Gromada galaktyk – PULS KOSMOSU

Data publikacji 29 stycznia 2020

Chandra obserwuje powstawanie mega-gromady galaktyk

Astronomowie korzystający z danych zebranych przez Obserwatorium Rentgenowskie Chandra oraz inne teleskopy stworzyli szczegółową mapę nietypowego zderzenia czterech gromad galaktyk. Z czasem wszystkie cztery gromady – każda o masie co najmniej kilkuset bilionów mas Słońca – połączą się w jedną, tworząc w ten sposób jeden z najmasywniejszych obiektów we wszechświecie. Gromady galaktyk to największe struktury

Data publikacji 5 listopada 2019

Tysiące nowych gromad kulistych powstało w ciągu ostatniego miliarda lat

Gromady kuliste mogą zawierać setki tysięcy gwiazd, a nawet po 10 milionów gwiazd, które powstały mniej więcej w tym samym czasie. To najstarsze widoczne obiekty we wszechświecie. Gromady kuliste zazwyczaj są gęstymi, sferycznymi obszarami o średnicach setki razy mniejszych od średnicy naszej galaktyki. Drogę Mleczną okrąża około 150 gromad kulistych, z których część widoczna jest

Data publikacji 26 października 2019

Chandra obserwuje powstawanie mega-gromady galaktyk

Astronomowie korzystający z danych zebranych przez Kosmiczne Obserwatorium Chandra oraz inne teleskopy stworzyli szczegółową mapę rzadkiego zderzenia czterech gromad galaktyk. Z czasem wszystkie cztery gromady – każda o masie przynajmniej kilkuset bilionów mas Słońca – połączą się w jeden z najmasywniejszych obiektów we wszechświecie. Gromady galaktyk to największe struktury we wszechświecie utrzymywane przez grawitację. Gromady

Data publikacji 17 września 2019

Gromada galaktyk Abell 959

Większość galaktyk znajduje się w gromadach zawierających od kilku do tysięcy obiektów. Nasza Droga Mleczna przykładowo należy do Grupy Lokalnej, gromady składającej się z około pięćdziesięciu galaktyk, wśród których innym dużym elementem jest Galaktyka Andromedy oddalona od nas o jakieś 2,3 miliona lat świetlnych. Gromady te są najmasywniejszymi grawitacyjnie utrzymywanymi obiektami we wszechświecie, które powstają

Data publikacji 30 lipca 2019

Hubble obserwuje jedną z galaktyk w grupie galaktyk Lew I

Od czasu do czasu, Kosmiczny Teleskop Hubble’a obserwuje zwykły obiekt – na przykład galaktykę spiralną – w interesujący lub nietypowy sposób. Nachylona perspektywa, taka jak na zdjęciu powyżej sprawia, że wygląda to tak jak gdybyśmy wyciągnęli szyję, my obserwatorzy, aby zajrzeć za barierę do jasnego centrum galaktyki. W przypadku NGC 3169, taką barierą jest gęsty

Data publikacji 25 stycznia 2019

D100 to galaktyka, która nie ma szans w starciu z całą gromadą galaktyk

Najnowszy artykuł opublikowany przez astronomów z Uniwersytetu Yale opowiada historię galaktyki, w której skończył się gaz. To historia tak stara jak sam wszechświat. Powstaje galaktyka, lśniąca nowymi gwiazdami, jej ramiona spiralne wydłużają się i zakrzywiają. Następnie pojawiają się problemy – galaktyka zbliża się za bardzo do pobliskiej gromady galaktyk. Owa gromada zaczyna wysysać z galaktyki

Data publikacji 21 grudnia 20186 września 2023

Delikatne światło na zdjęciach z Hubble’a odkrywa przed nami rozmieszczenie ciemnej materii

Astronomowie korzystający z danych zebranych za pomocą Kosmicznego Teleskopu Hubble’a zastosowali rewolucyjną metodę do wykrycia ciemnej materii w gromadach galaktyk. Metoda ta pozwala astronomom „zobaczyć” rozkład ciemnej materii dokładniej niż jakakolwiek inna metoda spośród dotychczas wykorzystywanych i może w przyszłości zostać wykorzystana do zbadania ostatecznej natury ciemnej materii. Wyniki badań opublikowano w periodyku Monthly Notices

Data publikacji 28 września 20186 września 2023

Galaktyczny krajobraz gromady Abell 2142

Astronomowie wykorzystali dane zebrane za pomocą Obserwatorium Rentgenowskiego Chandra do wykonania dramatycznego zdjęcia przedstawiającego ogromny ogon gorącego gazu rozciągający się na ponad milion lat świetlnych za grupą galaktyk, opadający w głębię jeszcze większej gromady galaktyk. Odkrycia tego typu umożliwiają nam badanie otoczenia i warunków, w których powstają największe struktury we wszechświecie. Gromady galaktyk są największymi

Data publikacji 14 września 20186 września 2023

BUFFALO spogląda w stronę najwcześniejszych galaktyk

Kosmiczny Teleskop Hubble’a rozpoczął realizację nowej misji, która ma rzucić nowe światło na ewolucję najwcześniejszych galaktyk we Wszechświecie. W ramach przeglądu BUFFALO prowadzone będą obserwacje sześciu masywnych gromad galaktyk i ich otoczenia. Pierwsze obserwacje przedstawiają gromadę galaktyk Abell 370 oraz liczne, powiększone wskutek soczewkowania grawitacyjnego obrazy galaktyk wokół niej. Wiedza o procesach formowania i ewolucji

Data publikacji 15 kwietnia 2018

Hubble fotografuje kolosalną gromadę galaktyk

Powyższe zdjęcie wykonane za pomocą Kosmicznego Teleskopu Hubble’a przedstawia masywną gromadę galaktyk jasno świecącą w ciemności. Pomimo swojego piękna, owa galaktyka nosi niezbyt romantyczną nazwę. To PLCK G308.3-20.2. Gromady galaktyk mogą zawierać całe tysiące galaktyk utrzymujące się przy sobie dzięki grawitacji. W pewnym momencie historii uważane były za największe struktury we Wszechświecie. W latach osiemdziesiątych

Data publikacji 4 kwietnia 2018

Gromada w Perseuszu: kosmiczny chłodny front

Gigantyczny i trwały „chłodny front” przemierzający gromadę galaktyk w Perseuszu został zbadany za pomocą Kosmicznego Obserwatorium Rentgenowskiego Chandra. Ten kosmiczny układ pogodowy rozciąga się na dwa miliony lat świetlnych i przemieszcza się już od ponad 5 miliardów lat, dłużej niż w ogóle istnieje nasz Układ Słoneczny. Powyższa grafika przedstawia chłodny front w Gromadzie Galaktyk w

Data publikacji 18 stycznia 2018

Północ, wschód, południe, zachód: wiele twarzy Abell 1758

Przypominająca gąszcz mrugających świetlików, powyższa przepiękna gromada galaktyk świeci intensywnie na tle ciemnego wszechświata, otoczona mnóstwem jasnych gwiazd i galaktyk spiralnych na pierwszym planie. A1758N jest podgromadą Abell 1758,masywnej gromady zawierającej setki galaktyk. Choć może się ona wydawać spokojna na powyższym zdjęciu wykonanym za pomocą Kosmicznego Teleskopu Hubble’a, w rzeczywistości ta podgromada składa się z

Data publikacji 17 stycznia 2018

Hubble spogląda na obiekt o masie trzech milionów miliardów mas Słońca

W 2014 roku astronomowie korzystający z Kosmicznego Teleskopu Hubble’a (NASA/ESA) odkryli,że ta potężna gromada galaktyk charakteryzuje się masą trzech milionów miliardów mas Słońca – stąd też jej przydomek „El Gordo”! Oficjalnie znana pod oznaczeniem ACT-CLJ0102-4915 owa gromada galaktyk jest największą, najgorętszą i najjaśniejszą rentgenowsko gromadą galaktyk jak dotąd odkrytą w odległym Wszechświecie. Gromady galaktyk są

Data publikacji 30 grudnia 2017

Kosmiczna szczoteczka do zębów? [zdjęcie]

Większość galaktyk leży w gromadach zawierających od kilku do tysięcy obiektów. Nasza Droga Mleczna na przykład należy do gromady około pięćdziesięciu galaktyk zwanej Lokalną Grupą, do której należy także Galaktyka w Andromedzie oddalona od nas o jakieś 2,3 miliona lat świetlnych. Gromady są najmasywniejszymi grawitacyjnie związanymi obiektami we Wszechświecie, a powstają (według obecnie przyjmowanych teorii)

Data publikacji 5 grudnia 2017

Gromada galaktyk zakrzywiająca czas i przestrzeń

Powyższe zdjęcie wykonane za pomocą Kosmicznego Teleskopu Hubble’a przedstawia odległą gromadę galaktyk Abell 2537. Gromady galaktyk takie jak ta zawierają tysiące galaktyk w różnym wieku, różnych kształtów i rozmiarów, które łącznie charakteryzują się masą tysiące razy większą od masy Drogi Mlecznej. To naprawdę kolosalne zgrupowania galaktyk – największe struktury we Wszechświecie związane ze sobą grawitacyjnie.

Data publikacji 27 października 2017

Nowe dowody na ciemną materię sprawiają, że jest ona jeszcze bardziej egzotyczna

Gromady galaktyk to największe znane struktury we Wszechświecie, z których każda zawiera tysiące galaktyk i mnóstwo gorącego gazu. Ale co ważniejsze, zawierają one także tajemniczą ciemną materię, która odpowiada za 27 procent całej materii i energii we Wszechświecie. Obecne modele ciemnej materii przewidują, że gromady galaktyk psiadają bardzo gęste jądra, a owe jądra zawierają bardzo

Data publikacji 29 sierpnia 2017

Gromady galaktyk skrywają informacje o ciemnej materii i ciemnej energii

To swego rodzaju kosmiczna ironia: największe obiekty we Wszechświecie mogą być najtrudniejszymi do znalezienia. Elizabeth Blanton, profesor astronomii z Uniwersytetu w Bostonie rozpoczęła poszukiwania odległych gromad galaktyk już ponad 20 lat temu. Pojedyncza gromada galaktyk może mieć masę nawet biliarda słońc, a mimo to być na tyle od nas odległa, że pozostaje praktycznie niewidoczna dla

Data publikacji 13 czerwca 2017

Nowe spojrzenie na spektakularne mini-halo w gromadach galaktyk

Astronomowie korzystający z sieci VLA (Karl G. Jansky Very Large Array) odkryli nowe szczegóły, które pozwalają im rozwikłać zagadkę powstawania potężnych struktur emitujących promieniowanie w zakresie radiowym w centrach gromad galaktyk. Naukowcy badali gromadę składającą się z tysięcy galaktyk oddaloną od nas o ponad 250 milionów lat świetlnych zwaną Gromadą w Perseuszu. W samym centrum

Data publikacji 4 maja 2017

Ostatni cel programu Frontier Fields – gromada galaktyk Abell 370

Kosmiczny Teleskop Hubble’ zajrzał sześć miliardów lat wstecz starając się dostrzec ekstremalnie słabe elementy struktury gromady galaktyk Abell 370, których jak dotąd jeszcze nikt nie obserwował. Abell 370 stanowi jeden z celów programu Frontier Fields, który wykorzystuje masywne gromady galaktyk do badania tajemnic ciemnej materii i bardzo wczesnego Wszechświata. Sześć miliardów lat świetlnych stąd w

Data publikacji 3 maja 2017

Potężna fala gazu w Gromadzie Galaktyk w Perseuszu

Łącząc dane zebrane za pomocą Obserwatorium Rentgenowskiego Chandra z danymi z radioobserwatoriów i symulacji komputerowych, międzynarodowy zespół naukowców odkrył rozległą falę gorącego gazu w pobliskiej Gromadzie Galaktyk w Perseuszu. Rozciągająca się na 200 000 lat świetlnych fala rozmiarami dwukrotnie przewyższa Drogę Mleczną. Badacze uważają, że fala powstała miliardy lat temu po tym jak mała gromada