PULS KOSMOSU – Strona 172 – Radek Kosarzycki

Data publikacji 14 marca 2016

Europejski Teleskop Słoneczny kluczowym projektem naukowym

10 marca br. podczas spotkania w Amsterdamie oficjalnie ogłoszono aktualizację mapy drogowej ESFRI (Forum for a European Strategy in Research Infrastructures).Owa mapa drogowa obejmuje także EST (European Solar Telescope – Europejski Teleskop Słoneczny). EST to projekt budowy największego teleskopu słonecznego na świecie – o średnicy czterech metrów – w Obserwatorium Wysp Kanaryjskich. W pracach nad projektem

Data publikacji 13 marca 2016

Sonda Cassini obserwuje epsilon Orionis przez gejzery Enceladusa

Gdy sonda Cassini po raz pierwsza zaobserwowała gejzery wody strzelające w przestrzeń kosmiczną z południowego rejonu Enceladusa, jednego z księżyców Saturna, było to niespodzianka dla naukowców. Podczas pierwszego przelotu przez gejzer poznaliśmy odpowiedzi na niektóre pytania. Jednak do dzisiaj pytań jest dużo więcej – 2 dni temu sonda Cassini znów mogła zmierzyć się z zadaniem

Data publikacji 13 marca 2016

Sonda DSCOVR obserwuje zaćmienie Słońca na Ziemi

8 marca br. Księżyc na chwilę zablokował światło słoneczne w ramach jedynego w tym roku całkowitego zaćmienia Słońca. Wydarzenie to można było obserwować z części południowo-wschodniej Azji, Indonezji i Mikronezji. Tysiące obserwatorów przyglądało się temu zjawisku zarówno z Ziemi jak i na żywo w internecie. Choć dla większości widok ten przedstawiał Księżyc powoli nachodzący na

Data publikacji 12 marca 2016

Teleskopy łączą siły w badaniu zderzeń gromad galaktyk

Gromady galaktyk stanowią potężne zbiory setek czy nawet tysięcy galaktyk zanurzonych w potężnych obłokach gorącego gazu, które z kolei zanurzone są w masywnych obłokach ciemnej materii czyli niewidocznej materii, która nie emituje i nie pochłania światła, ale może być obserwowana dzięki oddziaływaniu grawitacyjnemu z materią barionową. Te kosmiczne olbrzymy nie tylko stanowią ciekawostkę dzięki swojemu rozmiarowi

Data publikacji 11 marca 2016

Pomiar tempa rotacji supermasywnej czarnej dziury!

Niedawno przeprowadzona kampania obserwacyjna obejmująca ponad dwadzieścia teleskopów optycznych oraz kosmiczne obserwatorium rentgenowskie SWIFT umożliwiła zespołowi astronomów bardzo dokładne zmierzenie tempa rotacji jednej z najmasywniejszych czarnych dziur we Wszechświecie. Tempo rotacji tej czarnej dziury równe jest jednej trzeciej maksymalnego tempa rotacji dozwolonego przez Ogólną Teorię Względności. Owa masywna czarna dziura o masie ponad 18 miliardów

Data publikacji 11 marca 2016

10 lat rewelacyjnej pracy sondy Mars Reconnaissance Orbiter

Mars Reconnaissance Orbiter wszedł na orbitę dokładnie dziesięć lat temu. Od tego czasu dzięki tej sondzie nasza wiedza o Czerwonej Planecie ogromnie się rozrosła. MRO niesamowicie szczegółowo odkryło przed nami planetę, na której miliardy lat temu istniało wilgotne, różnorodne środowisko, a która także dzisiaj jest dynamicznym globem. Jednym z głównym odkryć, za które odpowiedzialna jest

Data publikacji 11 marca 2016

Ciemne towarzyszki galaktyk karłowatych powodują powstawanie nowych gwiazd

Jednym z głównych przewidywań obecnie przyjmowanego modelu powstawania struktur we wszechświecie – znanego jako Model Lambda-CDM (Lambda Cold Dark Matter) – jest twierdzenie, że galaktyki zanurzone są w obszernych i masywnych halo ciemnej materii, które to otoczone są tysiącami mniejszych pod-halo także składających się z ciemnej materii. Wokół dużych galaktyk, takich jak Droga Mleczna, owe

Data publikacji 10 marca 2016

Najwyraźniejsze zdjęcie dysku pyłowego wokół starej gwiazdy

Niektóre gwiazdy pod koniec swojego życia tworzą wokół siebie stabuilne dyski gazu i pyłu. Materia tworząca tego typu dyski jest wyrzucana przez wiatry gwiezdne w fazie czerwonego olbrzyma. Tego typu dyski przypominają dyski, z których powstają planety wokół młodych gwiazd. Jednak jak dotąd astronomowie nie mieli okazji porównać obu typów dysków – tych, które powstały

Data publikacji 10 marca 2016

NASA ratuje projekt anulowanej misji marsjańskiej

A jednak – ta misja na Marsa nie jest jeszcze stracona. W dniu wczorajszym NASA ogłosiła, że zamiast anulować całkowicie uziemioną ostatnio misję Mars InSight, planowany jest jej start w kolejnym oknie startowym zaplanowanym na rok 2018. Sonda InSight pierwotnie miała wystartować w tym miesiącu, niestety jej start został odwołany z powodu wykrycia wycieku w

Data publikacji 9 marca 2016

SOFIA: Gwiezdne erupcje rozrzucają pierwiastki niezbędne do budowy planet skalistych

Obserwacje wykonane za pomocą latającego obserwatorium Stratospheric Observatory for Infrared Astronomy (SOFIA) wskazują, że w erupcjach nowych powstają pierwiastki, z których mogą powstać planety skaliste, takie jak Ziemia. Astronomowie od czasu do czasu mają okazję zaobserwować nowe, które mogą wydawać się „nowymi” gwiazdami, które przez chwilę świecą jaśniej, a po kilku tygodniach ich jasność spada. Jednak już

Data publikacji 9 marca 2016

Ziarna pyłu pozostałościami gwiezdnych eksplozji sprzed miliardów lat

W materii meteorytowej na Ziemi odkryto mikroskopijne ziarna pyłu , które mogły powstać w gwiezdnych eksplozjach, do których doszło na długo przed powstaniem Słońca. To czy owe ziarna pyłu gwiezdnego znane jako „ziarna przed-słoneczne” powstał w klasycznych wybuchach nowych, jest tematem trwających badań z zakresu eksperymentalnej fizyki jądrowej, prowadzonych w National Superconducting Cyclotron Laboratory na Michigan

Data publikacji 9 marca 2016

A tymczasem na Marsie w dniu wczorajszym…

Wiem doskonale, że lubicie to tak jak ja – świeże zdjęcia prosto z Marsa, jeszcze przed obróbką graficzną, przedstawiające dokładnie to co widzą instrumenty łazików marsjańskich. Dlatego też dzisiejszy dzień zaczynamy od materiałów uzyskanych na Marsie…. wczoraj. A tutaj materiał znaleziony na stronie sketchfab.com – marsjańskie żyły zebrane w rewelacyjną animację 3D – sami zobaczcie

Data publikacji 8 marca 2016

Umierająca gwiazda pokazuje nam przyszłość Słońca

To ostatni etap życia niebieskiej piękności przed odpłynięciem w bezkres kosmicznej historii. Po środku powyższej kolorowej, gazowej spirali znajduje się niewidoczna, umierająca gwiazda o rozmiarach podobnych do rozmiarów Słońca. Wraz z wiekiem, reakcje jądrowe zachodzące we wnętrzu takiej gwiazdy zaczynają słabnąć. Nierówna „praca” i nierównomierne uwalnianie energii sprawia, że gwiazdy zaczynają nieregularnie pulsować powoli odrzucając

Data publikacji 8 marca 2016

Lustro wtórne zainstalowane na Kosmicznym Teleskopie Jamesa Webba

Pojedyncze lustro wtórne, które będzie stanowiło element układu optycznego Kosmicznego Teleskopu Jamesa Webba zostało zainstalowane na teleskopie w ośrodku NASA Goddard Space Flight Center w Greenbelt, w stanie Maryland 3 marca 2016 roku. Kosmiczny teleskop wykorzystuje wiele luster do kierowania zbieranego światła do instrumentów teleskopu. Lustro wtórne jest nazywane… wtórnym ponieważ to druga powierzchnia z

Data publikacji 7 marca 2016

Rozwiązanie zagadki ciemnej powierzchni Merkurego

Naukowcy od dawna zastanawiali się co sprawia, że powierzchnia Merkurego jest taka ciemna. Najbliższa Słońcu planeta odbija dużo mniej promieniowania słonecznego niż Księżyc, ciało na których jasność powierzchni kontrolowana jest przez obfitość minerałów bogatych w żelazo. A o tych wiadomo, że jest ich mało na powierzchni Merkurego. Co zatem jest „czynnikiem zaciemniającym”? Około roku temu

Data publikacji 7 marca 2016

Alerty naukowe misji Gaia wracają

Mierząc pozycję i prędkość miliarda gwiazd na niebie, sonda Gaia rejestruje także wiele 'gościnnych gwiazd’ – źródeł astronomicznych, które przez krótki okres czasu są jaśniejsze niż zwykle. Niektóre z tych przejściowych obiektów to gwiazdy, na których dochodzi do potężnych rozbłysków, które powodują nagły wzrost ich jasności. Z kolei inne to eksplozje supernowe, oznaczające koniec życia

Data publikacji 7 marca 2016

Bliska wizyta planetoidy 2013 TX68 dziś w nocy

W mediach zaczynają pojawiać się informacje o przewidywanym na dzisiaj bliskim przelocie niewielkiej planetoidy w pobliżu Ziemi. Według NASA planetoida o oznaczeniu 2013 TX68 nie uderzy w powierzchnię Ziemi, jednak przejdzie bardzo blisko. 2013 TX68 przeleci w pobliżu Ziemi dzisiaj w nocy (ok. 1:06, 9 marca). Według aktualnych obliczeń planetoida może przelecieć w odległości 5

Data publikacji 7 marca 2016

Europejskie Zawody Łazików Marsjańskich częścią światowej ligi robotycznej

Rozszerzona formuła, warsztaty mentoringowe oraz powołanie światowej ligi robotycznej to wyróżniki trzeciej edycji European Rover Challenge. Wydarzenie, będące największą imprezą robotyczno-kosmiczną w Europie, odbędzie się w dniach 10-13 września 2016 r. w Centrum Wystawienniczo-Kongresowym w Jasionce (województwo podkarpackie). Podczas ERC 2016, oprócz zawodów oraz strefy pokazów naukowo-technologicznych, znanych z wcześniejszych edycji, odbędą się również warsztaty

Data publikacji 7 marca 2016

PALE RED DOT: Dlaczego mamy obsesję na punkcie metali!

Autor: James Jenkins, Universidad de Chile Tutaj, na Ziemi, wszyscy wiemy czym są metale. Wszak to składniki stworzonego przez ludzkość świata przemysłu. Od puszek aluminiowych, w których przechowujemy napoje gazowane, przez kable miedziane, w których przesyłamy energię elektryczną po całym świecie, po olbrzymie budynki z żelaza dominujące na horyzoncie dużych miast. Jednak dla astronomów metale

Data publikacji 6 marca 2016

Śnieg metanowy na szczytach gór na Plutonie

Zespół misji New Horizons odkrył łańcuch egzotycznych, pokrytych śniegiem gór rozciągający się przez ciemne obszary Plutona nazwane nieformalnie Cthulhu Regio. Jeden z najłatwiejszych w identyfikacji obszarów Plutona – Cthulhu (czyt. k-TU-lu) rozciąga się wzdłuż połowy równika Plutona, zaczynając się na zachodzie od wielkich równin lodu azotowego (Sputnik Planum). Przy długości 3000 km i szerokości 750