marzec 2016 – PULS KOSMOSU

Data publikacji 31 marca 2016

ALMA odkrywa dysk protoplanetarny wokół TW Hydrae z niespodzianką

Powyższe nowe zdjęcie wykonane za pomocą Atacama Large Milimeter/submilimeter Array (ALMA) stanowi najbardziej szczegółowe zdjęcie dysku protoplanetarnego wokół pobliskiej gwiazdy podobnej do Słońca TW Hydrae. W dysku wyraźnie widać lukę w tej samej odległości od gwiazdy co w przypadku układu Słońce – Ziemia, co oznacza, że możemy być świadkami powstawania młodej wersji naszej planety, lub

Data publikacji 31 marca 2016

Pierwsza gwiazda neutronowa dostrzeżona w Galaktyce Andromedy

Dekady poszukiwań w pobliskiej 'bliźniaczej’ do Drogi Mlecznej Galaktyce Andromedy (M31) w końcu przyniosły rezultaty. W danych zebranych przez kosmiczny teleskop XMM-Newton udało się odkryć pierwszą gwiazdę neutronową w M31. Galaktyka Andromedy to popularny cel badań wśród astronomów. W bezksiężycowe noce często można ją dojrzeć nawet gołym okiem. Jej bliskość, a zarazem podobieństwo budowy do

Data publikacji 31 marca 2016

Mapa skalistej egzoplanety odkrywa przed nami półpłynny świat

Międzynarodowy zespół astronomów pracujący pod kierownictwem naukowców z University of Cambridge zarejestrował najbardziej jak dotąd szczegółowy zapis składu chemicznego egzoplanety skalistej. Jednocześnie udało się dostrzec, że jedna połowa planety jest całkowicie stopiona, a druga jest całkowicie stała. Według naukowców, warunki panujące na gorącej części planety są na tyle ekstremalne, że mogły spowodować odparowanie atmosfery przez

Data publikacji 31 marca 2016

G1.9+0.3 – co spowodowało eksplozję najmłodszej supernowej w Drodze Mlecznej?

Naukowcy wykorzystali dane z Obserwatorium Rentgenowskiego Chandra oraz sieci Jansky Very Large Array do odnalezienia obiektu odpowiadającego za najnowszą supernową w Drodze Mlecznej. W tym celu zastosowano nową technikę, której wykorzystanie może mieć wpływ na naszą wiedzę o innych supernowych typu Ia – klasie gwiezdnych eksplozji, którą naukowcy wykorzystują do określania tempa rozszerzania się Wszechświata.

Data publikacji 31 marca 2016

Poszukiwanie pozaziemskiej inteligencji rozszerzone o 20 000 gwiazd

Poszukiwanie sygnałów radiowych z innych planet właśnie zostało rozszerzone na 20 000 gwiazd, które wcześniej były uważane za nieciekawe cele do poszukiwania inteligentnego życia pozaziemskiego. Nowe dane naukowe wskazują, że planety krążące wokół czerwonych karłów – ciemnych, długo żyjących gwiazd, miliardy lat starszych od Słońca – warto jednak przeanalizować pod kątem występowania na nich życia.

Data publikacji 30 marca 2016

Amatorzy astronomii zaobserwowali uderzenie planetoidy w Jowisza

W niedzielę 20 marca w mediach społecznościowych i na forach internetowych zrzeszających amatorów astronomii zawrzało. Kilka dni temu w sieci zaczęły krążyć informacje o uderzeniu jakiegoś obiektu w Jowisza. Amator astronomii z Modling w Austrii Gerrit Kernbauer zarejestrował sekwencję wideo, na której widać trwający zaledwie sekundę błysk światła na krawędzi Jowisza. Inny film przedstawiający to samo zdarzenie

Data publikacji 30 marca 2016

Magnetary mogą odpowiadać za wyjątkowo jasne supernowe

Obliczenia wykonane przez naukowców wskazują, że wysoce namagnetyzowane, gwałtownie rotujące gwiazdy neutronowe zwane magnetarami mogły być źródłem energii dwóch wyjątkowo jasnych gwiezdnych eksplozji. Eksplozje gwiazd znane jako supernowe zazwyczaj świecą miliard razy jaśniej niż Słońce. Super-jasne supernowe (SLSNe) to stosunkowo nowa i rzadko występująca klasa gwiezdnych eksplozji charakteryzująca się jasnością 10 do 100 razy większą niż

Data publikacji 29 marca 2016

Radioteleskop o średnicy 150 000 km i gorąca niespodzianka

Korzystając ze znajdującego się na orbicie radioteleskopu oraz czterech naziemnych radioteleskopów astronomowie osiągnęli najlepszą w historii rozdzielczość (zdolność rozdzielania szczegółów obiektów astronomicznych). Ich osiągnięcie dostarczyło nam kilku niespodzianek, które wskazują na możliwość postępu w badaniach kwazarów, supermasywnych czarnych dziur znajdujących się w centrach galaktyk. Naukowcy połączyli rosyjskiego satelitę RadioAstron z teleskopami naziemnymi, tworząc wirtualny radioteleskop o

Data publikacji 29 marca 2016

Badanie tempa powstawania gwiazd w odległych galaktykach

Kiedy myślimy o galaktykach – myślimy przede wszystkim o potężnych zbiorach gwiazd. W rzeczy samej gwiazdy stanowią najważniejszy składnik każdej galaktyki. Aby zrozumieć prawa fizyczne stojące za ewolucją i powstawaniem galaktyk niezbędna jest wiedza o tempie formowania gwiazd w takiej galaktyce. Ta informacja opisuje aktywność galaktyki: w młodych galaktykach zawierających duże ilości gazu powstaje bardzo

Data publikacji 29 marca 2016

Model tłumaczy długotrwałe erupcje na Enceladusie

Sonda Cassini obserwuje gejzery tryskające z południowego bieguna Enceladusa (jednego z księżyców Saturna) od 2005 roku, jednak proces napędzający i podtrzymujące te erupcje pozostaje wciąż nieodkryty. Teraz naukowcy z University of Chicago oraz Princeton University odkryli mechanizm, w którym cykliczne oddziaływania pływowe z Saturnem mogą napędzać długotrwałe erupcje na Enceladusie. „Erupcje do których dochodzi na

Data publikacji 29 marca 2016

Herschel odkrywa wstęgę przyszłych gwiazd

Gwiazdy powstają wszędzie wokół nas. Droga Mleczna pełna jest obłoków pyłu i gazu, które mogą stać się żłobkami, w których będą powstawać kolejne generacje gwiazd. Dzięki kosmicznemu obserwatorium Herschel możemy teraz zajrzeć do wnętrza takich obłoków i sprawdzić co się w nich naprawdę dzieje. Może się to wydawać ironiczne, ale poszukując miejsc, w których mogą

Data publikacji 29 marca 2016

Nowa symulacja Słońca pozwala na badanie procesów w różnej skali

Zespół naukowców z USA, Chin i Japonii opracował symulację komputerową Słońca, która jest w stanie odtworzyć zarówno procesy wielkoskalowe jak i te zachodzące w małej skali. W najnowszym artykule opublikowanym w periodyku Science naukowcy opisują zasady działania nowej symulacji i uzasadniają dlaczego wydaje im się, że pozwoli ona zmierzyć się z najważniejszymi pytaniami heliofizyki. Przez lata

Data publikacji 28 marca 2016

Symulacja atmosfery gorącego gazowego olbrzyma

Burzliwa atmosfera gorącej, gazowej planety znanej jako HD 80606b przedstawiona na powyższej symulacji opartej na danych zebranych przez kosmiczny Teleskop Spitzer. Planeta ta spędza większość swojego czasu daleko od swojej gwiazdy macierzystej zbliżając się na bardzo małą odległość co 111 dni. Kosmiczny Teleskop Spizer był w stanie zmierzyć cały cykl ogrzewania tej planety i określić

Data publikacji 28 marca 2016

Czyżby udało się zaobserwować skutek anihilacji ciemnej materii?

Żyjemy w niesamowitej epoce rozwoju astrofizyki. Przełomowe odkrycia takie jak egzoplanety, fale grawitacyjne od zlewających się czarnych dziur czy przyspieszanie rozszerzania się wszechświata pojawiają się praktycznie co dekadę, a czasami nawet częściej. Jednak jednym z najbardziej nieoczekiwanych, tajemniczych i stanowiących wyzwanie odkryć było odkrycie, że olbrzymia część materii we Wszechświecie nie może być zaobserwowana bezpośrednio.

Data publikacji 27 marca 2016

Japończycy utracili kontakt z obserwatorium kosmicznym Hitomi

Japońska Agencja Kosmiczna JAXA poinformowała dzisiaj, że od wczorajszego popołudnia ma problem z komunikacją z niedawno wystrzelonym w przestrzeń kosmiczną obserwatorium rentgenowskim – przez co nie ma możliwości oceny stanu satelity. Satelita Hitomi, który do czasu wyniesienia w przestrzeń kosmiczną w połowie lutego nazywany był Astro-H (pisaliśmy o nim już TUTAJ), mógł doświadczyć niedoboru moc z uwagi na

Data publikacji 27 marca 2016

Dawne pokłady lodu wskazują na zmianę osi obrotu Księżyca

Czy księżycowa twarz mogła wyglądać inaczej w przeszłości? Nowe, sponsorowane przez NASA badania wskazują, że oś obrotu Księżyca przesunęła się o pięć stopni jakieś trzy miliardy lat temu. Dowody tego ruchu widoczne są w rozkładzie starych pokładów lodu na powierzchni Księżyca. „Dobrze nam znana 'twarz’ na Księżycu nie zawsze zwrócona była w kierunku Ziemi,” mówi

Data publikacji 26 marca 2016

Nowe mapy Tytana w podczerwieni

Obydwa powyższe zdjęcia wskazują cztery syntetyczne widoki Tytana stworzone na podstawie danych zebranych przez VIMS (spektrometr w zakresie optycznym i podczerwonym) zainstalowany na pokładzie sondy Cassini w latach 2004-2015. Owe zdjęcia doskonale obrazują postęp jaki nastąpił w tworzeniu wyraźnych map Tytana z licznych obserwacji przeprowadzonych za pomocą instrumentu VIMS w różnych warunkach oświetlenia i widoczności.

Data publikacji 26 marca 2016

Google dzisiaj przypomina o konkursie Google Lunar X-Prize

Nie wiem czy dzisiaj zauważyliście w swojej przeglądarce, ale Google dzisiaj postanowił delikatnie przypomnieć o swoim konkursie Google Lunar X-Prize. A link prowadzi do serii filmów opisujących poszczególne zespoły, które wciąż jeszcze biorą udział w wyścigu. Pozwoliłem sobie przedstawić je Wam poniżej, w dużym rozmiarze 🙂

Data publikacji 25 marca 2016

Księżyce Saturna mogą być młodsze od dinozaurów!

Najnowsze badania wskazują, że niektóre lodowe księżyce Saturna jak i jego słynne pierścienie mogą być bardzo świeżym dodatkiem do jego otoczenia. Ich gwałtowne powstanie mogło mieć miejsce zaledwie sto milionów lat temu, później niż na Ziemi pojawiły się dinozaury. „Księżyce zawsze zmieniają swoje orbity. To nieuniknione,” mówi Matija Cuk, główny naukowiec z SETI Institute. „Właśnie ten

Data publikacji 25 marca 2016

Zamarznięte jezioro azotowe na Plutonie!

Sonda New Horizons wyśledziła kilka obiektów na powierzchni Plutona, które dowodzą istnienia miliony czy miliardy lat temu (dzięki dużo wyższemu ciśnieniu atmosfery Plutona i cieplejszym warunkom na powierzchni) ciekłych substancji, które mogły płynąć po powierzchni tego odległego globu. „Oprócz tego byłego jeziora (na zdjęciu), widzimy pozostałości po kanałach, w których także mogły płynąć ciekłe substancje w