Kosmologia – Strona 28 – PULS KOSMOSU

Data publikacji 10 maja 2016

Burzliwy ośrodek międzygwiezdny

Gaz w galaktykach zazwyczaj porusza się z bardzo dużymi, często nawet naddźwiękowymi prędkościami dowodząc tym samym, że ośrodek międzygwiezdny jest bardzo turbulentny. Przyglądając się obłokom gazu w naszej własnej Drodze Mlecznej astronomowie byli w stanie udowodnić w toku różnych obserwacji, że także tutaj ośrodek międzygwiezdny jest turbulentny. Generalnie turbulencje stanowią kluczowy parametr fizyczny w procesie powstawania

Data publikacji 9 maja 2016

Intensywny wiatr w otoczeniu czarnej dziury

Międzynarodowy zespół astrofizyków odkrył intensywny wiatr w pobliżu jednej z najbliższych nam czarnych dziur. Podczas obserwacji V404 Cygni, gwiazdy która gwałtownie i bardzo jasno rozbłysła w czerwcu 2015 roku po ponad 25 latach spokoju, zespół rozpoczął wykonywanie pomiarów optycznych dysku akrecyjnego wokół czarnej dziury za pomocą 10.4-metrowego teleskopu Gran Telescopio CANARIAS (GTC) – największego teleskopu

Data publikacji 6 maja 2016

Hubble obserwuje: NGC 4394 – galaktyka spiralna z poprzeczką

NGC 4394 to galaktyka spiralna z poprzeczką odkryta w 1784 roku przez Williama Herschela. Galaktyka znajduje się 55 milionów lat świetlnych od Ziemi w kierunku Gwiazdozbioru Warkocza Bereniki i należy do Gromady w Pannie. NGC 4394 to typowa galaktyka spiralna z poprzeczką charakteryzująca się jasnymi, spiralnymi ramionami wychodzącymi z końców poprzeczki przecinającej centralne zgrubienie galaktyki.

Data publikacji 6 maja 2016

Potężna fala uderzeniowa w łączącej się gromadzie galaktyk

Odkrycie przez doktoranta fizyki z University of Alabama (UAH) w Huntsville drugiej pod względem intensywności fali uderzeniowej powstałej wskutek łączenia się gromad galaktyk wywołało podniecenie wśród fizyków i astronomów, otwiera bowiem kolejne drzwi do badania tego typu zjawisk. Sarthak Dasadia, którego opiekunem jest profesor fizyki Ming Sun, odkrył bardzo silną falę uderzeniową w łączącej się

Data publikacji 5 maja 2016

Dokładnie zmierzona czarna dziura o masie 660 milionów mas Słońca

Ma masę 660 milionów razy większą od masy Słońca, a otaczający ją dysk gazu wiruje z prędkością prawie 2 milionów kilometrów na godzinę. Ta supermasywna czarna dziura leży w środku galaktyki NGC 1332 oddalonej od nas o 73 miliony lat świetnych. Międzynarodowy zespół naukowców zmierzył jej masę z niespotykaną dotąd dokładnością. Wyniki ich przełomowych obserwacji

Data publikacji 4 maja 2016

Test ASKAP pozwolił odkryć potężną czarną dziurę

Wyobraź sobie, że zakładasz nową parę okularów, rozglądasz się aby je sprawdzić i zauważasz potwora – dokładnie do tego doszło gdy skierowano anteny ASKAP w kierunku grupy trzech łączących się galaktyk 1.8 miliarda lat świetlnych od Drogi Mlecznej. Rzeczonym potworem jest supermasywna czarna dziura o masie 3 miliardów mas Słońca. Uważa się, że wszystkie galaktyki

Data publikacji 29 kwietnia 2016

Hubble obserwuje galaktykę ukrywającą się w gwiazdach nocnego nieba

Rewelacyjne zdjęcie wykonane za pomocą Kosmicznego Teleskopu Hubble’a przedstawia galaktykę UGC 477 znajdującą się ponad 110 milionów lat świetlnych od Drogi Mlecznej w Gwiazdozbiorze Ryb (Pisces). UGC 477 to galaktyka o niskiej jasności powierzchni (LSB). Po raz pierwszy zaproponowane w 1976 roku istnienie galaktyk LSB zostało potwierdzone w 1986 roku gdy odkryto galaktykę Malin 1.

Data publikacji 25 kwietnia 2016

Hubble obserwuje: NGC 4111

Elegancja i prostota NGC 4111, galaktyki widzianej na powyższym zdjęciu wykonanym za pomocą Kosmicznego Teleskopu Hubble’a, skrywa dużo bardziej gwałtowną historię niż mogłoby się wydawać. NGC 4111 to galaktyka soczewkowa znajdująca się około 50 milionów lat świetlnych od nas w Gwiazdozbiorze Psów Gończych (Canes Venatici). Galaktyki soczewkowe stanowią pośrednie ogniwo pomiędzy galaktykami eliptycznymi i spiralnymi.

Data publikacji 19 kwietnia 2016

HAWC czyli nowe spojrzenie na wysoko-energetyczne niebo

Stany Zjednoczone oraz Meksyk stworzyły wspólnie High Altitude Water Cherenkov (HAWC) Gamma-ray Observatory, za pomocą którego mogą obserwować najbardziej energetyczne zjawiska we Wszechświecie – pozostałości po śmierci masywnych gwiazd, świecące obłoki elektronów wokół ekstremalnie szybko obracających się gwiazd neutronowych czy supermasywne czarne dziury podczas pożerania materii i emitowania silnych dżetów cząsteczek. Te gwałtowne eksplozje emitują wysokoenergetyczne

Data publikacji 18 kwietnia 2016

Fermi idealnym teleskopem do rejestrowania źródeł fal grawitacyjnych

14 września ubiegłego roku podróżujące od ponad czterech miliardów lat fala grawitacyjne zaburzyły czasoprzestrzeń w pobliżu Ziemi. Zaburzenie powstałe wskutek połączenia się dwóch czarnych dziur, zostało zarejestrowane przez obserwatorium LIGO (Laser Interferometer Gravitational-Wave Observatory) w Hanford, w stanie Waszyngton oraz w Livingston, w stanie Luizjana. Wydarzenie to zapisało się w historii jako pierwsze wykrycie fal

Data publikacji 15 kwietnia 2016

Hubble zagląda w paszczę Leo A

Na pierwszy rzut oka powyższe zdjęcie wykonane za pomocą Kosmicznego Teleskopu Hubble’a wydaje się przedstawiać paletę różnych obiektów kosmicznych, jednak sieć gwiazd przedstawionych na tym zdjęciu w rzeczywistości składa się na jeden obiekt – pobliską galaktykę karłowatą znaną jako Leo A. Te kilka milionów gwiazd składające się na galaktykę jest na tyle rozstrzelone, że można

Data publikacji 14 kwietnia 2016

Ciemna galaktyka karłowata dostrzeżona dzięki soczewkowaniu

Delikatne zniekształcenia ukryte na niesamowitym zdjęciu wykonanym za pomocą obserwatorium ALMA przedstawiającym soczewkę grawitacyjną SDP.81 wskazują, że ciemna galaktyka karłowata skrywa się w halo dużo większej galaktyki znajdującej się prawie 4 miliardy lat świetlnych od Ziemi. Odkrycie pozwala mieć nadzieję, że ALMA będzie dostrzegała teraz dużo więcej takich obiektów i pomoże astronomom w poszukiwaniu odpowiedzi

Data publikacji 14 kwietnia 2016

Gromada galaktyk w Piecu

Powyższe nowe zdjęcie wykonane za pomocą teleskopu VLT Survey Telescope (VST) w Obserwatorium Paranal w Chile przedstawia spektakularne zagęszczenie galaktyk znane jako Gromada w Piecu, którą można znaleźć w gwiazdozbiorze Piec znajdującym się w części nieba widocznej z południowej półkuli. Gromada składa się z galaktyk różnego kształtu i rozmiaru, z których część skrywa ciemne tajemnice.

Data publikacji 7 kwietnia 2016

Potężna czarna dziura odkryta w nieoczekiwanym miejscu

Astronomowie odkryli niemal rekordową supermasywną czarną dziurę o masie 17 miliardów mas Słońca w bardzo nietypowym miejscu: w centrum galaktyki znajdującej się w stosunkowo pustym obszarze Wszechświata. Obserwacje przeprowadzone za pomocą Kosmicznego Teleskopu Hubble’a oraz Teleskopu Gemini na Hawajach mogą wskazywać, że tak monstrualnych rozmiarów obiekty mogą być powszechniejsze we Wszechświecie niż nam się wydawało.

Data publikacji 5 kwietnia 2016

To jednak nie była poświata po szybkim błysku radiowym

W lutym tego roku zespół astronomów poinformował o odkryciu poświaty po tajemniczym zjawisku jakim jest szybki błysk radiowy, dzięki czemu udało się precyzyjnie ustalić miejsce, z którego pochodził błysk, co od lat było celem badań tych tajemniczych zjawisk. Nowe badania prowadzone przez astronomów z Harvardu Petera Williamsa i Edo Bergera wskazują, że emisja radiowa, którą

Data publikacji 1 kwietnia 2016

UGC 4459 – nieregularna galaktyka karłowata

Chociaż mniej słynne niż ich eliptyczne i spiralne kuzynki, nieregularne galaktyki karłowate takie jak powyższa uchwycona na zdjęciu wykonanym przez Kosmiczny Teleskop Hubble, stanowią najpowszechniejszy typ galaktyk we Wszechświecie. Znana jako UGC 4459, ta konkretna galaktyka karłowata znajduje się ok. 11 milionów lat świetlnych od Ziemi w gwiazdozbiorze Wielkiej Niedźwiedzicy, w której znajduje się także Galaktyka Wiatraczek (M101),

Data publikacji 31 marca 2016

Pierwsza gwiazda neutronowa dostrzeżona w Galaktyce Andromedy

Dekady poszukiwań w pobliskiej 'bliźniaczej’ do Drogi Mlecznej Galaktyce Andromedy (M31) w końcu przyniosły rezultaty. W danych zebranych przez kosmiczny teleskop XMM-Newton udało się odkryć pierwszą gwiazdę neutronową w M31. Galaktyka Andromedy to popularny cel badań wśród astronomów. W bezksiężycowe noce często można ją dojrzeć nawet gołym okiem. Jej bliskość, a zarazem podobieństwo budowy do

Data publikacji 29 marca 2016

Radioteleskop o średnicy 150 000 km i gorąca niespodzianka

Korzystając ze znajdującego się na orbicie radioteleskopu oraz czterech naziemnych radioteleskopów astronomowie osiągnęli najlepszą w historii rozdzielczość (zdolność rozdzielania szczegółów obiektów astronomicznych). Ich osiągnięcie dostarczyło nam kilku niespodzianek, które wskazują na możliwość postępu w badaniach kwazarów, supermasywnych czarnych dziur znajdujących się w centrach galaktyk. Naukowcy połączyli rosyjskiego satelitę RadioAstron z teleskopami naziemnymi, tworząc wirtualny radioteleskop o

Data publikacji 29 marca 2016

Badanie tempa powstawania gwiazd w odległych galaktykach

Kiedy myślimy o galaktykach – myślimy przede wszystkim o potężnych zbiorach gwiazd. W rzeczy samej gwiazdy stanowią najważniejszy składnik każdej galaktyki. Aby zrozumieć prawa fizyczne stojące za ewolucją i powstawaniem galaktyk niezbędna jest wiedza o tempie formowania gwiazd w takiej galaktyce. Ta informacja opisuje aktywność galaktyki: w młodych galaktykach zawierających duże ilości gazu powstaje bardzo

Data publikacji 28 marca 2016

Czyżby udało się zaobserwować skutek anihilacji ciemnej materii?

Żyjemy w niesamowitej epoce rozwoju astrofizyki. Przełomowe odkrycia takie jak egzoplanety, fale grawitacyjne od zlewających się czarnych dziur czy przyspieszanie rozszerzania się wszechświata pojawiają się praktycznie co dekadę, a czasami nawet częściej. Jednak jednym z najbardziej nieoczekiwanych, tajemniczych i stanowiących wyzwanie odkryć było odkrycie, że olbrzymia część materii we Wszechświecie nie może być zaobserwowana bezpośrednio.