siłą rzeczy naukowcy od dawna zastanawiają się, czy na powierzchni Tytana przypadkiem nie istnieje żadna forma życia.
Czytaj więcej
  • Data publikacji

W końcu! Naukowcy ustalili długość doby na Uranie

Astronomowie dokonali przełomu w zrozumieniu Urana, precyzyjnie określając długość jego dnia. Okazało się, że dekady temu przelatująca w pobliżu planety sonda Voyager 2 dokonała tego samego zaskakująco dokładnie i pomyliła się tylko o kilkadziesiąt sekund. Do pomiaru zastosowano nową metodę, która pozwoliła poprawić dokładność poprzednich pomiarów o współczynnik 1000. Efekt? W końcu wiemy, że doba
Czytaj więcej
  • Data publikacji

Łaziki księżycowe umieścili w dawnej kopalni węgla. Poradziły sobie z testem znakomicie

Korea Południowa zbyt często nie pojawia się w doniesieniach dotyczących astronomii czy przestrzeni kosmicznej. Kraj ten jak dotąd wysłał w kierunku Księżyca sondę Danuri (i odniósł absolutny sukces), ale poza tym raczej nie rozpoczął jeszcze swojej walki o udział w światowym sektorze kosmicznym. Okazuje się jednak, że prace trwają. Jak się teraz dowiadujemy naukowcy z
Czytaj więcej
  • Data publikacji

Czy istnieją galaktyki bez gwiazd? Naukowcy poszukują pustego halo ciemnej materii

Uważa się, że galaktyki powstają w centrum lokalnych zagęszczeń ciemnej materii. Każda galaktyka zanurzona jest w halo materii związanej grawitacyjnie i rozciągającej się daleko poza widoczną część galaktyki. Owe skupiska odgrywają kluczową rolę w formowaniu się gwiazd, ponieważ to ich przyciąganie grawitacyjne pozwala skupić w jednym miejscu gaz, który ostatecznie łączy się w gwiazdy. Powstaje
Czytaj więcej
Jowisz
  • Data publikacji

Burza słoneczna ścisnęła magnetosferę Jowisza. W atmosferze planety zrobiło się gorąco

W 2017 r. intensywny strumień wiatru słonecznego drastycznie skompresował rozległą magnetosferę Jowisza, ściskając ją i wywołując swoistą falę upałów, która rozciągnęła się na połowę planety. O najnowszym odkryciu naukowcy piszą w artykule opublikowanym w periodyku Geophysical Research Letters. Zjawisko to zostało po raz pierwszy wykryte przez astronomów obserwujących atmosferę Jowisza z Obserwatorium Kecka na Hawajach.
Czytaj więcej
  • Data publikacji

Łazik Curiosity zaskakuje. Te cząsteczki z Marsa przypominają podstawowe składniki życia

Od stuleci ludzie zadają sobie pytanie o to, czy na Marsie istnieje, a jeżeli nie, to czy kiedykolwiek istniało jakieś życie. Orbitery, lądowniki, łaziki oraz drony bezustannie poszukują odpowiedzi na to pytanie. Choć wciąż nie jesteśmy w stanie jednoznacznie stwierdzić, jak naprawdę było, to najnowsze odkrycia wciąż podtrzymują nadzieję na znalezienie śladów dawnego życia na
Czytaj więcej
  • Data publikacji

Tak może wyglądać następca drona Ingenuity. NASA rozważa wysłanie dużego drona na Marsa

Naukowcy z NASA przedstawili właśnie śmiałą nową koncepcję eksploracji Marsa: zaawansowaną technologicznie misję drona o nazwie Nighthawk. Zaprojektowany jako następca przełomowego śmigłowca Ingenuity, nowy dron miałby skupić się na badaniu wschodniej części Noctis Labirynthus, czyli fascynującym rejonie Marsa naznaczonym dawnymi wulkanami, krętymi kanionami, wydmami i pozostałościami po płynącej kiedyś lawie. Zaprezentowana na Lunar and Planetary
Czytaj więcej
  • Data publikacji

Układ dwóch masywnych białych karłów tuż obok Ziemi. Skazane na zderzenie

Zespół astronomów z University of Warwick zidentyfikował zaledwie 150 lat świetlnych od Ziemi wyjątkowo rzadką kompaktową parę masywnych białych karłów, które po spirali powoli zbliżają się do siebie. Wszystko wskazuje na to, że układ odkryty wewnątrz naszej galaktyki ostatecznie eksploduje jako supernowa typu Ia. Z uwagi na niewielką odległość od nas, w takiej odległości byłaby
Czytaj więcej