Ewolucja gwiazd – PULS KOSMOSU

Data publikacji 14 czerwca 2022

Pobliska gwiazda otoczona jest wyjątkowo dziwnym dyskiem odłamków

Astronomowie pracujący na radioteleskopie ALMA ogłosili dzisiaj odkrycie bardzo nietypowego dysku odłamków wokół jednej z pobliskich gwiazd. Pierwotnie naukowcy zakładali, że w pobliżu gwiazdy HD 53143 widzą od góry typowy dysk odłamkowy. Obserwacje za pomocą ALMA pokazały jednak, że dysk otaczający gwiazdę jest wyjątkowo nietypowy i bardzo wydłużony. HD 53143 to gwiazda podobna do Słońca,

Data publikacji 9 września 2020

METISSE opowiada o życiu i śmierci masywnych gwiazd

Masywne gwiazdy to te, których masa jest ok. 10 razy większa od masy Słońca. Gwiazdy tego typu powstają znacznie rzadziej od swoich mało masywnych towarzyszek. Mimo to, to one najbardziej przyczyniają się do ewolucji gromad gwiazd i galaktyk. Masywne gwiazdy są prekursorami wielu jasnych i energetycznych zdarzeń we wszechświecie, włącznie z wzbogacaniem swojego otoczenia w

Data publikacji 29 maja 2020

Kosmiczny Teleskop Hubble’a bada procesy powstawania planet w gromadzie gwiazd Westerlund 2

Kosmiczny Teleskop Hubble’a został wykorzystany do przeprowadzenia trwającego trzy lata badania zatłoczonej, masywnej i młodej gromady gwiazd Westerlund 2. Badania wykazały, że materia otaczająca gwiazdy w pobliżu centrum gromady jest w tajemniczy sposób pozbawiona dużych, gęstych obłoków pyłowych, które mogłyby stać się planetami za kilka milionów lat. Za ich brak odpowiadają najbardziej masywne i najjaśniejsze

Data publikacji 5 lutego 2020

ALMA obserwuje skutki walki dwóch gwiazd

Astronomowie korzystający z teleskopu ALMA (Atacama Large Milimeter/submilimeter Array) zaobserwowali osobliwy obłok gazowy, który powstał w trakcie konfrontacji dwóch gwiazd. Jedna z owych gwiazd rozrosła się na tyle, że pochłonęła drugą, która z kolei po spirali opadła do wnętrza swojej partnerki prowokując odrzucenie jej rozległej otoczki gazowej. Tak samo jak ludzie, gwiazdy zmieniają się z

Data publikacji 30 października 2019

Nowe analizy wskazują metodę badania wnętrza gwiazd w rzadkiej fazie ich ewolucji

Za 5 miliardów lat, kiedy Słońce zużyje już cały wodór w swoim jądrze, powiększy się i przejdzie w stadium czerwonego olbrzyma. Ta faza w życiu Słońca – i w życiu innych gwiazd o masie do dwóch mas Słońca – jest stosunkowo krótka w porównania z długością życia gwiazdy, szacowaną na 10 miliardów lat. Czerwony olbrzym

Data publikacji 27 lipca 2017

Opowieść o trzech gwiezdnych miastach

Dzięki nowym obserwacjom przy pomocy należącego do ESO teleskopu VST, astronomowie odkryli trzy różne populacje niemowlęcych gwiazd w gromadzie w Mgławicy Oriona. To niespodziewane odkrycie dodaje nowy, bardzo ważny aspekt, do zrozumienia w jaki sposób formują się takie gromady. Odkrycie sugeruje, ze powstawanie gwiazd może zachodzić falami, z których każda zachodzi w znacznie szybszej skali

Data publikacji 4 lipca 2017

Czerwony karzeł skrywający się w otoczce pyłowej czerwonego olbrzyma

CW Leonis to czerwony olbrzym 500 razy większy od Słońca znajdujący się w gwiazdozbiorze Lwa jakieś 300 lat świetlnych od Ziemi. To ewoluująca gwiazda, która wyrzuca znaczące ilości pyłu, który z kolei tworzy otoczkę pyłową wokół niej o rozmiarach kilkukrotnie większych od rozmiarów Układu Słonecznego. Na przestrzeni lat gwiazda ta była tematem setek badań, jednak

Data publikacji 12 czerwca 2017

ALMA obserwuje narodziny masywnej gwiazdy

Gwiazdy powstają z gazu i pyłu unoszącego się w przestrzeni międzygwiezdnej. Jednak jak dotąd astronomowie wciąż do końca nie rozumieją w jaki sposób powstają masywne gwiazdy, które czasami obserwują w przestrzeni kosmicznej. Jednym z problemów jest rotacja gazu. Obłok macierzysty rotuje powoli w początkowych stadiach procesu, z czasem rotacja przyspiesza wraz z kurczeniem się rozmiarów

Data publikacji 7 marca 2017

Gromady gwiazd w LMC mogą sporo namieszać w naszej wiedzy

Odkrycie młodych gwiazd w starych gromadach gwiezdnych może zmusić naukowców do zrewidowania naszej wiedzy o jednym z najpowszechniejszych obiektów kosmicznych. Dr Bi-Qing For z International Centre for Radio Astronomy Research w Perth przypomina, że wiedza o procesach ewolucji gwiazd stanowi podstawę naszej wiedzy astronomicznej. We Wszechświecie istnieją biliony miliardów gwiazd, a te które możemy dojrzeć

Data publikacji 6 lutego 2017

Hubble obserwuje: pełna blasku śmierć gwiazdy w Mgławicy Zepsute Jajko

Przedstawiona na zdjęciu powyżej Mgławica Tykwa – której oznaczenie katalogowe to OH 231.08+04.2 – to rewelacyjny przykład śmierci małomasywnej gwiazdy podobnej do Słońca. Zdjęcie wykonane za pomocą Kosmicznego Teleskopu Hubble’a przedstawia gwiazdę przechodzącą przez gwałtowną transformację ze stadium czerwonego olbrzyma w mgławicę planetarną, w której to obiekt odrzuca swoje zewnętrzne powłoki gazu i pyłu w

Data publikacji 9 grudnia 2016

SOFIA obserwuje strumienie gorącej materii emitowane przez protogwiazdę

Naukowcy pracujący na pokładzie latającego teleskopu SOFIA (Stratospheric Observatory for Infrared Astronomy) dostrzegli strumienie materii emitowane z nowo powstałej gwiazdy. Owa materia może sprowokować narodziny nowej generacji gwiazd w otaczających ją obłokach gazu. Wiele gwiazd na wczesnych etapach ewolucji emituje ogromne ilości super-rozgrzanej materii uformowanej w dwa przeciwległe strumienie, tzw. dżety. Zespół naukowców kierowany przez

Data publikacji 14 września 2016

Astronomowie obserwują odrodzenie gwiazdy SAO 244567 w błysku helowym

Międzynarodowy zespół astronomów korzystających z Kosmicznego Teleskopu Hubble’a miał okazję badania ewolucji gwiazd w czasie rzeczywistym. Przez 30 lat obserwowali gwałtowne wzrosty temperatury gwiazdy SAO 244567. Teraz z kolei temperatura gwiazdy ponownie spada wracając do wcześniejszej fazy ewolucji. To pierwsza gwiazda, którą astronomom udało się obserwować zarówno podczas fazy wzrostu jak i spadku temperatury. Choć

Data publikacji 30 sierpnia 2016

NASA bada zagadkową gwiazdę skrywającą swój wiek

Od lat astronomowie próbują odgadnąć tajemnicę masywnej gwiazdy ukrytej głęboko w Drodze Mlecznej i wskazującej oznaki bycia ekstremalnie starą i ekstremalnie młodą gwiazdą. Początkowo naukowcy zaklasyfikowali gwiazdę jako bardzo starego czerwonego superolbrzyma. Nowe badania przeprowadzone przez zespół naukowców z NASA wskazują jednak, że obiekt oznaczony jako IRAS 19312+1950 może być czymś zupełnie innym – protogwiazdą,

Data publikacji 23 marca 2016

Nowa teoria pozwala przewidywać aktywność gwiazd podobnych do Słońca

Naukowcy opracowali nowe ramy koncepcyjne pozwalające zrozumieć ewolucję gwiazd podobnych do naszego Słońca. Nowa koncepcja pozwala wytłumaczyć w jaki sposób rotacja gwiazd, emisja rentgenowska i intensywność ich wiatrów gwiezdnych zmienia się w czasie. Według głównego autora Erica Blackmana, profesora fizyki i astronomii na University of Rochester, ich praca może także „pomóc w dokładniejszym niż aktualnie określaniu

Data publikacji 5 lutego 2016

Gwiezdny kanibalizm: burzliwa przeszłość Słońca

Gwiazdy powstają wewnątrz rotującego obłoku składającego się z międzygwiezdnego pyłu i gazu, który ulega kontrakcji do gwiezdnych gęstości pod wpływem własnej grawitacji. Zanim jednak stanie się częścią gwiazdy duża część obłoku tworzy dysk krążący wokół tworzącej się gwiazdy. Powstawanie takiego dysku związane jest z zasadą zachowania momentu pędu. Sposób w jaki materia jest transportowana wewnątrz

Data publikacji 19 stycznia 2016

Właściwości obłoków z których powstają gwiazdy

Gwiazdy podobne do Słońca rozpoczynają swoje życie jako chłodne, gęste jądra obłoków pyłowo-gazowych, które ulegają kolapsowi pod wpływem grawitacji aż do momentu rozpoczęcia w ich środku reakcji termojądrowych. Owe jądra obłoków często posiadają masę setki, a nawet tysiące razy większą od masy Słońca, a gęstość gazy jest tysiąckrotnie większa niż w typowej przestrzeni międzygwiezdnej (zazwyczaj

Data publikacji 31 października 2015

Formowanie gwiazd niezależne od masy?

Obserwacje prowadzone przez astronomów z University of Leeds wykazały po raz pierwszy, że masywna gwiazda o masie równej 25 masom Słońca, powstaje w podobny sposób jak gwiazdy o niewielkiej masie.